Leke, akne, yaşlanma belirtileri ya da hassasiyet… Sorun ne olursa olsun sürecin değişmeyen ilk adımını Özaydın şu sözlerle özetliyor:

“Hangi problemle gelinirse gelinsin, yolun başı aynıdır: Doğru analiz.”

Markasını bu bilinç üzerine inşa eden Özaydın, güzelliği kısa vadeli müdahalelerden çıkarıp sürdürülebilir bir iyilik haline dönüştürmeyi hedefliyor. Ona göre gerçek fark, kullanılan cihazların çokluğunda değil; bilgiyi doğru okumak ve doğru yönlendirmekte yatıyor. Bu yaklaşım da güzellikte yeni dönemin altını çiziyor: Önce analiz, sonra estetik.

"HAKKINIZI ÖDEYEMEYİZ"
Yazdığı cezanın görev gereği olduğunu ancak yüreğinin buna razı olmadığını söyleyen Y.Ş, "Siz bu vatan için evladınızı verdiniz, biz sizin hakkınızı ödeyemeyiz" diyerek trafik cezasını kendi cebinden ödeyeceğini söyledi. Y.Ş., teklifi kabul etmek istemeyen şehit babasını ikna etti.

"BİR BABA OLARAK YÜREĞİME DOKUNDU"
Şehit babası Ahmet Dönmez, acil bir işi olduğu sırada kısa süreli park nedeniyle ceza yediğini belirterek, duyarlı yaklaşımı nedeniyle Y.Ş'ye teşekkür etti. Dönmez, "Bu davranış bir baba olarak yüreğime dokundu. Devletimizin evladımızın emaneti olduğumuzu unutmaması bize güç veriyor" diyerek duygularını dile getirdi.

Yapılan sohbetin ardından Y.Ş, güçlükle ikna ettiği şehit babasından makbuzu alarak, ödemesini gerçekleştirdi.

"GERÇEKTEN HAYALLER BAŞLAMIŞTI"

Adem Gürler, İHA muhabirine yaptığı açıklamada, "Geçen hafta pazartesi günü arkadaşım tarafından hesabıma 6 bin 750 lira havale yapıldı. O güne kadar hesabıma girmemiştim. O gün hesabıma girdiğimde 55 milyonu gördüm. Şu anda hesaplarım blokeli. Polis ve jandarmadan bilgi aldım, bir şey yapamayacaklarını, herhangi bir dosya açılmadığını söylediler. Parayı o an hesabımda gördüğümde yaşam bitti, gerçekten hayaller başlamıştı. 55 milyonu hesabımda gördüğümde düşünmedim değil yani" dedi.

"BANKA ÇALIŞANLARI DA KENDİNDEN GEÇTİ"

Hesaplarına el konulduğunu ve şu an işlem gerçekleştiremediğini ifade eden Gürler, "MASAK el koyduğu için banka da bir şey yapamadı. Öyle kaldım yani, banka hesabımı da şu an kullanamıyorum. Devlet büyüklerimden en azından bu parayı kim gönderdi, ne yaptı, nereden geldi baksınlar. Bana vermesinler, zaten yasa yoluyla halletmek istiyorum. Burada mağdur olan benim, hesabımı kullanamıyorum. Hayal kurulacak kadar büyük para. Ben 55 sene çalışsam o parayı bir arada göremem. Banka çalışanları da ilk başta 55 bin lira dediler, sonra 55 milyonu görünce onlar da kendinden geçti. ‘Bu nasıl bir para?' diye. Beni görüyorsun işçi, emekçi bir insanım. Kendi yağında kavrulan bir insanım" diye konuştu.

"MİLYONDA BİR TANE BEN DENK GELMİŞİM"

Gürler, sosyal medyada benzer durumları araştırdığını ancak örneğine rastlamadığını da belirterek, "Ülkemizde ‘ben çok zenginim ama hesabımda 55 milyon gelmiş, kullanmam' diyecek adam yalan söyler. İlk kez başıma geldi. 34 yaşında bir insanım, 34 sene sonra da daha gelmez yani. Milyonda bir tane ben denk gelmişim. Konuyla alakalı sosyal medya hesaplarından ben de baktım, araştırdım. Milyonlarca insandan bir tanesi de benim başıma geldi diye cevap gelmedi" ifadelerini kullandı.

Operasyonu gerçekleştiren Opr. Dr. Muhammet Burak Koyuncu, vakayı hem hastalar hem de sağlık çalışanları açısından oldukça nadir görülen bir durum olarak değerlendirirken ve dikkat çekici olarak değerlendirdi.

DOKTORLAR TAŞLARI SAYAMADI
Operasyonu gerçekleştiren Opr. Dr. Muhammet Burak Koyuncu, hasta hakkında yaptığı açıklamada şunları söyledi:

"Öncelikle hastamız hastanemizi duymuş, bizi duymuş. Daha önceden de zaten hastamızın eşini ameliyat etmiştik burada başarılı bir operasyonla. Daha sonra yoğun şiddetli ağrıları olması sebebiyle tarafımıza başvurduğunda hemen servise yatışını yaptırdık. Çekilen görüntülerde yapılan muayenesinde ana safra kanalına taşlarının düştüğünü ve yoğun iltihap geçirdiğini gördük hastamızda. Gerekli tedaviyi yaptık ve acil ameliyata aldık. Ameliyatta laparoskopik yöntemle başarılı bir şekilde kolesistektomi ameliyatını tamamladık. Piyesi açtığımızda ise çok fazla miktarda boyutları 2 milim 3 milim arasında olan çok fazla miktarda taş mevcuttu. Biz sayamadık, yapay zekaya açıkçası tahminde bulundurduk. 20 binin üzerinde taş olduğunu tespit etti. Önemli olan da bu taşları bu safra kesesi içerisinden perfore etmeden, batına perfore olmadan çıkarmaktı. Bunu başarılı bir şekilde yaptık. İşlerimizde yolunda gitti. Şu an post top 1. günündeyiz. Bir aksilik olmazsa hastamızı yarın taburcu edeceğiz. Hastamız mutlu, biz mutluyuz. Böyle bu tarz nadir vakaları Soma'da yapmak gerçekten hem bizim için hem hastalar için hem de vatandaşlarımız için gurur verici."

AĞRILARA İĞNE İLE DAYANIYORDU
Başarılı geçen ameliyatın ardından konuşan Ayşe Çobanlar, "Bergama'da birkaç kere gittim doktora ama denk gelmedi. Ağrılarım çok sıklaştı. Eşimin eczacı kalfası olması nedeniyle bana her gün iğne yapmak zorunda kaldı. Fırat Bey'i aradık doktorumuzu ve durumu anlattık. O da hemen gelmemizi istedi. Acilden giriş yaptırdık. Gerekli tedavilerimi yaptılar. Uygulamalarını yaptılar. Ameliyatlarını yaptılar. Beni bu durumdan kurtardılar" diyerek Opr. Dr. Muhammet Burak Koyuncu ve Soma Devlet Hastanesi ekibine teşekkür etti.

TAŞ SAYISINA DOKTORLAR GİBİ HASTA DA İNANAMADI
Ameliyat sonrası hastasını ziyaret eden Muhammet Burak Koyuncu, Çobanlar'a bir rekorun sahibi olduğunu belirterek, "Yalnız safra kesenden çok fazla taş çıktı. 20 binin üzerinde taş çıktı. Yani bu bir rekor. Sana ait aslında. Çok çok kötü bir rekor olabilir ama çok şükür. Çok şükür tertemiz sağlıklı bir şekilde bitti" şeklinde konuştu.

NADİR GÖRÜLEN BİR VAKA
Hastanın eşi Abdullah Çobanlar da doktor ve ekibine teşekkür ederken, Soma Devlet Hastanesi Başhekimi Gökhan Kıvanç Yaşar, "Hastanemizde gerçekleştirilen bu başarılı operasyon, uzman hekim kadromuzun deneyimi ve sağlık personelimizin özverili çalışmasının bir sonucudur. Nadir görülen bu tarz vakalarda doğru ekipman, hızlı müdahale ve tecrübeli cerrah çok büyük önem taşıyor. Opr. Dr. Muhammet Burak Koyuncu ve ekibini göstermiş oldukları hassasiyet ve başarılı cerrahi süreç için tebrik ediyorum. Soma Devlet Hastanesi olarak bölgemize en kaliteli sağlık hizmetini sunmaya devam edeceğiz." dedi.

Ancak bu sevinç kısa sürdü. Çünkü Umut'un tedavisi için 3.2 milyon dolar gerekiyordu. Ve bu para bulunmazsa Umut'un durumu günden güne daha kötü olacak.

VALİLİK ONAYLI YARDIM KAMPANYASI BAŞLATILDI

Umut'un tedavisi gereken bulunduğu takdirde yurt dışında olacak. 4 yaşındaki minik çocuk sağlığına Dubai'de kavuşacak. Sakarya Valiliği sağlık heyetinden çıkan rapora göre yardım kampanyasına izin verdi.

UMUT KADİR AKTAŞ:

HALKBANK HESAP NO: 66000159

HALKBANK MÜŞTERİ NO: 46710760

İBAN: TR30 0001 2001 4830 0066 0001 59

BABA DAVUT AKTAŞ GSM: 0 544 658 22 60

ANNE VE BABA YARDIM İSTEDİ

Umut'un iş makinesi operatörlüğü yapan babası Davut Aktaş: "Umut için gerekli olan parayı kazanmam imkansız. Az veya çok demeden herkesten yardım istiyorum. Lütfen sesimizi" duyun dedi.

Anne Mevlüde Aktaş ise "Oğlumun rahatsızlığının ilacı var. Ancak gerekli parayı bulmamız gerekiyor. Herkesten yardım talep ediyorum" diye konuştu.

AKTAŞ AİLESİ SAKARYA'DA KİRADA YAŞIYOR

Aktaş ailesi Sakarya'da kirada oturuyor. Tek gelirleri ise babasının maaşı. Umut'un durumu ailesiyle beraber Aktaş ailesini tanıyan herkesi çok üzüyor. Aktaş ailesini tanıyan herkes Umut için yardım ileni uzatın "umut" olun diyor.

'NİTELİKLİ BAĞ' ARIYORLAR
Üsküdar Üniversitesi tarafından üniversite gençliği üzerinde yapılan geniş örneklemli araştırmalarıdan yola çıkarak bilgi veren Prof. Dr. Süleymanlı, “Gençlerin büyük bir bölümü aileyi hâlâ ‘sevgi’, ‘mutluluk’ ve ‘hayatın anlamı’ ile ilişkilendiriyor. Gençlerin evlenecekleri kişide aradığı özellikler arasında güven, saygı, sadakat, ortak düşünce ve manevi değerlerin öne çıkması da dikkat çekiyor. Bu tablo, gençlerin evliliğe daha temkinli, daha bilinçli ve daha nitelikli bir bağ arayışıyla yaklaştığını gösteriyor” dedi.

UZUN VADELİ UYUM
Eş seçiminde dikkat edilen unsurların da bu yaklaşımı desteklediğini kaydeden Süleymanlı, “Yapılan çalışmalarda gençlerin mutlak bir benzeşmeden çok uyumlu bir denge arayışının öne çıktığını ortaya koyuyor. ‘Doğru kişi’ algısı artık yalnızca duygusal çekim üzerinden değil, uzun vadeli uyum ve ilişkisel istikrar üzerinden kuruluyor” ifadesinde bulundu.

YALNIZLIK BİLİNÇLİ BİR SEÇİM DEĞİL
"Dijitalleşmenin ilişkileri hızlandırdığı kadar kırılganlaştırdığını, buna karşılık gençlerin daha güvenli ve sürdürülebilir bağlar aradığını gösteriyor” değerlendirmesi yapan Süleymanlı, dünyada tek kişilik hanelerin hızla arttığını ve yalnız yaşayanların çoğunun aslında bir ilişki istediğini ancak uygun bir bağ kuramadığını belirterek solo yaşamın modern hayatın dayattığı bir sonuç hâline geldiğini söyledi.

Tüm evcil kediler, Afrika yaban kedisi (Felis catus) türünden geliyor. Ne zaman, nerede ve nasıl evcilleştikleri uzun süredir tartışılıyordu.

Mısır uygarlığının kedilere duyduğu saygı, sanat eserlerinde ve mumyalarda korunmuştu.

Kediler daha sonra gemilerde farelerle mücadele için kullanıldı ve dünya geneline yayıldı. Araştırmaya göre kediler Avrupa’ya yalnızca 2.000 yıl önce, Roma dönemiyle birlikte ulaştı; ardından İpek Yolu üzerinden Çin’e taşındı.

Bugün kediler Antarktika hariç dünyanın her yerinde bulunuyor.

Çin’de farklı bir kedi türü insanlarla birlikte yaşamış
Araştırmacılar ayrıca Çin’de, evcil kedilerden çok daha önce insanların yanında yaşamış başka bir türün izlerine rastladı.

Leopar kedisi olarak bilinen ve benekli bir görünüme sahip küçük bir yaban kedisinin yaklaşık 3.500 yıl boyunca insan yerleşimlerinde yaşadığı belirlendi.

Pekin Üniversitesi’nden Prof. Shu-Jin Luo, bu ilişkinin karşılıklı zarar vermeden bir arada yaşama anlamına gelen “kommensal” bir ilişki olduğunu belirterek, “Leopar kedileri insanlar için doğal bir haşere kontrolü sağlıyordu, insanlar da buna karşı çıkmıyordu” dedi.

Her gün annesinin evine gelerek yemek hazırlayan Selahattin Bilen, onun kişisel bakımını yaparak tüm ihtiyaçlarını gideriyor.

Fatime nine, oğlu ile arasındaki bağ sayesinde hayata tutunuyor.

"ANNEME BAKTIĞIM İÇİN MUTLUYUM"
Selahattin Bilen, AA muhabirine, daha önce Karabük'te çalıştığını, annesinin ve babasının da yanında olduğunu söyledi.

Babasının 20 yıl önce vefat ettiğini anlatan Bilen, emekli olduktan sonra memleketi Çatalzeytin'e yerleştiğini, annesini de ilçeye getirdiğini belirtti.

Annesinin yakınındaki bir evde yaşadığını, her gün ona giderek tüm bakımlarını üstlendiğini ifade eden Bilen, "Annem şu anda yerinden yardım olmadan kalkamıyor. Kaldırıyorum, ihtiyaçlarını gideriyorum. Yapacaklarımı kendim yapıyorum. Temizliğini kendim yapıyorum. Annemi yıkıyorum. Benden başka kimse bakmıyor. 17 yıldır ben bakıyorum. Anneme baktığım için mutluyum. Onun duası bana yeter." dedi.

ANNESİNİ EN İYİ ŞEKİLDE YAŞATMAK İÇİN MÜCADELE VERİYOR
Annesinin yaşlılıktan kaynaklanan çeşitli rahatsızlıkları olduğunu aktaran Bilen, "113 bitti, 114'e girmiş. Artık yapacağımız bu. Elimizden geldiği kadar iyi davranıyoruz. Biz de elimizden geldiği kadar mücadelemizi veriyoruz." şeklinde konuştu.

Bilen, annesinin Atatürk döneminde yaşamış kocaman bir çınar olduğunu dile getirdi.

Annesiyle yakından ilgilendiğini anlatan Bilen, onun sevdiği yemekleri yaptığını söyledi.

Annesinin en çok yumurtalı ekmek ve karalahanayı sevdiğini belirten Bilen, "Dişi olmadığı için bazı günler tavuk göğsü alıyorum. Tavuğu iyice parçalıyorum. Suda haşlıyorum, daha sonra pişiriyorum çünkü ağzında dağılıyor. Bir gün tavuk yerse ertesi gün köfte alıyorum. Her şeyini haşlayarak yapıyorum." diye konuştu.

EN BÜYÜK İSTEĞİ MEMLEKETİ TRABZON'U VE AKRABALARINI GÖRMEK
Fatime Bilen ise oğlunu çok sevdiğini kaydederek, "Bana bakıyor. Yemeği yapar, çorba pişiriyor. Ekmekleri keser, yağlar, çayımı yapıyor. Oğlum olmasa ben şimdiye kadar ölmüştüm. Oğlum baktı bana. Oğlumu dünyaya, kimseye değişmem. Bazen kızdırıyorum onu, gider biraz sonra dönüp gelir." ifadelerini kullandı.

Dişlerinin çürüdüğünü anlatan Bilen, onu yaptırmak istediğini ancak maddi imkansızlıklar nedeniyle yaptıramadığını belirtti.

Bilen, en büyük isteğinin ise memleketi Trabzon'a giderek akrabalarını görmek olduğunu sözlerine ekledi.

İddiaya göre, sıfır araç alabilmek amacıyla teklifi kabul eden Çevik, şüphelilerin yönlendirmesiyle maaş hesabının bulunduğu bankadan 500 bin lira kredi kullandı.

Dolandırıcılar, Çevik'e "Faiziyle birlikte yeniden iade işlemi yapacağız" diyerek elektronik posta yoluyla bir IBAN numarası gönderdi. Çevik, çektiği kredinin yanı sıra ek hesabındaki bakiyeyi de kullanarak, söz konusu IBAN adresine iki parça halinde 387 bin 485 lira ve 242 bin 100 lira olmak üzere toplam 629 bin 585 lira transfer etti.

Para transferinin ardından şüphelilerin kredi kartı bilgilerini de istemesi üzerine durumdan şüphelenen Çevik, bilgileri vermeyi reddetti. Telefonun yüzüne kapatılması ve numaraya bir daha ulaşılamaması üzerine dolandırıldığını anlayan Çevik, savcılığa giderek suç duyurusunda bulundu.

"Psikolojik olarak çöküntüye uğradım"
Mağdur Ömer Çevik, yaptığı açıklamada, dolandırıcıların kendisine maaş bankasını sordurduğunu ve kredi limitini kontrol ettirdiğini anlattı.

Kendisinin faizsiz kredi kullanacağı vaadiyle kandırıldığını belirten Çevik, yaşadığı süreci şöyle aktardı:

"Bana 500 bin lira kredi çektirdiler. Çektiğim kredinin bir kısmını ve ek hesabımdaki parayı onların mail üzerinden attığı IBAN adresine gönderdim. Toplamda 629 bin 585 lira para gönderdim. Daha sonra benden kredi kartı bilgilerimi istediler. Onlara 'Size nasıl güveneceğim?' diye sorduğumda telefonu yüzüme kapattılar. Böylelikle dolandırıldığımı anladım. Hemen ilgili bankalara bloke koydurdum ve savcılığa suç duyurusunda bulundum."

Olayın üzerinden 12 gün geçtiğini ve yasal sürecin devam ettiğini dile getiren Çevik, "Bu durum beni depresyona soktu. Günlük hayatımda yeme içme düzenim bozuldu, psikolojik olarak çöküntüye uğradım. İnsanların bu konuda dikkatli olması gerekiyor. Beni arayan 0800'lü numaraydı. Eskiden 'hakim ve savcıyız' diyerek insanları dolandırıyorlardı, bunu ilk defa duydum. 'Faizsiz kredi kullandıracağız' deyip dolandırıyorlar, şikayetçiyim." diye konuştu.

"Çocuğumun bu duruma düşmesine çok üzülüyoruz"
Baba Tayyar Çevik ise cuma namazı dönüşü oğlunun başına gelenleri öğrendiğini ifade etti.

Oğlunun yüzde 86 engelli raporu bulunduğunu vurgulayan baba Çevik, "Çocuğumun bu duruma düşmesine çok üzülüyoruz. Diğer vatandaşların da bu duruma düşmesini istemiyorum. Devlet büyüklerimizden konunun üzerine düşmesini ve dolandırıcıların bulunmasını istiyorum." dedi.

Hastaların iyileşmesi için beraber emek veren baba-kız, aynı hastanede görev yapmanın gurur verici olduğunu ifade etti.

"ÇOK SEVİNÇLİYİM"

Doktor olarak 29 yıldır sağlık hizmeti verdiğini belirten Beyin Cerrahi Uzmanı Operatör Doktor Zeki Dağlıoğlu, bu yıl kızıyla aynı hastanede çalıştığını söyleyerek, "Çok sevinçliyim. O da ülkemizde vatandaşlarımıza doktor olarak hizmet ediyor. Beraber aynı yerde çalışmak, ayrıca bir keyif oluşturuyor.

Kızım iş yerinde çok disiplinlidir, ikimiz de öyleyiz. Çünkü iş ortamı daha farklıdır, burada baba kızdan ziyade doktor ilişkisi ön planda oluyor ama evde tabii ki baba-kız gibiyiz.

Hatta hastanenin kapısından itibaren işler değişiyor. Hastaneden çıktığımız anda yine baba-kız oluyoruz. Kızım Zeliha, öğrenciliğinden bu yana öğrenmeye de her zaman çok meraklıydı.

Bu yüzden ev ortamında da genellikle sohbetlerimiz tıp alanından oluyor, mesleğimizle ilgili bilgi alışverişi çok yapıyoruz" diye konuştu.

"BABAMA DANIŞTIĞIM DURUMLAR OLABİLİYOR"

Doktor Zeliha Dağlıoğlu da ilk görev yerinin babasının çalıştığı hastane olmasından dolayı çok mutlu olduğunu ve kendisini şanslı hissettiğini ifade ederek, "Yaklaşık 2 aydır burada babamla beraber çalışıyoruz. Nöbetlerde denk geldiğim zamanlarda tabii ki hastaları sorabiliyorum. Beraber çalışmak gayet keyifli oluyor. Nöbetteyken evde olan babama zaman zaman danıştığım durumlar olabiliyor. Bana yardımcı oluyor" dedi.

YORUMLAR İKİYE BÖLÜNDÜ
Kısa sürede pek çok kişi tarafından izlenen videonun altına farklı yorumlar yapıldı. Bazı kullanıcılar, "Türkiye'nin en soğuk şehrine hoş geldin" ifadeleriyle esprili mesajlar yazarken, bazıları da "Ardahan diye niye beğenmedi?", "Ben Ardahanlıyım, ben atansam ben bile istemezdim" yorumlarıyla görüşlerini dile getirdi.

AVİZE BEKLERKEN KAĞIT ÇIKTI
Çiftin kargo açılışı sırasında kaydettiği şaşkınlık anları, kısa sürede sosyal medyada gündem oldu ve viral hale geldi.

Yaşanan bu olay, internet alışverişlerindeki dolandırıcılık risklerini tekrar gündeme getirdi. Genç çiftin, mağduriyetlerinin giderilmesi için satıcı ve e-ticaret platformu nezdinde hukuki süreç başlattığı öğrenildi.

14 KİŞİ DUMANDAN ETKİLENDİ

Evlerinde dumandan etkilenen 14 kişi, itfaiyecilerin yardımıyla binadan tahliye edilip, ambulanslarla çevredeki hastanelere kaldırıldı. Söndürme çalışmasının ardından binada kontrol yapan ekipler, zemin katta 2 ceset buldu.

Yanan cansız bedenler, otopsi için Adli Tıp Kurumu'na gönderildi. İncelemede; ölenlerden birinin eski Belen Emniyet Müdürü Volkan Cansever olduğu belirlendi. Cansever'in halen Hatay Emniyet Müdürlüğü emrinde görevli olduğu, yangında ölen diğer kişinin de kadın olduğu, kimliğinin otopsi sonucuna göre belirleneceği bildirildi.

ADANA'DA TÖREN DÜZENLENDİ

4’üncü Sınıf Emniyet Müdürü Volkan Cansever’in cenazesi, Adli Tıp Kurumu'nda yapılan otopsi işlemlerinin ardından bugün Adana’ya getirildi. Kabasakal Mezarlığı'nda düzenlenen törene; Adana İl Emniyet Müdür Yardımcısı Fatih Kaygısız, Cansever'in öğretmen eşi Çiğdem Cansever, ailesi ve meslektaşları katıldı. Cansever, öğle namazından sonra kılınan cenaze namazının ardından ailesi ve sevenlerinin gözyaşlarıyla toprağa verildi.

ÇİĞDEM ÖĞRETMEN TEDAVİ GÖRÜYORMUŞ

İlk görev yeri Adana olan ve burada uzun yıllar çeşitli görevlerde bulunan Volkan Cansever'in, Yiğit Emir (12) ile Eymen Çınar adında iki çocuğu olduğu öğrenildi.

Çiğdem öğretmen, Öğretmenler Gününde en büyük acısını yaşadı Cenazede gözyaşlarına boğuldu
Öte yandan birkaç yıl önce geçirdiği kaza sonucu gözünde görme problemi oluşan, tayinini memleketi Adana'ya aldırıp burada hem tedavisini sürdüren hem de bir devlet anaokulunda öğretmen olarak görev yapan Çiğdem Cansever, Öğretmenler Günü'nde eşini toprağa vermenin acısını yaşadı.

Gittiği her ülkede yoğun bir ilgiye karşılaşan dev adam Kösen, 25 Kasım'da İngiltere'nin başkenti Londra'da olacak.

Yaklaşık bir hafta boyunca Londra'da bulunacak Kösen, uluslararası bir film yapım şirketi tarafından çekilecek belgeselinde hayatını anlatacak.

Rekorunu kıran olmadı
Guinness Dünya Rekorları Ofisi'ni de ziyaret ederek boyunu ölçtürüp rekorunu yeniden tescil ettirecek olan Kösen, daha sonra kentin simge yerlerinde kendisinin de yer aldığı Guinness Rekorlar Kitabı'nı imzalayacak.

İngiltere yolcusu dev adam Sultan Kösen, "Yeryüzünün yaşayan en uzun insanı" ünvanını yıllardır korumanın mutluluğunu yaşadığını söyledi.

Rekorlar kitabına girdiği 2009 yılından bu yana rekorunu kimseye kaptırmadığını ifade eden Kösen, "Yaklaşık 16 yıldır Guinness Rekorlar Kitabı'nda rekorumu koruyorum. Ellerim dünyanın en büyük elleri, ayaklarım 61 bir numara, dünyanın en büyük ayakları. 16 yıldır bu rekoru korumak çok güzel bir duygu, gurur verici" dedi.

"Herkesin merak ettiği hayatımla ilgili tüm detaylar belgeselde yer alacak"
Kösen, 16 yıldır sürekli seyahat halinde olduklarını, dünyanın farklı ülkelerini gezdiğini anlatarak, ülkesini dünyada temsil etmekten gurur duyduğunu belirtti.

En çok ziyaret ettiği yerlerden birinin de Londra olduğunu dile getiren Kösen, şunları söyledi:

"Guinness Rekorlar Kitabı'nın ofisinin bulunmasından dolayı sürekli oraya gidiyoruz. Şimdi Londra'da hayatımı anlatan bir belgesel çekilecek. Onun için Londra'ya gidiyorum. 4-5 gün boyunca hayatımı belgesele dönüştürecekler. Daha sonra Guinness Rekorlar Kitabı'nın ofisini ziyaret edeceğiz. Londra'da takipçilerimize ve hayranlarımıza verilmek üzere rekorlar kitabının imza günü olacak. Herkesin merak ettiği hayatımla ilgili tüm detaylı bilgiler belgeselde yer alacak. Ülkemizi tanıtıyoruz, ülkemizi, güzel Türkiye'mizi, kültürümüzü dünyaya taşıyoruz, gururluyum, sevinçliyim. Dünya zaten Sultan Kösen'i tanıyor, artık herkes tanıyacak."

Önceki yıllarda olduğu gibi rekorlar kitabının 2026 serisinde de yer alacağını belirten Kösen, bundan sonraki hedefinin dünyada gitmediği diğer ülkeleri de ziyaret etmek olduğunu kaydetti.

Kösen, bugüne kadar 136 ülkeye gittiğini anlatarak, görmediği az ülke kaldığını belirtti.

"Kösen'e olan ilgi dünyanın her yerinde tartışmasız"
Dev adam Kösen'in menajeri ve tercümanı Mehmet Veysi Bora da Kösen'in koruduğu rekoru sayesinde Guinness Rekorlar Kitabı'nın 2026 baskısında da yerini aldığını söyledi.

Devam eden rekorları sayesinde dünyanın farklı ülkelerinden farklı içerik ve konseptte davetler almaya devam ettiklerini belirten Bora, şöyle konuştu:

"Bu ay Londra'ya gideceğiz. Londra'da çok önemli belgeseller çeken bir şirket, bu serisinde Sultan Kösen'e de yer vermek istiyor. Kösen yine Londra'da çeşitli ziyaretler gerçekleştirecek. Guinness Rekorlar Kitabı'nın 2026 yılı baskısını imzalaması ve hayranlarıyla buluşması için bir gün organize edilmiş. Bununla beraber bir şehir turu ile farklı mekanlarında insanların karşısına çıkmayı planlıyoruz."

İnsanların Kösen'in hayatını merak ettiğini ve içerikler beklediğini anlatan Bora, çekilecek belgeselle Kösen'in sınırlı bir şekilde olsa da hayatının hayranlarıyla paylaşılacağını aktardı.

Bora, dünyanın önde gelen üniversitelerinden ekiplerce Sultan'a sağlık taraması da yapılacağını belirterek, dev adamın akademik bilimsel bir yayına konu olacağını da kaydetti.

Kösen'in seyahat ettiği bütün ülkelerde büyük bir ilgiyle karşılaştığını dile getiren Bora, "Kösen'e olan ilgi dünyanın her yerinde tartışmasız. Belki birçok ünlüye gösterilen ilgiden çok çok daha fazlası. İnsanların en fazla ilgilendiği ve ulaşmak istediği sanatçılar bile Kösen ile karşılaştıklarında bizden izin alarak bir fotoğraf karesine girmek istiyorlar. Bu da Sultan'ın insanlar arasında nasıl bir farkındalığının olduğunu göstergesi. Bu ilgiden memnunuz" dedi.

"Öğrenci az olunca ben de oyunlara dahil oluyorum"

Aydın, öğrencileriyle birlikte oyunlar oynadığını, onları yalnız bırakmadığını vurgulayarak "Bu köyde çok mutluyum, 6 senedir burada görev yapmamdan da köyü ne kadar çok sevdiğim belli oluyor. Teneffüslerde, oyun derslerinde, beden eğitimi derslerinde dışarıda öğrencilerle eğleniyoruz. Onlarla birlikte oyun oynuyorum çünkü öğrenci sayımız az. Ne kadar kalabalık o kadar iyi" şeklinde konuştu.
Sosyal ve akademik anlamda öğrencilerinin başarısını desteklediğini belirten Aydın, "Akademik takvime uyarak derslerimizi ilerletiyoruz. Akademik anlamda da çocuklarımızın başarısını destekliyoruz" dedi.

"Bu köyün öğretmeni oldum, sonra da gelini"

Aslen Trabzonlu olan Aydın, Yoncalı'da tanıştığı eşiyle geçen yıl evlendiğini söyledi. Köyün hem öğretmeni hem de gelini olduğunu dile getiren Aydın, "Eşimle bu köyde tanıştık. Geçen sene düğünümüz oldu, evlendik. Hayatımızı burada kurduk. Bu köyün hem öğretmeni hem de gelini oldum" sözlerini kullandı. Aydın, tüm meslektaşlarının Öğretmenler Günü'nü de kutladı.

"Zahide öğretmenimiz görevini başarıyla sürdürüyor"

Bayburt İl Milli Eğitim Müdürü Ömer Faruk Kahraman, Yoncalı İlkokuluna ziyaret gerçekleştirerek, Aydın'ın Öğretmenler Günü'nü kutladı. Kahraman, okulda 7 yıldır görev yapan Aydın'ın başarılı şekilde eğitim faaliyetlerini sürdürdüğünü söyledi.

Birleştirilmiş sınıflı köy okullarında Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli kapsamında çalışmaların başarıyla yürütüldüğünü kaydeden Kahraman, "Bayburt'a 54 kilometre uzaklıkta olan, 3 öğrencimizin bulunduğu Yoncalı İlkokulundayız. 7 yıldır bu okulumuzda görev yapan Zahide öğretmenim, özverili bir şekilde görevini sürdürüyor. Özellikle birleştirilmiş sınıflı köy okullarımızda Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli kapsamında eğitim faaliyetlerimizin başarılı bir şekilde yürütüldüğünü yaptığımız ziyaretlerde de görüyoruz" diyerek konuştu.

Kahraman ayrıca zor şartlarda görev yapan, geleceğin teminatı çocuklara ışık olan vefakâr ve fedakâr öğretmenlerin Öğretmenler Günü'nü kutlayarak, öğrencilere kırtasiye malzemelerinden oluşan çeşitli hediyeler verdi.

Üç yaş, yedi ay ve 20 günlükken puan alan küçük satranç yeteneği, geçen yıl kasım ayında üç yaş, sekiz ay ve 19 günlükken rekor kıran Anish Sarkar’ı geride bıraktı.

Madhya Pradesh eyaletinde anaokuluna giden Kushwaha’nın hızlı satranç puanı bin 572. FIDE puanı alabilmek için bir oyuncunun en az bir FIDE puanlı rakibi yenmesi gerekiyor. Puan, bir oyuncunun performansına göre belirlenen güç seviyesini ölçüyor. Dünya bir numarası Magnus Carlsen’in hızlı satranç puanı ise 2 bin 824.

“BÜYÜKUSTA OLMASINI İSTİYORUZ”

Kushwaha’nın babası Siddharth Singh, Hint medyasına yaptığı açıklamada oğlunun başarısını “büyük bir gurur ve onur” olarak nitelendirerek, “Onun bir gün büyükusta olmasını istiyoruz.” dedi.

Küçük sporcu, eyalet çapında ve ülkenin farklı bölgelerinde düzenlenen turnuvalarda üç puanlı rakibi mağlup ederek rekoru elde etti.

Hindistan, dünya satranç sahnesinde önemli bir konuma sahip ve son dünya şampiyonu Gukesh Dommaraju ile beş kez Dünya Kupası kazanan Viswanathan Anand gibi yıldız isimleri yetiştirdi.

TRAFİK KAZASI TATBİKATINDA İLGİNÇ ANLAR
Acil Sağlık Hizmetleri Haftası nedeniyle İl Emniyet Müdürlüğü, Eskişehir Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Müdürlüğü, İl Ambulans Servisi Ulusal Medikal Kurtarma Ekibi (UMKE) ve Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) ekipleri tarafından yaralamalı trafik kazası tatbikatı yapıldı. Acil durum ekiplerinin koordinasyonunu arttırmak amacıyla gerçekleştirilen ve gerçeğini aratmayan tatbikata farklı birimlerden 26 personel ve 9 araç katıldı. Senaryo gereği trafik kazasında yaralananlar ekipler tarafından ambulanslara alınarak hastaneye sevk edildi.

GAZETECİLERE TEPKİ GÖSTERMEYE KALKTI
Tatbikatta senaryo gereği, kazazede ve yakınlarının yaşadıkları korku ve travma ile farkında olmadan ekiplere engel olması, panik anında yapılan hatalar ve kaza yerindeki karmaşa canlandırıldı. Tatbikatta rol alan UMKE eğitmeni Fazilet Çam, kazazede olarak girdiği, senaryoya uygun şekilde basın mensuplarına tepki göstererek gerçek kazalardaki duygu yoğunluğunu canlandırdı.

"HASTA YAKINLARININ BASINA TEPKİLERİ OLUYOR"
Yaklaşık 32 yıldır sağlıklı olan UMKE eğitmeni Fazilet Çam, "Gittiğimiz vakalarda çok daha acı olaylar, ölümcül vakalar görüyoruz. Bu tarz kazaları görüyoruz. Oradaki yaralı yakınlarımızın, gördüğümüz gerçek olan acılarını bizler de bir nebze olsun burada hayali olarak göstermeye çalıştık. Sağlıkçı olmak, soğukkanlılık gerektirir. Eğer biz soğukkanlı olmazsak olmaz. Tabii ki biz de insanız, acıyı hissediyoruz ve yaşıyoruz fakat orada acılarımızı bir kenara bırakıp, onlara yardım edebilmek için soğukkanlılığımızı korumamız gerekiyor. Meslek hayatım boyunca pek çok acılarla ve vakalarla karşılaştım, o nedenle ben de burada onların rolünü yapmaya çalıştım, bir nevi gerçek çünkü aslında duygularımı da kattım böyle şeyler her an bizim de başımıza gelebilir. Yanlış anlamayın tabii ki sizler görevinizi yapıyorsunuz lakin insanlar o durumda sanki 'Aa baksana bizim halimizi çekiyorlar' gibi hasta yakınlarının basına çok fazla tepkileri oluyor. Ben onu bu şekilde size karşı rol yapmaya çalıştım" dedi.

"YARDIM ETMEYE ÇALIŞIRKEN ZARAR DA VEREBİLİYORLAR"
Eskişehir Acil Sağlık Hizmetleri Başkanı Op. Dr. Ersin Işıldı ise kazazedelerin panik davranışları olduğunu belirterek, "Eskişehir'deki acil sağlık hizmetlerinin daha ileri gitmesi ve daha aktif bir şekilde sahada, daha güzel hizmetler verebilmemiz için çalışmalarımıza devam ediyoruz. Bu bir tatbikat ama gerçekten gerçeği aratmayacak şekilde güzel bir şekilde oldu. Buradaki senaryomuz da iki aracın karıştığı yaralamalı bir trafik kazası. Kazazedeler, o üzüntüyle bir şeyler yapma istiyorlar ve işin açığı bazen yardım etmeye çalışırken hastalarımıza zarar da verebiliyorlar. Vatandaşımızın o heyecanını, o üzüntüsünü anlıyoruz ama özellikle bu işin uzmanı ekipler geldikten sonra onların yardımcı olmalarında fayda var" diye konuştu.

İkamet ettiği Burç Mahallesi'nde Türkçe öğrenmek için Şahinbey Belediyesi Burç Sosyal Tesisindeki okuma yazma kursuna katılan Mıchaela Ingrıd Scheıthauer, daha sonra ise tesiste kadınların katıldığı Kur'an-ı Kerim Kursu'na katılmaya karar verdi.

Mıchaela Ingrıd Scheıthauer (49) Müslüman olup 'İnci' ismini aldı.

KUR'AN-I KERİMDEN ETKİLENEREK MÜSLÜMAN OLDU

Burç Sosyal Tesisinde Şahinbey Belediyesi tarafından kadınlar için Kur'an-ı Kerim Kursu'na katılmaya başlayan Mıchaela Ingrıd Scheıthauer, kursta Kur'an-ı Kerim'den etkilenerek Müslüman olmaya karar verdi.

Kur'an-ı Kerim'den, İslam dininin güzelliklerinden, mahallesindeki komşularının ve tesisteki kurslara katılan kursiyerler ile tesis yöneticilerinin örnek davranışlarından etkilenen Scheıthauer, Müslüman olma kararını Burç Sosyal Tesisi Yöneticisi Sibel Ay ile Kur'an-ı Kerim eğitmeni Emel Kaya ile paylaştı.

Kur'an-ı Kerim'den etkilenip Müslüman olmaya karar veren Scheıthauer'in kararı Şahinbey Belediyesi tarafından Gaziantep İl Müftülüğü ile paylaşıldı.

Scheıthauer için Gaziantep İl Müftülüğünde İhtida töreni gerçekleştirildi.

Gaziantep İl Müftü Vekili Şakir Aktaş'ın, tesis yöneticilerinin ve Scheıthauer'ın kurs arkadaşlarının katılımıyla düzenlenen İhtida töreni Kur'an-ı Kerim tilavetiyle başladı.

Kur'an-ı Kerim tilavetinin ardından Gaziantep İl Müftü Vekili Şakir Aktaş, Scheıthauer'a İslam dininin temel esaslarıyla ilgili bilgi verdi ve dua etti.

İhtida töreni öncesinde konuşan Gaziantep İl Müftü Vekili Şakir Aktaş, Müslümanlığı seçtikten sonra geçmiş dönemde yaşadıklarının kişiyi bağlamadığını ve yeni doğmuş bir insan gibi yaşama yeniden başlanıldığını vurgulayarak, Müslüman olan kişinin İslam'ın emir ve yasaklarına göre hareket etmesi gerektiğini belirtti.

Alman kadın İnci, zihnindeki birçok sorunun cevabını Kur'an-ı Kerim'de bulduğunu ve Müslüman olmaya karar verdiğini ifade ederek, Türkiye'yi ve halkını çok sevdiğini dile getirerek İslam dinini seçmesinde emeği geçenlere teşekkür etti.

"İNCİ" İSMİNİ ALDI
Müftü Vekili Şakir Aktaş, Müslümanlığı seçen ve "İnci" ismini alan Mıchaela Ingrıd Scheıthauer'a kelime-i şahadete getirtti.

İhtidanın ardından İnci ismini alan Alman kadına Müftü vekili tarafından Kuran-ı Kerim ve İngilizce dini kitaplar hediye edildi.

SAMİMİYETTEN ETKİLENDİ
Törenin ardından açıklamalarda bulunan İl Müftü Vekili Şakir Aktaş, "Bugün çok kıymetli ve çok heyecanlı bir ana tanıklık ediyoruz. 6 yıldır ilimizde ve ülkemizde bulunan Alman vatandaşı olan İnci Hanım bugün hepimizin huzurunda kelime-i şehadet getirerek İslam'la müşerref oldu. Bugün onun sevincini yaşıyoruz. Kendisine 'Sizi etkileyen ne oldu, neyden etkilendiniz?' diye sorduk. İnci Hanım da mahallelerinde bir Kur'an kursu olduğunu, sağ olsun hocamızın ilgilendiğini, onların birbirleriyle olan samimiyetlerini, sıcaklıklarını, sıcakkanlılıklarını gördüğünü ve onların o arkadaşlıklarından çok etkilendiğini söyledi. Bu durum kendisinin İslam'a, İslam'la müşerref olmasına, bugün kelime-i şehadet getirmesine vesile oldu. Rabbim hayırlı mübarek eylesin. Rabbim kendisine ve bugün müşerref olduğu İslam'ın emirlerine göre, son nefesine kadar yaşamayı kendisine nasip eylesin" dedi.

"MÜSLÜMAN OLMAK İSTİYORUM"
Şahinbey Belediyesi Burç Sosyal Tesisi Kur'an-ı Kerim eğitmeni Emel Kaya da, "İnci hanım Türkiye'ye 6 yıl önce taşındı. 1,5 yıl önce okuma-yazma kursuna geliyordu. 6 aydır da biz kendisiyle tanıştık. Ben 'İnci Hanım Kur'an-ı Kerim öğrenmek ister misin' dedim. Seslenmedi ve 3 ay sonra tekrar sordum. 'Kalbimi temizlemem lazım' dedi. Birkaç hafta önce de kendisi geldi. 'Ben Kur'an-ı Kerim öğrenmek istiyorum. Sonrasında ben Türk vatandaşlığı almak istiyorum. Müslüman olmak istiyorum. Gereği neyse en iyi şekilde yapmak istiyorum. Müslüman yaşamak istiyorum. Burada gömülmek istiyorum. Ben Türkleri çok seviyorum' dedi. Harflerin telaffuzunu doğru çıkarmaya çalışıyor. Almanca harflerle ve kendi anlayacağı şekilde yazıyor, öğreniyor. İlk gün çok hızlı ilerledi. İnci Hanımdaki bu dönüşüm gerçekten bizi çok mutlu etti. Çok duyguluyuz. Biz dinimizin gerçekten bu kadar kıymetli olduğunu dinimizi yeni tanıyanların muhabbetinden daha iyi anlıyoruz." diye konuştu.

SAATİ ALAN KİŞİYE ULAŞTI
Saatin sahibi, kayıtları izledikten sonra görüntülerdeki kişiye ulaştı. Yapılan görüşme sonucunda altın saat kendisine teslim edildi. Olay, sosyal medyada büyük yankı uyandırdı.

R.G., psikolojik sorunları olan oğlu M.G.'yi evlendirmek istedi ancak düğün sevinci yaşlı adamı ölüme götürdü.

Yeni Asır'da yer alan habere göre, oğlunu evlendirmek için uygun birini arayan R.G., bu amaçla yurt dışından yabancı gelin adayı getiren bir kişiyle bağlantıya geçti.

500 BİN LİRA ÖDEME YAPTI

R.G., Cezayirli gelinin Türkiye'ye gelebilmesi için aracı kişiye 500 bin lira ödeme yaptı.

ALTINLARI ALDI KAÇTI

Türkiye'ye gelen Cezayirli gelin H.A. ile M.G., 27 Ekim'de düzenlenen görkemli bir düğün ile dünyaevine girdi. Ancak geçen hafta H.A., düğünde takılan bütün altınları ve paraları alıp kaçtı.

Dolandırıldığını öğrenen baba R.G. ise önceki gün kendini tavana asarak yaşamına son verdi.

İlçeye bağlı Gaffaruşağı Mahallesi'nde 6 yaşındayken bahçede oyun oynadığı sırada boynuna batan tel ile yürüyemez hale gelen Okan şimdi bağımlı olduğu yatığının yanındaki pencereden dışarıyı izleyerek, hayata tutunuyor.

PENCEREDEN DIŞARIYI İZLEYEREK HAYATA TUTUNUYOR

Yıllarca oğlunu sırtında taşıyarak ona dışarıda hava aldırmaya çalıştığını belirten Anne Hacer Ersin, oğlunu mutlu görmenin kendini teselli ettiğini söyleyerek ulaşım ve sosyal yaşam imkânlarının kısıtlı olduğunu anlattı.

"KEŞKE TEDAVİ İMKANI OLSA"

2'si asker 3 oğlu olduğunu belirten Hacer Ersin, "Okan 6 yaşından sonra engelli oldu. Köy hayatında ulaşım ve kilo sorunları bizi çok zorluyor ama onunla olmak benim yaşama sevincim. Keşke tedavi imkânı olsa ama yok. 22 yaşına kadar hep sırtımda taşıdım. Şimdi 4 kişiyle zor kaldırıyoruz. Torunlarım parka gideceğim dediğinde Okan üzülüyor, hırçınlaşıyor" dedi.

"YÜRÜMEK İSTİYORUM"
Yatağa bağımlı yaşayan Okan Ersin, en büyük keyfinin oyuncakları olduğunu söyledi. Ersin “Jandarma ve polis arabaları gelince çok seviniyorum. En çok kamyon ve kepçe seviyorum. Annemle oturup televizyon izliyorum. Yürümek ve gezmek istiyorum” diyerek konuşmayı sonlandırdı.

Atölyemde model arabalardan ahşap yakma çalışmalarına kadar birçok dekoratif ürün üretiyorum. Sevdiğim işi yapmak bana mutluluk veriyor. Örneğin yaptığım BMC kamyonu, gençliğimin hatıralarını taşıyor. Onu yaparken hem Selvi Boylum Al Yazmalım filminden hem de Karadenizli sanatçı merhum İbrahim Gürpınar’ın ‘Köron BMC’si’ türküsünden esinlendim" dedi.

FUARLARA KATILIP HEM SERGİLİYOR HEM DE KENDİNİ GELİŞTİRİYOR

Sanatına olan merakının ömür boyu süreceğini belirten Akın, zaman zaman fuarlara da katılarak çalışmalarını sergilediğini ve yeni fikirler edindiğini söyledi. Akın, "Önceden sadece hayal ürünlerimi üretirken, fuarlara katıldıkça yeni fikirler kazandım. Önümüzdeki günlerde İstanbul’da düzenlenecek Craftİstanbul 6. Uluslararası El Sanatları ve Tasarım Fuarı'na katılmaya hazırlanıyorum. Bu benim ikinci fuar deneyimim olacak. Hem sanatımı göstereceğim hem de farklı el sanatlarını görerek kendimi geliştirme imkanı bulacağım" diye konuştu.

Ülke genelinde bu yıl 22-28 Eylül tarihleri arasında kutlanacak 38’inci Ahilik Haftası kapsamında, Edirne’de yılın ahisi, elektrik ustası Feridun Kemallarlı seçildi.

Kemallarlı ile birlikte yılın kalfası Edirne Mesleki ve Çıraklık Eğitim Merkezi 4'üncü sınıf aşçılık öğrencisi Duha Akan, yılın çırağıysa, mobilya doğrama öğrencisi Hüseyin Can Esen oldu.

Hafta kutlamaları öncesi Ticaret İl Müdürü Mustafa Kurt, Edirne Esnaf ve Sanatkar Odaları Birliği Başkanvekili Selçuk Gül, yılın kalfası Duha Akan ve yılın çırağı Hüseyin Can Esen, yılın ahisi Kemallarlı’yı dükkanında ziyaret etti.

"1972’DE DÜKKAN AÇTIK"

Ziyarette konuşan yılın Ahisi Kemallarlı, 1972 yılından bu yana mesleğin içerisinde olduğunu belirterek, “1972 yılında Çilingirler Çarşısı’nda, okulu bitirdikten 1 yıl sonra dükkan açtık. Elektrik tesisatı ve elektrik malzemesi üzerineydi. Bu işe devam ettim.

O arada köylere, sanayide, şehir içerisinde elektrik tesisatı yapıyordum. 1990’dan sonra elektrikli aletlerin tamirine başladım. O zaman daha azdı, şimdi çeşit çoğaldı ve halen mesleği devam ettiriyorum” dedi.

"GÜNDE 12 SAAT ÇALIŞIYORUM"

Meslekte toplamda 53 yılı geride bıraktığını, zamanın nasıl geçtiğini anlamadığını söyleyen Kemallarlı, "Toplamda 53 yıl oluyor meslekte. Bu 53 yıl nasıl geçti anlayamadım açıkçası ve halen devam ediyorum.

Sabah 10.00’da işe geliyorum, akşam 9’a, 10’a kadar dükkanda kalıyorum. Günde halen 12 saat çalışıyorum. Ahi seçildiğimi öğrendiğimde şaşırdım, beklemiyordum" diye konuştu.

"AMACIMIZ AHİLİK BİLİNCİNİ GELİŞTİRMEK"

EDESOB Başkanvekili Selçuk Gül de, amaçlarının ahilik bilincini geliştirmek olduğunu söyleyerek, "Bu yıl Ahilik Haftası’nın 38’incisini kutlayacağız. 22 ve 28 Eylül tarihleri arasında yapacağımız etkinlikler kapsamında, Ticaret İl Müdürlüğümüz ile birlikte ahilik bilincinin hatırlatılması ve geliştirilmesini sağlamaya çalışacağız.

Şu an dükkanında bulunduğumuz Feridun ustamız, kutlama komitesi tarafından yılın ahisi seçildi. Kendisini tebrik ediyorum aşçılık alanında Duha Akan kalfamız, mobilya ve iç mekan tasarımı alanında Hüseyin Can Esen kardeşimiz yılın çırağı olarak seçildi. Kendilerini tebrik ediyorum" diye konuştu.

6 AY BOYUNCA TANI KONULAMADI
Neredeyse her nefes alışında hıçkıran Musa'ya, 6 ay boyunca başvurduğu çeşitli hastanelerde tanı konulamadı.

6 ay boyunca aralıksız hıçkırdı, hiçbir tanı konulamadı

YENİDEN SAĞLIĞINA KAVUŞTU
Yaklaşık 1 ay önce Gaziantep Şehir Hastanesi'ne başvuran Musa, Göğüs Cerrahisi Polikliniği'nde muayene edildikten sonra hastaneye yatırıldı. Bir süre kontrol altında tutulan Musa, 5 gün önce düzenlenen cerrahi operasyonla sağlığına kavuştu.

"HAYATI ZİNDAN EDEN BİR DURUM SÖZ KONUSUYDU"
Ameliyatı gerçekleştiren Göğüs Cerrahisi Uzmanı Operatör Dr. Onur Bayrakçı, AA muhabirine, söz konusu durumla daha önce hiç karşılaşmadıklarını söyledi. Hıçkırığa sebep olan şeyin genellikle diyafram kasının (akciğer ve kalbin hemen altında bulunan, solunum sisteminin temel kası) çalışmasını sağlayan frenik sinirle alakalı olduğunu dile getirdi.

Bayrakçı, şunları kaydetti: "Sorunun hangi tarafta olduğunu saptadık ve sağ tarafına kapalı ameliyat yaptık. Diyafram kasının sinir uçlarını genişlettik ve aktivasyonunu kontrol altına aldık. Şu ana kadar ilk kez yaptığımız bir tedavi yöntemiydi. Hastamız tamamen fayda gördü, yemek yemesi, yatması her şeyi normalleşti. Solunum sıkıntıları vardı, onlar da düzeldi. Ona hayatı zindan eden bir durum söz konusuydu, daha önce hıçkırık şikayetiyle gelenler oldu ama ilaçla tedaviye gittik. İlk kez bu kadar süre yanıt alınamayan bir hasta ile karşılaştık. Sonuç almanın mutluluğunu yaşıyoruz."

"İLK DEFA KARŞILAŞTIĞIMIZ BİR DURUM"
Gaziantep Şehir Hastanesi Başhekimi Ilgın Türkçüoğlu ise Musa'nın hastalığı sebebiyle hayatın her alanında zorluklar yaşadığını belirterek, "İlk defa karşılaştığımız bir durum bu aslında, hekimimiz de bu ameliyatı ilk kez yaptığını söyledi. Hastanemizde çok farklı vakalar görebiliyoruz." dedi

Rokan Musa da sağlığına kavuştuğu için çok mutlu olduğunu ifade etti.

Okulun ilgi odağı olan ikizler, sınıflarında da aynı sıraları paylaşıyor.

Fiziksel benzerliklerinin yanı sıra isimleri de birbirini çağrıştıran tek yumurta ikizleri, arkadaşları tarafından sık sık karıştırılıyor.

Öğretmenlerin de birbirinden ayırmakta zorluk çektiği ikizler, derslerindeki başarılarıyla dikkati çekiyor. Okulda toplamda 11 ikiz eğitim görüyor.

Tek yumurta ikizlerinden 11 yaşındaki Derin Testecili, AA muhabirine, ikiziyle aynı sınıfta bulunmanın güzel bir duygu olduğunu söyledi.

Sınıfta hiç yalnızlık çekmediğini dile getiren Testecili, "Kardeş olmanın yanında çok iyi de arkadaşız. Tek yumurta ikizi olduğumuz için bizi çok karıştırıyorlar. Annem ve babam bile bizi karıştırıyor. Çok benziyoruz. Öğretmenimin sorusu üzerine parmak kaldırıyorum. Öğretmenim de bazen kardeşimin ismiyle bana hitap ediyor." dedi.

"Bize hep farklı isimle sesleniyorlar"
Eda Acar da hem fiziklerinin hem de isimlerinin birbirlerine benzediğini anlattı.

Okulda neredeyse herkesin kendilerini karıştırdığını belirten Acar, "Bize hep farklı isimle sesleniyorlar. Biz bu duruma alıştık. İkizimle aynı sırayı paylaşmak çok güzel bir duygu. Her yerde yanımda, beni mutlu edecek bir arkadaşım var. Sınıfta da bizimle aynı duyguları paylaşan ikizlerin olması bizi mutlu etti." diye konuştu.

Yağız İncebacak ise sınıfta en iyi arkadaşının ikizi Mert olduğunu, birlikte güzel eğitim hayatı sürdürdüklerini kaydetti.

"Sınıfımıza 'ikizler sınıfı' diyorlar"
Matematik öğretmeni Gazeli Akdemir de sınıfta 3 ikiz olduğunu öğrenince çok şaşırdığını dile getirdi.

Özellikle tek yumurta ikizi olanları ayırt edemediğini anlatan Akdemir, "Sınıfta 'Derin' diye sesleniyorum, 'Deniz' çıkıyor. Daha önceki meslek hayatımda bu kadar ikizin bir arada aynı sınıfta olduğunu görmemiştim. Sınıfımıza 'ikizler sınıfı' diyorlar." ifadelerini kullandı.

41 yaşındaki 3 çocuk annesi Raziye Alice, 7 yıl önce geçirdiği trafik kazası sonrası yatağa bağımlı hale gelen eşi Ali İhsan Alice'ye gece gündüz bakıyor.

EVİ TAHLİYE ETMESİ İSTENDİ

Raziye Alice ve ailesi, tapusu eşinin ailesinin üzerinde olan evi tahliye kararı nedeniyle zor durumda kaldı.

İnşaat halindeki üç katlı binanın üçüncü katını kendi imkanlarıyla yaşanabilir hale getiren Alice ailesi, evin tapusunun üzerlerine olmaması gerekçesiyle mahkemeye verildi. Mahkeme evin tahliyesine karar verdi.

KONUŞAMIYOR VE SADECE BAŞINI OYNATABİLİYOR

Raziye Alice, eşine bakmak için işini bırakmak zorunda kaldığını belirterek, "Eşime bir bebek gibi bakıyorum" dedi.

Alice, eşinin 24 Şubat 2018'de motosikletiyle çalıştığı akaryakıt istasyonundan dönerken geçirdiği trafik kazası sonrası uzun süren tedavilerden sonra taburcu edildiğini ancak o günden bu yana konuşamayan ve sadece başını oynatabilen eşinin tüm ihtiyaçlarını kendisinin karşıladığını söyledi.

"MASRAFLARIMIZI ÖDESİNLER, KÖYE PREFABRİK EV YAPTIRAYIM"

Eşinin babası öldükten sonra kardeşlerinin evi tahliye etmeleri için dava açtıklarını ve mahkemenin evin tahliyesine karar verdiğini söyleyen Raziye Alice, "Bizi evden çıkartıyorlar.

Oturduğumuz eve yaptığımız masraflarımızı ödesinler, ben de köyde prefabrik bir ev yaptırayım" dedi.

"SADECE HAKKIMI İSTİYORUM"

Evden ayrılma kararının kendisini en çok harcadığı emek ve masraflar nedeniyle üzdüğünü ifade eden Alice, "Benim zoruma giden bu eve yaptığım masraflarım ve emeklerim. Bunlar burada kalacağı için çok üzülüyorum.

Amacım malda mülkte değil, sadece hakkımı istiyorum" dedi.

"ŞİKAYET ETMEDEN ÖZENLE BAKIYORUM"

Eşinin bakım sürecinde yaşadıkları zorlukları da anlatan Raziye Alice, "Hiç şikayet etmeden eşime özenle bakıyorum. Tek zorlandığım nokta tıraşını yaparken çok hareket ettiği için keseceğim diye korkuyorum.

Bu zamana kadar çok zor günler yaşadık. Cihazları kapanırsa kötü bir şey olacak korkusu bizi yıprattı" diye konuştu.

Kalacak yerleri bulunmayan aile, ev için yaptıkları masrafların karşılığının ödenmesini talep ediyor.

Uzaklaştırma kararı aldırdığı eşi Mehmet Ali Diğer, hiçbir şey söylemeden Iryna Melnychuk Diğer’in başına sopayla defalarca vurdu.

Yere düşen ve elleriyle başını korumaya çalışan kadının sol elinde çok sayıda kırık, başında yarılma oluştu.

Iryna Melnychuk Diğer, telefonuyla KADES uygulamasını kullandı.

ŞÜPHELİ EŞ TUTUKLANDI

Olay yerine komşuları tarafından çağrılan ambulansla Antalya Eğitim ve Araştırma Hastanesi'ne kaldırılan Iryna Melnychuk Diğer, 16 gün tedavi gördü.

Diğer'in sol eline platin takılırken, başında estetik müdahale gerektiren doku kayıpları oluştuğu belirlendi. Olay sonrası gözaltına alınan Mehmet Ali Diğer, tutuklandı.

Iryna Melnychuk Diğer ile 1,5 yıl önce evlendiği belirlenen tutuklu eş, savcılıktaki ifadesinde suçlamaları kabul etmezken, olay anında başka bir evde olduğunu savundu.

"SADECE KLİMA KUMANDASINDAN ÇIKAN TARTIŞMA VARDI"

‘Eşe karşı kasten öldürmeye teşebbüs’ suçlamasıyla yargılanan tutuklu sanık Mehmet Ali Diğer, Antalya 5'inci Ağır Ceza Mahkemesi’nde ilk kez hakim karşısına çıktı.

Taraf avukatları ve tanıklar da duruşma salonunda hazır bulundu. Olay günü eşini darbettiği iddiasını reddeden sanık, "İddianamede yazan ve savcılıkta geçen beyanlarım doğrudur. Olay günü şahsıma ait araçla arkadaşımı ziyarete gittim. Orada belli bir süre geçirdim. Sonra evime gittim. Gecenin ilerleyen saatlerinde alkollüydüm. Polis merkezinden aranmışım.

3'üncü aranmada telefona cevap verdiğimde evde olduğumu söyledim. Eşimin darbedildiğini söylediler. Eşimle herhangi bir husumetim yoktu. Çeşitli anlaşmazlıklarımız oldu. Günlük, sıradan tartışmalardı. Aramızda sadece klima kumandasından çıkan bir tartışma var." dedi.

"GÖRÜNTÜLERİ KABUL ETMİYORUM"

Görüntülerdeki kişinin kendisi olmadığını savunan Diğer, "1 aylık uzaklaştırma kararım vardı. Polis merkezine gidip bu kararın geçerliliğini sordum. Polisler bana evime gidebileceğimi, bir problem olmadığını söyledi.

Evime girerken apartman görevlisinin silahlı saldırısına bile uğradım. Görüntüleri kabul etmiyorum. O kişi ben değilim. 2 aydır cezaevinde tutukluyum. Beraatimi ve tahliyemi talep ediyorum." diye konuştu.

"SENİ ÖLDÜRECEĞİM’ DEYİP SOPAYLA BAŞIMA VURDU"

Kendisine saldıran kişinin eşi olduğunu belirten Iryna Melnychuk Diğer, “Her tartışmamızda ‘Benim ailem diplomat, polisler benim tanıdığım’ diyordu. Evlendikten sonra bana kötü davranmaya başladı. Sürekli alkol kullanıyordu. Bir gün telefonumu elimden alıp, kollarıyla boynumu kilitledi. Bu olaydan dolayı uzaklaştırma aldırdım.

Uzaklaştırma kararı olduğu halde ihlal edip, yanıma geldi. Ben eve girerken bana saldırdı, ‘Seni öldüreceğim’ deyip sopayla başıma vurdu. Defalarca darbe aldım. Sonra bağırdım. Komşularım da sağlık ekiplerine haber verdi. Her yerim paramparça oldu." dedi.

Eşinin uzaklaştırma kararını sık sık ihlal ettiğini ileri süren Diğer, “Uzaklaştırmadan sonra 1 hafta sürekli aradı. Ben her yerden engelledim. Sonra iş yerimi aramaya başladı. 30 Haziran’da evimize çilingirle girmeye çalıştı.

Ben bu konuda kapıcımızı uyarmıştım. ‘Uzaklaştırma kararı var eğer gelirse haberim olsun’ demiştim. Ama beni rahatsız etmeye devam etti. Boşanma davamız da sürüyor." dedi.

Mahkeme heyeti, sanığın tutukluluğunun devamına karar vererek duruşmayı erteledi.

Yaz aylarında ise vatandaşların tatilde terlik tercih etmesi nedeniyle işlerin azaldığını dile getiren Başar, "500 liraya alınan pahalı ayakkabıları yeni gibi yapabiliyorum. Orta gelirli vatandaşlar genelde yenisini almayı tercih ediyor ama bilinçli vatandaş tamir ettiriyor" dedi.

"OKULLAR AÇILINCA İŞLER ARTIYOR"

Okulların açılmasının işlerini hareketlendirdiğini söyleyen Başar, öğrencilere fiyat konusunda da yardımcı olmaya çalıştığını kaydetti. Yaz aylarında ise işlerin yavaşladığını ifade eden Başar, "Okullar kapalıyken herkes tatile gidiyor, terlik kullanıyor. Bu nedenle işlerimiz azalıyor" diye konuştu.

Vatandaşlara ayakkabı seçiminde dikkatli olmaları konusunda da tavsiyelerde bulunan Başar, "Kaliteli ayakkabıların iç astarının deri olması gerekiyor. Gençler spor ayakkabı alıyor ama deri ayakkabı daha sağlıklı. İç astar deri olursa koku yapmaz, bez olursa koku yapar" ifadelerini kullandı.

"ÇIRAK YETİŞMİYOR"

Mesleğin geleceğine dair de konuşan Başar, çırak bulmakta zorlandığını belirterek, "Şimdiki gençler masa başı, saatleri belli işlerde çalışmak istiyor. Burada çalışmıyorlar. Çocuklarım da istemedi. İş beğenmiyorlar" dedi.

Gazipaşa'nın Kızılgüney Mahallesi'nde yaşayan Hasan Karateke, 7 yıl önce tapulu olduğunu düşünerek inşa ettiği evin, orman sınırları içinde kaldığı gerekçesiyle yıkım kararıyla karşı karşıya kaldı.

Çözüm arayışına giren Karateke, tarihi bir yönteme başvurdu. Yaklaşık 150 metre uzunluğundaki bir hat boyunca ray sistemi döşeyen Karateke ve ekibi, 30 tonluk evi iş makinesi yardımıyla adım adım taşıdı.

TAŞIMA İŞLEMLERİ 3 GÜN SÜRDÜ

"Altına demir raylar koyduk, elektrik direkleriyle destekledik. Direkler kırıldı, ipler koptu ama yılmadık. Son 30 metreyi de tamamladık. Şimdi evimiz yeni yerinde, sapasağlam" diyen Karateke, taşıma işleminin üç gün sürdüğünü belirtti.

"BÜYÜK BİR ZARARDAN DÖNDÜK"

Evi yeniden yapmanın maliyetinin 1,5 milyon TL'yi bulacağını belirten Karateke, "Biz bu evi 250 bin TL'ye taşıdık. Hem büyük bir zarardan döndük, hem de çevreye zarar vermedik. Tapulu arazimize taşıdık. Sosyal medyada olumsuz yorumlar da aldık ama kimsenin hakkına girmedik. Bence biz kârdayız" ifadelerini kullandı.

Karateke, taşıma sürecinde en büyük zorluğun yüksek sıcaklık ve eşek arıları olduğunu belirtti. "Bir arı kulağımı, biri de parmağımı soktu. Kepçenin içine yuva yapmışlardı. Onun dışında işlerimiz planlı şekilde ilerledi" dedi.
Projeyi bir yıldır planladığını ifade eden Hasan Karateke, kaynak ustası Musa İnci'ye ve kuzeni Caner'e teşekkür ederek, "Bu iş bir ekip işiydi. Musa ustamız platform kurulumunda büyük katkı sağladı. Caner ise her adımda yanımdaydı. Onların emeği büyük" şeklinde konuştu.

Karateke, yaşadığı mağduriyetin bireysel olmadığını, bölgede yüzlerce ailenin benzer durumda olduğunu belirtti:

"Babam 1960'tan beri bu arazileri ekiyor. Yıllarca tarım yapılan topraklar bugün ‘orman' ilan edildi. Sınır hataları, eski kayıtlar nedeniyle insanlar mağdur oluyor. Yetkililerden bu sorunun çözülmesini, adil bir düzenleme yapılmasını bekliyoruz" diyerek çağrıda bulundu.

Ev taşıma sürecinin ardından düzenleme çalışmalarına başladıklarını belirten Karateke, "Demir aksamları, bahçe kapısını söktük. Şimdi yerleştiriyoruz. En zor kısmı atlattık, birkaç haftaya kadar her şey yerli yerinde olacak" dedi.

"DİRİDEN KORK, ÖLÜDEN DEĞİL"
Tepkisiyle kısa sürede gündem olan genç kızın videosunun altına "Mezarlıktan korkanın sevdikleri ölmemiştir", "Hayatta karşılaşacağın onca problem içinde bu hiçbir şey. Yapma etme ya. Güçlü dur biraz", "Biraz büyüyün ya", "En temiz, en sessiz yer daha ne zırlıyorsun", "Diriden kork ölüden değil" şeklinde yorumlar yapıldı.

Gözlüğünün yerine evindeki 8 numaralı büyüteci kullanmaya başlayan Ötegen, o günden bu yana her sabah Mecidiye Meydan Mahallesi'ndeki Ceylan Kahvehanesi'nin yolunu tutuyor.

Ötegen, büyüteçle gazete okumanın kendisi için artık bir yaşam biçimi olduğunu söyledi.

"Tam 18 senedir yanımdan ayırmam"
Günde yaklaşık 2 saatini gündemi takip etmeye ayırdığını belirten Ötegen, şunları kaydetti:

"Bu büyüteç artık benim gözlüğüm oldu. Tam 18 senedir yanımdan ayırmam. Her gün 8-9 farklı gazetenin haberlerini, köşe yazılarını dikkatlice okurum. Kahvehaneye ilk kez gelenler beni böyle görünce önce çok şaşırıyorlar, hatta ne yaptığıma anlam veremiyorlar. Durumu anlatınca tebessüm ediyorlar, onlar da alışıyor."

"Herkes onu elinde büyüteciyle tanır"
Kahvehane sahibi Kamil Ceylan ise Halil İbrahim Ötegen'in mekanın en sevilen müdavimlerinden olduğunu dile getirerek, "Halil amca bizim kıymetlimizdir. Herkes onu elinde büyüteciyle tanır. Kendisi kahvehanemizin neşesi ve sevilen bir simasıdır." ifadelerini kullandı.

Arpacı’ya yapılan tetkiklerde böbrek yetmezliği teşhisi konuldu.

Arpacı, geçen süreçte diyalize girmeye başladı.

Kardeşinin durumunu öğrenen ve Antalya’da yaşayan Zekeriya Arpacı, hiç düşünmeden böbreğini kardeşine bağışlamaya karar verdi.

Geçen hafta Diyarbakır’da Gazi Yaşargil Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nde gerçekleştirilen başarılı operasyonla Yahya Arpacı’ya, ağabeyinin böbreği nakledildi.

"HİÇ DÜŞÜNMEDEN TEREDDÜTSÜZ VERDİM"

Kardeşinin durumunu öğrenir öğrenmez Antalya’dan Diyarbakır’a böbreğini vermek için geldiğini söyleyen ağabey Zekeriya Arpacı, “Antalya’da çalışıyorum. Oto kuaförüyüm. Bundan 4 ay önce kardeşimin 2 böbreğinin çalışmadığını öğrendim. O da bir candır. İnsan insana emanettir.

O da benim canım ve her şeyim. Ona böbreğimi vereceğimi söyledim. Onun için Antalya’dan buraya geldim. Şimdi de çok mutluyum. Bunun tehlikesi yok.

Korkulacak bir şeyi de yok. Allah’a çok şükür ikimiz de çok iyiyiz. Böbreğimi hiç düşünmeden tereddütsüz verdim. Her şey gelir, her şey gider ama kardeş gelmez. Bir daha olsa bir daha veririm. Ağabey demek anne baba demektir. Biz de bu görevi yaptık.” dedi.

"AĞABEYİM KARAR VERDİĞİNDE, O DUYGUYU ANLATACAK KELİME YOK"

Yahya Arpacı da duygularını anlatmaya kelime bulamadığını ifade ederek, “Organ naklinden önce ayak ödeminden fark ettik. Siirt’te hastaneye göründüm. Buradan biyopsi için Diyarbakır’a sevk edildim. Hastaneye geldiğimizde hocamız da ayağımdaki ödemi fark ederek hastalığımı tespit etti.

20 gün boyunca burada tedavi gördüm. Tedaviden sonra 3 ay boyunca diyalize girmek zorunda kaldım. Ayak ödemi için organ nakil merkezine gelmek insanı biraz korkutuyor. Aslında organ naklinin ne olduğunu öğrendik. Ağabeyim sağ olsun hiç düşünmeden geldi ve ameliyat olduk.

Ağabeyim 3 gün sonra, ben ise 8 gün sonra taburcu oldum. Kadavra için bağışta bulunalım. Çünkü kadavradan organ nakli bekleyenler var. Ağabeyim karar verdiğinde o duyguyu anlatacak bir duygu yok. Türkçede öyle bir kelime bulamıyorum. Basit kelimelerle anlatılacak bir şey değil.” diye konuştu.

"TÜRKİYE’DE VE BÖLGEMİZDE KADAVRALIK BÖBREKLER MAALESEF ÇOK AZ"

Gazi Yaşargil Eğitim ve Araştırma Hastanesi Organ Nakli Mesul Müdürü Doç. Dr. Ramazan Danış da Türkiye’de ve bölgede kadavralık böbrek naklinin çok az olduğunu ve bu nedenle canlıdan canlıya nakil yapmak zorunda kaldıklarını belirterek, “Hastamızın böbrekleri yetmezlik içerisindeydi. Biz ilk başta akut düşündük. Bununla ilgili bütün müdahalelerimizi yaptık. Maalesef hastamızın böbreği artık tümüyle akut tedavisine yanıt vermedi.

Hızlı ilerleyen bir tablo ile karşı karşıyaydık. Bütün olası nedenleri ekarte ettik. Maalesef hiçbir tedaviye yanıt vermedi. Sonra diyalizde aylık takibe aldık ve en son böbrek nakli kararı aldık. Biz canlıdan canlıya nakli istemiyoruz. Maalesef Türkiye’de ve bölgemizde kadavralık böbrekler çok az. Onun için biz canlı böbrek naklini tercih ettik.

Ağabeyi gönüllüydü geldi ve yaptığımız tetkiklerde uyumlu gördük ve ameliyatı gerçekleştirdik. Organ nakilleri yapalım. Avrupa'da yapılan organ nakillerinin yüzde 80’ni beyin ölümü gerçekleşen kişilerdir. Yüzde 20’si canlıdır. Türkiye’de bu oran tam tersidir. Organ bağışı konusunda bilinçlendirmeyi artırmak lazım.” dedi.

Gazi Yaşargil Eğitim ve Araştırma Hastanesi Genel Cerrahi Eğitim Sorumlusu Prof. Dr. Nurettin Ay ise “Ameliyat sonrası ciddi bir sorunla karşılaşmadık ve her şey istediğimiz gibi ilerledi. Organ naklinde en önemli şey hastanın sürekli hekimine yakın olması gerek. Çünkü bu hastalığın başka merkezlerde takip olma şansı yok.” ifadelerini kullandı.

Ortaokulda yüzlerce öğrenciye eğitim veren öğretmen için öğrenciler ve meslektaşları tarafından anlamlı bir uğurlama töreni yapıldı.

DUYGU YOĞUNLUĞU YAŞANDI

Son ders gününde okul koridoruna çıkan öğretmen, kendisi için hazırlanan sürprizle duygu yoğunluğu yaşadı.

DUYGUSAL VEDA KAMERADA

Koridorda sıralanan yüzlerce öğrencisinin alkışları arasında yürüyen Nur'un duygusal vedası kameraya yansıdı.

"DOĞAYA SALINAMAZ" DENİLİNCE EVİNE ALDI

İlk etapta veterinere götürülen karga için Park Bahçeler Müdürlüğü’ne teslim edilmesi gerektiği söylendi. Ancak burada, kanadının tamamen iyileşemeyeceği ve doğaya salınacağı öğrenilince Boyraz, kargayı kendi bakımı altına aldı.

Kedi ve köpeğiyle birlikte pansiyonun kafe bölümünde büyüttüğü kargaya “Siyah” adını veren Boyraz, kısa sürede onunla güçlü bir bağ kurdu.

ÇOCUKLARIN YENİ EĞLENCE MERKEZİ

Siyah’ın gelişiyle birlikte pansiyon adeta çocukların uğrak noktası oldu. Minik ziyaretçiler kedi Şans, köpek Vera ile birlikte en çok kargaya ilgi gösteriyor. Boyraz, “Siyah hayatımıza girdikten sonra burası çocukların eğlence merkezi haline geldi” diyerek sevimli dostlarının işletmeye ayrı bir renk kattığını söyledi.

"KONUŞUYOR GİBİ TEPKİ VERİYOR"

Karganın oldukça zeki olduğunu belirten Boyraz, onunla sürekli konuştuğunu dile getirdi:

Acıktığında sesleniyor, adını söylediğimde tepki veriyor. Koltukta uyuyakaldığımda gelip beni uyandırıyor. Bazen söylediklerini anlıyorum, bazen anlamıyorum ama karşılıklı bir iletişimimiz var.

"BESLE KARGAYI, OYSUN GÖZÜNÜ" SÖZÜNE MİZAHLA CEVAP

Boyraz, kargasıyla çarşıda dolaşırken vatandaşların yoğun ilgisiyle karşılaştığını belirterek şunları aktardı:

“Herkes şaşkınlıkla sorular soruyor. En çok duyduğum söz ‘Besle kargayı oysun gözünü’. Ben de gülerek, bazen gözümü sakınıyorum.”

DOĞAYA ALIŞTIRMA ÇABASI

Karganın uçabilmesi için zaman zaman bahçeye ve çatıya bıraktığını söyleyen Boyraz, “Henüz tam uçamıyor ama ileride uçacağını düşünüyorum. Olmazsa çocuklarıma, torunlarıma bir hatıra olarak kalacak” dedi.

PANSİYONUN MASKOTU

Siyah, bugün sadece Boyraz’ın değil, pansiyona gelen misafirlerin de sevgilisi haline geldi. Ziyaretçiler, omzuna konan ve kendisiyle oyun oynayan kargayı farklı ve sevimli bir dost olarak gördüklerini dile getiriyor.

MÜTEVAZI İSTEĞİ MEST ETTİ

İmam nikahı sırasında mehir olarak genellikle yüksek miktarlarda altın ya da para talep edilirken, genç bir kadının tercihi sosyal medyada gündem oldu. Gelin, eşinden yalnızca "sevgi, saygı ve 1 gram altın" istediğini söyledi.

AĞLAMAMAK İÇİN KENDİNİ ZOR TUTTU

Duygusal anların yaşandığı o anlarda davetliler uzun süre alkışlarken, gelinin ağlamamak için kendini zor tutuğu görüldü. Görüntüler kısa sürede sosyal medyada yayılarak binlerce beğeni aldı.

Mersin'in Bozyazı ilçesinde Denizciler Mahallesi Çokoluk Yaylası'nda yaşayan Orhan Takmet ile Halide Takmet, 40 yıl önce kaçarak evlendi. Çiftin geçen sürede 4 çocukları ile 9 torunları oldu.

GELİNLİK VE DAMATLIĞI 40 YIL SONRA GİYDİLER
Eşinin gelinlik giyme hayalini bilen Orhan Takmet, Dereköy Muhtarı Gürel Bolluk ve arkadaşlarının desteğiyle hayallerini gerçekleştirmek için düğün hazırlığını başladı. 4 çocuk annesi Halide Takmet düğün öncesinde bindallı giyerek kına gecesi yaptı. Kına gecesinde çift ilk danslarını etti, ardından da davetlilerle oynadı.

Kına gecesinin sabahında düğün için gelinliğini giyen Halide Takmet kırmızı kuşağı ağabeyi tarafından bağlandı. Daha sonra çift ve davetliler davul zurna eşliğinde oyunlar oynadı. Kazanlarla yemeklerin pişirilip davetlilere ikram edildiği düğün pasta kesilmesinin ardından gelin çiçek fırlatılmasıyla tamamlandı.

"40 YILLIK HAYALİMDİ"
Eşiyle kaçarak evlendiklerini belirten Halide Takmet, 40 yıldır gelinlik giymeyi hayal ettiğini söyledi. Bir düğünde olması gereken tüm detayların yerine getirildiğini belirten Halide Takmet, "40 senelik hayalimdi, gerçek oldu. Kına ve düğün yaptık, çok güzel oldu. 3 oğlum, 1 kızım, 9 torunum var. Çok mutlu oldum" dedi.

"İÇİMDE BİR HEVES VARDI"
Damat Orhan Takmet ise "Hanım 'Bir gelinlik giyemedim' derdi. İçinde bir heves vardı. Ben hanıma 'Ben sana gelinlik giydiririm ama düğün yaparsak' dedim. Hanım da 'Yapalım' dedi bir olduk yaptık. Benden evvel hanımım çok memnun oldu. Çünkü her kadının içinde bir gelinlik giyme hayali vardır. Gençlere de tavsiyemiz düğünden kaçmasınlar, bu mutluluğu tatsınlar" diye konuştu.

OĞLUNUN EĞİTİM MASARAFLARINI KARŞILIYOR
Aslan, Şahinbey Belediyesi'nden aldığı 2 inekle başladığı hayvancılığı bugün 7 hayvanla sürdürüyor.

Zamanla 17'ye kadar ulaşan hayvan sayısı sayesinde elde ettikleri gelirle sıfır kilometre otomobil aldıklarını belirtti.

Aslan, sütü yoğurt yaparak köyde sattığını, danaları ise kurbanlık olarak değerlendirdiklerini söyledi.

Ayrıca sağım makinesi desteği aldıklarını belirten Aslan, "Oğlum Erzurum Atatürk Üniversitesi'nde bilgisayar mühendisliği okuyor. Onun masraflarını da bu sayede karşılayabiliyoruz." dedi.

"BİZİM İÇİN BÜYÜK BİR HAYALDİ"
Belediyenin sağladığı hayvan desteğiyle hayvan sahibi olduğunu belirten Aslan, "Bu bizim için büyük bir hayaldi. Eşim asgari ücretle çalışıyordu, kendi imkanlarımızla almamız mümkün değildi. Belediyeden geldiklerinde, 'Yeriniz var mı, hayvan beslemek ister misiniz?' diye sordular. Ben de 'Eşim asgari ücretle çalışıyor, ancak evimizi geçindirebiliyoruz. Hayvan olursa elbette bakarız, yemini de alır besleriz.' dedim. Böylelikle beş yıl önce başladık. Sağ olsun Şahinbey Belediye Başkanımız Mehmet Tahmazoğlu, bize iki inek verdi. Biri 6 aylık, diğeri ise 7 aylık gebeydi. Geldikten iki ay sonra doğum yaptı. Böylece hayvanlarımız çoğalmaya başladı. Şu anda 7 tane var. Toplamda 17'ye kadar ulaştı. Doğan danaları sattık, onların gelirinden bir araba aldık. 2023 model, sıfır bir araba alabildik." şeklinde konuştu.

"BÜTÇEMİZE KATKI SAĞLIYORUZ"
Aslan, hem ekonomik hem de sosyal açıdan hayatlarının değiştiğini ifade ederek şunları söyledi:

"Çocuklarımız için de çok katkısı oldu. Oğlum Erzurum Atatürk Üniversitesi'nde bilgisayar mühendisliği okuyor. Onun masraflarını da bu sayede karşılayabildik. Belediyemiz ayrıca sağım makinesi verdi. Geçtiğimiz hafta Başkanımız bizi Çanakkale gezisine de gönderdi. Çok memnun olduk. Evet, sütü yoğurt yaparak köyde satıyorum. Süt olarak da veriyorum. Kurban dönemlerinde ise danaları kurbanlık olarak değerlendiriyoruz. Kesimini kendimiz yapıyoruz. Böylece aile bütçemize katkı sağlıyoruz. Başkanımız Tahmazoğlu'na tekrar teşekkür ediyorum."

Mengen'de doğup büyüyen 39 yaşındaki Belma Çiftçi, okulun ilk kız öğrencilerinden biri olarak kaydını yaptırdı.

Okulda bir yıl hazırlık okuduktan sonra orta ve lise düzeyinde 6 yıl eğitim gören Çiftçi, 2004 yılında mezun olmasının ardından kazandığı Gazi Üniversitesi Aile Ekonomisi Beslenme Öğretmenliği Bölümünü tamamladı.

Yiyecek içecek hizmetleri öğretmeni olarak Türkiye'nin farklı illerinde görev yapan Çiftçi, mezun olduğu okula 2015 yılında öğretmen olarak döndü.

Okulda son 2 yıldır da müdür yardımcılığı görevini sürdüren Çiftçi, 2 ay önce öğrencilik yıllarının geçtiği okulun ilk kadın müdürü oldu.

"12 yaşında adım attığım okulda müdür olmak gurur verici"
Belma Çiftçi, AA muhabirine, henüz 12 yaşındayken adım attığı okulda müdür olarak görev yapmanın kendisine gurur verdiğini söyledi.

Babasının kendisini okula kaydettirdiğinde çok mutlu olduğunu belirten Çiftçi, "Burası bir erkek lisesiydi. İlk alınan kız öğrenciler olarak 9 kişiydik. Bunun mutluluğunu şu an hala damarlarımda hissediyorum." dedi.

Çiftçi, hayatının her anında okulun izlerini taşıdığını anlatarak, "Bu okulda büyüdüm. Tüm hayallerim burada yeşerdi diyebilirim. En büyük destekçilerim, arkadaşlarım yine bu okuldaki arkadaşlarım çünkü çok küçüktük, hem büyüdük hem birbirimizi büyüttük. Bizi biz yapan da yine arkadaşlarımız ve mezunlarımızdır." diye konuştu.

Okulda ilk kadın müdür olarak görev yapmaktan duyduğu memnuniyeti dile getiren Çiftçi, şöyle devam etti:

"Okulumun hayatımda çok fazla yeri var hatta eşim, sınıf arkadaşımdı. 7 yıl boyunca beraber okuduktan sonra evlendik, 2 çocuğumuz var. Eşim de Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi Mengen Meslek Yüksekokulunda akademisyen olarak göreve devam ediyor. Bu okulun her köşesinde büyük anılarımız var. Burada kantinci Metin (Aytekin) abinin tostuyla karnımı doyururdum. Metin abi de hala bu okulda. Ben öğrenciyken okulumuzda şoför olarak çalışan abimiz yine görevine devam ediyor. Öğrenci olduğum zamanlardaki öğretmenlerimle mesai arkadaşlığı yaptım. Onların bilgi ve tecrübelerini her zaman önemsedim. Şu anda bu okulun müdürü olarak görev yapmak da benim için gurur verici."

Çiftçi, okulun 40 yılda 3 bin 800'ün üzerinde mezun verdiğini belirterek, "Mezunlarımız Türkiye'de, dünyada çeşitli yerlerde ses getiren, gastronomi dünyasına yön veren şeflerimizdir. Onların desteğini her zaman hissedip öğrencilerimize onları örnek gösteriyoruz. Bu başarıda ekip ruhunun ve birlikte hareket etmenin önemini biliyoruz. Çalışma arkadaşlarımla bu ruhu daha da büyütmek için çabalayacağım. En büyük hedeflerimden biri, Türkiye'nin ilk aşçılık okulu olan kurumumuzu akademik ve uygulamalı anlamda daha da ileriye taşıyarak adına yakışır yerlere ulaştırmak." ifadelerini kullandı.

Çevredekilerin ihbarıyla gelen sağlık ekibi, çocuğu hastaneye götürdü. Oğlunun düştüğü haberini alan anne Yılmaz da iş yerinden hastaneye geldi. Vücudunun farklı yerlerinde ve başında kırıklar oluşan Burak için doktorlar, kolu ve bacağının kesilebileceğini söyledi. 7 kez ameliyat edilen Burak'ın bacaklarına platin takıldı.

200 LİRA NAFAKA NEDENİYLE ENGELLİ MAAŞI ALAMADI
Futbol oynamayı çok seven Burak artık sadece yürüteç ile yürüyebiliyor. Oğluna bakabilmek için işinden ayrılan Gülizar Yılmaz, zor günler yaşamaya başladı. Anne ve oğlun kirasını, bir süre Yılmaz'ın arkadaşları ödedi. Kısa süre sonra çıkmaza giren Yılmaz, giderlerini karşılayabilmek için bankalardan kredi kullandı. Borçlarını ödemekte zorlanan Yılmaz, eski eşinden aldığı 200 lira nafaka nedeniyle oğluna engelli maaşı bağlatamadı.

HİÇ GİYEMEDİĞİ KRAMPONLARINI GİYMEK İSTİYOR
Anne Yılmaz, okula başlayamayan, yürümekte zorlanan oğlunu evden çıkarırken merdivenlerde sırtında taşıyor. Küçük Burak'ın en büyük hayali ise sağlığına kavuşup doğum gününde hediye alınan ve hiç giyemediği Fenerbahçe forması ve kramponlarını giyerek, sokaklarda arkadaşlarıyla futbol oynamak.

'8 AMELİYAT OLACAK DEDİLER'
Gülizar Yılmaz, "Oğluma doğum gününde muhabbet kuşu almıştım. Ben evde yokken kuşu salıyor ve kuş terasa gidiyor. Taburenin üstüne çıkıp, kuşu almaya çalışırken 6'ncı kattan düşüyor. Ben işteyken haber geldi. Oğlumu gördüğümde kan içerisindeydi. Hastanede 'Kolu kesilecek' dediler. Sonrasında 'Kafatası kırıldı, akciğeri parçalanmış' dediler. 2 bacağı zaten paramparçaydı. '8 ameliyat olacak' dediler. Kemiği dağıldığı için hemen ameliyat yapmaları gerektiğini, yoksa bacağı kesmek zorunda kalacaklarını söylediler. 5 defa bacağından, 2 kez gözü için ameliyat oldu. Ameliyatları devam edecek. Gelişim çağında olduğu için bacağındaki platinler değişecek" dedi.

'KİRAMIZI ÖDEYEMEZ HALE GELDİK'
11 yıl önce boşanan ve 200 lira bağlanan nafakayı bugüne kadar hiç yükseltmediğini belirten Yılmaz, "Ben oğlumla yalnız yaşıyorum. Ona baktığım için çalışamıyorum ve hiçbir gelirim yok. Arkadaşlarım, öğretmenlerinin yardımıyla geçindik ama artık kiramızı ödeyemez hale geldim. Kirayı ödemek için bankalardan kredi çekmiştim onları da ödeyemedim. Çocuğumun üzerine 200 lira gözüken nafaka yüzünden engelli maaşı bağlanamıyor. Oğlum iyileşinceye kadar yardım bekliyorum" diye konuştu.

OĞLUNU SIRTINDA TAŞIYOR
Oğluyla birlikte zor günler yaşadıklarını söyleyen Yılmaz, "Merdivenlerden inerken, çıkarken oğlumu sırtımda taşıyorum. En çok onun futbol oynamasını özledim. Düştüğünden 1 gün önce kramponunu, Fenerbahçe formalarını aldım. Onları görünce bana 'Perşembe bunlarla okula gideceğim. Bunlarla oynayacağım' diyordu. Bunu yapamadı. İçimde kalan en büyük şey bu" dedi.

'FUTBOL OYNAMAYI ÇOK İSTİYORUM'
Bir an önce ayağa kalkabilmek istediğini söyleyen Burak Kara ise "Arkadaşlarımla futbol, basketbol oynayamıyorum. Denize gidip, yüzemiyorum. Okula gidemeyeceğim, öğretmenler eve gelecek. En çok futbol oynamayı çok istiyorum. Okula gidip arkadaşlarımı görmeyi çok istiyorum" diye konuştu.

Keban Baraj Gölü'nde çocuk yaşta başladığı balıkçılığı sürdüren Onur Ulaş Demir, kavurucu sıcakta günün büyük kısmını teknede geçirerek balık avlıyor.

Babasıyla başladığı işi onun ölümünden sonra tek başına devam ettiren Demir, sabahın erken saatleri ile gece vakitlerinde 2 bin metrelik ağlarını göle bırakıyor.

AYDA 200 BİN LİRA KAZANIYOR

Günler süren çalışmada Demir, aynalı sazan, turna, alabalık, karabalık, şabut, pullu ve küpeli sazanları yakalıyor.

Balıkları kilosu 90 liradan Elazığ ve Tunceli'deki kooperatiflere satan Demir, aylık giderlerini düştükten sonra yaklaşık 200 bin lira gelir elde ediyor.

"SUYUN ÜSTÜNE ÇIKINCA KENDİMİ ÖZGÜR HİSSEDİYORUM"

Onur Ulaş Demir, "Çocuk yaşta başladım bu mesleğe. Babamla birlikte yıllarca devam ettik. Babam vefat edince tek başıma yapmaya başladım. Tekneyi, balığı çok seviyorum. Suyun üstüne çıkınca kendimi özgür hissediyorum. Balıkçılık, gerçekten benim için çok özel ve güzel. Çok severek yaptığım bir meslek. Gün batmaya yakın, gün morluğunda tekneyle gezip, ağları suya atıyoruz. Sonra akşam teknede yatıyoruz. Sabah, gün doğmadan ağları çekip, saat 9-10 gibi balığı müteahhite teslim ediyoruz, balıkçı toptancısına.

Oradan da Diyarbakır'a, Diyarbakır'dan da Irak'a kadar bu balığımız ihraç oluyor. Türkiye'de birçok restoranda da dağıtılıyor. Genellikle 2 bin metreye yakın ağ seriyoruz günlük. Ortalama 150 kilo balık çıkıyor. Kazancı bize yetiyor şu durumda. Geçen sene 95 lira giden balık şu an 90 lira. Geçen senenin fiyatını bulmadı ama umut ediyoruz. İnşallah daha iyi fiyatlara gidecek. Balığın kilosu bu ayın 15'ine kadar 60'tan gidiyordu, şimdi 90 oldu. Aylık 150-200 bin arası balıktan bir para kazanıyoruz. Kışın bu rakamlar düşüyor, yazın artıyor" dedi.

Sivas'a ailesinin yanına taşınan Yener'n kedisi Paşa, kente geldikten sonra rahatsızlandı.

Ev içerisinde geceleri bağırmaya ve çevreye zarar vermeye başlayan Paşa için Yener, 5 ay önce Uzman Veteriner Hekim İbrahim Özmen'e başvurdu.

DEPRESYONA GİRDİĞİ TESPİT EDİLDİ

Genel muayenesi yapılan Paşa'nın şehir değişikliği nedeniyle strese ve depresyona girdiği tespit edildi.

Paşa için tedaviye başlayan Veteriner Hekim Özmen, insanların tedavisinde uygulanan antidepresan ilaçlarını kullanma kararı aldı.

ANTİDEPRASAN TEDAVİSİNE OLUMLU YANIT VERDİ

Paşa, belirli miktarda kontrollü bir şekilde uygulanan antideprasan ilaçlarına olumlu yanıt verdi. Bir süre sonra da sağlığına kavuştu.

'"DÜZENİ BOZULAN KEDİ STRESE GİRİYOR"

Evcil hayvanların strese girmesine bazı hastalıkların sebep olduğunu söyleyen Uzman Veteriner Hekim İbrahim Özmen, "Onlar da bir birey ve kendilerine ait düzenleri var. Mama, su, kum alışkanlıkları var. Bu düzenin değişmesi onları strese sokabiliyor. Kedilerin istemedikleri bir mama kabını kullanması ya da onlar için zor gelen bir kum kabına girip çıkmaları ya da eve gelen yatılı misafir onların bu düzenlerini bozuyor. Düzenleri bozulduğu için de strese girebiliyorlar. Düzenleri değişmese de onları strese sokan şeyler var. Kedi sahiplerinin psikolojik duygu değişimleri, boşanma, evdeki nüfusun değişimi ya da ikinci bir evcil hayvan alınmasıyla onlar bizim işitmediğimiz frekansları işitiyorlar.

Radyasyondan bizden 15 kat daha fazla etkileniyorlar. Wi-Fi stresi artırabiliyor. Kalitesiz mamalar, kişisel alanlarının fazlaca ihlal edilmesi, bütün bunlar kedileri strese sokabiliyor. Strese girdiklerinde genellikle davranış bozuklukları olarak etrafa idrar yapma, tüy dökümü ve kendine bile agresif davranabiliyor. Kuyruğunu ısırıp, kendi tüylerini yolabiliyor. Sahibine saldırıp, eşyalara zarar verip, gece bağırabiliyorlar. Bunlar tabii hayvan sahibinin de yaşam kalitesini düşürüyor" dedi.

"KEDİLERDE DEPRESYON ŞİKAYETLERİ YÜZDE 15 ARTTI"

Kedilerin depresyona girip girmediğini klinikte yaptıklarını kontrollerde teşhis koyduklarını ifade eden Özmen, "Depresyon ve stres klinik olarak teşhisi konulan şeylerdir. Önce tetkikler yapılır, farklı bir durum görünmezse bunun depresyon veya stres olup olmadığını anlıyoruz. Bu durumda bazen bitkisel ürünlerden faydalanıyoruz ama yetmediği noktada beşeride kullanılan antidepresanlardan da yardım alıyoruz. Son dönemde bu çok artmaya başladı. Önceden çok nadir karşılaşıyorduk ama geçtiğimiz yaz gelen hastalarımızın yüzde 15'i depresyon şikayetiyle geldiğini söyleyebiliriz. Geçmişte çok daha azdı ama bu artık giderek artmaya başladı. Bununla baş edilmezse gerçekten organik problemler ortaya çıkmaya başlıyor. Bağışıklık sistemi sürekli olarak baskılanıyor ve hayvan hasta oluyor" diye konuştu.

"GECELERİ UYUYAMIYORDUM"

Paşa'nın sahibi Çiğdem Akkaya Yener ise "Uzun süre gece devam bağırma şikayetlerimiz vardı. Sonrasında birçok tetkik yapıldı. Tetkikler sonrasında herhangi bir sıkıntı çıkmadı. Sonrasında hekimimiz antidepresan kullanmayı önerdi. Antidepresana başladıktan sonra gerçekten ikimizin de yaşam kalitesi arttı. Çünkü geceleri uyuyamıyordum. Sürekli kedimin bağırmasıyla ben de rahatsız oluyordum. Antidepresan kullandıktan sonra bu sıkıntımız çözüldü. Şu anda böyle bir sıkıntımız kalmadı" dedi.

Araştırmanın merkezinde, popüler Instagram hesaplarından alınan kuş fotoğrafları bulunuyordu. Dokuz popüler hesapla iş birliği yapılarak, binlerce kuş fotoğrafı toplandı ve bu fotoğraflara gelen tepkiler titizlikle analiz edildi. Araştırma, insanların kuş fotoğraflarını beğenme eğilimlerini ve hangi kuşların estetik açıdan daha fazla ilgi gördüğünü belirlemeyi amaçlıyordu.

Çalışmada dikkat çeken sonuçlardan biri, insanların fotoğraflar arasında en çok ilgiyi ve beğeniyi, Asya'ya özgü ve kamuflajı ile ünlü "frogmouth kuşu"na gösterdi. Frogmouth kuşu, diğer kuşlara kıyasla oldukça tuhaf ve sıradışı bir görünüme sahip. Bu kuşun ilgi çekici kamuflajı ve farklı görünüşü, araştırma sonuçlarına göre, insanların estetik tercihlerini belirlemede önemli bir faktör olduğunu ortaya koydu.

Bu bulgu, güzellik ve estetik algısının yalnızca geleneksel normlarla sınırlı olmadığını, aynı zamanda ilginç ve alışılmadık olanın da büyük bir çekiciliğe sahip olduğunu gösteriyor. İnsanların dikkatini çeken ve beğenisini kazanan şeylerin genellikle ne kadar farklı ve alışılmadık olduğuna dikkat çekmek, bu araştırmanın önemli bir sonucu olarak öne çıkıyor.

Sonuç olarak, Dr. Thömmes ve Dr. Hayn-Leichsenring'in araştırması, estetik algının ve beğenme davranışlarının karmaşıklığını ortaya koyarak, insanların güzellik anlayışında alışılmışın dışında olanın da önemli bir rol oynadığını vurguluyor. Bu tür araştırmalar, estetik algının daha iyi anlaşılmasına ve insanların neyi neden beğendiğini açıklamaya yönelik önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.

Deniz Altında Yaşamak İçin Evrim

Bajau halkı, deniz altında uzun süre kalabilmek için inanılmaz bir fizyolojik değişim geçirmiştir. Okyanusa daldıklarında karşılaştıkları en büyük zorluklardan biri kulaklardaki basıncı dengelemektir. Bunu çözmek için Bajau halkı, dış kulak ve orta kulak arasındaki basıncı dengelemek amacıyla kulak zarlarını delmeyi tercih ederler. Bu işlem, su altında dalış yaparken basınç sorunlarını azaltırken, işitme yeteneklerinin azalması ve kulak enfeksiyonlarına duyarlılık gibi bazı olumsuz yan etkilere neden olur. Bu, su altında yaşamak için Bajau’nun kabullenmesi gereken bir bedeldir.

En çarpıcı özelliklerinden biri ise dalaklarının boyutudur. Bajau halkının dalakları, normal insanlardan %50 daha büyüktür. Bu, vücutlarının kana daha fazla oksijen pompalayabilmesi anlamına gelir ve bir tür biyolojik dalış tankı işlevi görür. Dalgıç Bajau bireyleri, bu sayede 60 metre derinliğe kadar inebilir ve 16 dakikadan fazla su altında kalabilirler. İlginç olan, bu biyolojik adaptasyonun yalnızca dalgıçlarda değil, daha önce hiç dalış yapmamış çocuklar da dahil olmak üzere tüm kabile üyelerinde görülmesidir. Bu da Bajau’nun deniz altında yaşamak için evrimleştiğinin en büyük kanıtıdır.

Denizle İç İçe Bir Yaşam

Bajau halkının okyanusla olan ilişkisi, onların yaşam biçiminin merkezinde yer alır. Sulawesi’deki Banda Denizi’nde avlanan bir Sama-Bajau balıkçısının, ahtapotla birlikte suyun yüzeyine çıkışı bu halkın günlük hayatının bir parçasıdır. Bajau’nun bu denizle iç içe yaşamı, nesiller boyu süren uyum ve dayanıklılığın bir sonucudur. 

Bu olağanüstü yaşam tarzı, modern dünyanın sınırlarından uzak, doğayla uyumlu ve denizin enginliğinde sürdürülen bir hayatta kalma mücadelesinin simgesidir.

Avusturya'da, yoğun yağışlar ve yüksek rakımlarda kar yağışı etkili oluyor. Kuzey Alpler bölgelerinde sel ve fırtına uyarıları yapılırken, demiryolu seferleri aksıyor ve bazı cadde yolları kapanıyor.

Çekya'da, sel riski nedeniyle Merkezi Kriz Yönetim toplandı. Bohemya-Moravya bölgelerinde sel felaketlerinin yaşanabileceği belirtiliyor.

Polonya'da, nehir yataklarının taşması sonucu sel felaketleri yaşanabileceği öngörülüyor ve tüm görevliler teyakkuzda.

Macaristan'da, Tuna Nehri'nin yükselmesi nedeniyle başkent Budapeşte'de sel riski bulunuyor.

Slovakya'da, hafta sonu sürecek yoğun yağışlar için alarm seviyeleri yükseltildi.

İtalya'da, kuzey bölgelerde ilk kar yağışı görüldü ve kötü hava koşulları sebebiyle bazı bölgelerde ulaşım aksadı.

Almanya'da, şiddetli sağanak yağışlar ve kar yağışı bekleniyor, bazı bölgelerde altyapı hasarları yaşanabilir.

Fransa'da, hava sıcaklıkları mevsim normallerinin altında ve Korsika Adası'nda fırtına nedeniyle uçuşlar iptal edildi.

İngiltere Meteoroloji Ofisi, Avrupa'ya giden turistlere aşırı hava koşulları ve 1 metreyi aşan kar yağışı konusunda uyarıda bulundu.

Avrupa'nın birçok bölgesinde yaşanan bu zorlu hava koşulları, günlük yaşamı etkiliyor ve felaket risklerini artırıyor.

• Doğa – Kent Bağlamında Belgelendirme Kültürü
  13.00-14.00
• Koruma ve Belgelendirme Kültürünün Neresindeyiz?
  Nimet Özgönül – ODTÜ
• Kent Belgelendirme, Ne Yapmalı, Nasıl Yapmalı?
  Enis Rıza Sakızlı – Belgesel Sinemacılar Birliği
• Dijital Üretim Çağında Kültürel Bellek ve Kültürel Bellek Kurumları
  Tolga Çakmak – Hacettepe Üniversitesi

14.00-14.45 – Katkılar

14.45.-15.00 – Ara

PANEL

• İzmir Kent Belleğinde Mekan-Zaman ve Birey
  15.00- 16.00
• Çevre Koruma Sürecinde Avukat Noyan Özkan ve Halk
  Sefa Taşkın Bergama Eski Belediye Başkanı
• Hafıza Mekanlarının Korunmasında Birey, Örgütlülük ve Meydan: Kültürpark Örneği
  İbrahim Arzuk İzmir Barosu
• İzmir’in Taşrasında: Bergama Çevre Mücadelesi ile Kazanılan Bellek, Yiten Bellek
  Arif Ali Cangı – TBB

16.00-17.00 Katkılar

Noyan Özkan Arşivinin Bağış Töreni

Tarih: 2 Aralık 2017

Yer: Konak Belediyesi Türkan Saylan Kültür Merkezi

Düzenleyenler: Ekoloji Kolektifi Derneği, Konak Belediyesi, Türkiye Barolar Birliği Çevre ve Kent Hukuku Komisyonu

Türkiye’nin doğa ve kültür değerlerini korumaya yönelik çaba ve çalışmaların devlet ve toplum boyutuyla 100 yıllık bir tarihinden söz etmek mümkünüdür. Kent ve doğanın korunmasına yönelik devlet katındaki kurumsal hafızasını taşıyan Bakanlık arşivleri yıllar içinde çeşitli nedenlerle tahrip olmuş, gerekli özenle kuşaklar arası aktarılamamıştır.

Toplumsal alanda koruma çalışmaları ise kimi meslek odaları, korumacı derneklerdeki dirayetli çabalarla ilerleyebilmiştir. Kurumsal olarak kent ve doğaya dair kültürel belleğimizi arşivlemeyi, işlemeyi ve yeniden üretmeyi sağlamakla ilgili bir eğitim, beceri ve toplumsal birikimin henüz kıyısında sayılırız. Ancak, özellikle son yıllarda kırsal hayatın yitip gitmesine paralel anlatılara, sözlü tarihe, somut olmayan kültürün korunması ve belgelendirmeye yönelik kişisel çabaların teknolojik olanaklarla birlikte arttığına şahit oluyoruz. Bu çabaların belli bir sistem dahilinde toplanan veya belli bir amaca yönelmiş durumda olmadığını da kaydetmek gerekir.

Kent ve doğa koruma alanında son 40 yılda özellikle kentli meslek gruplarının ve erbaplarının çabasının ön plana çıktığı da bir diğer gerçek. Ancak hem bu kurumlar hem de bu kurumun mensuplarının koruma faaliyetlerine dair çalışmalar sistemli bir biçimde korunmuş durumda değil.

Koruma ve Hukuk

Türkiye’de kent ve çevre koruma alanında özellikle İzmir Çevre Hareketi Avukatları Grubu’nun yaptığı hukuki çabaların tartışmasız bir yeri ve önemi bulunmaktadır. Bu grubu oluşturan avukatların başta İzmir olmak üzere tüm Türkiye’de kültür ve doğa değerlerinin korunmasına önemli katkıları olmuştur. Bir ekip çalışmasının ürünü olan belgeler hem 1980’li 90’lı yılların devlet-toplum-sermaye ilişkilerine ışık tutmakta; hem de dönemin toplumsal kültürel ilişkilerini yansıtmaktadır. Kentsel hayatın biçimlenmesi açısından grubu oluşturan her avukatın koleksiyon niteliğindeki belgeleri “bizi biz yapan hikayeler” ile doludur. Bu hafızanın gelecek kuşaklara koleksiyon olarak taşınması öncelikle bu alanda faaliyet gösterenlerin sorumluluğundadır.

Bu bilinçle hareket eden ve hukuki alanda koruma faaliyetleri yürüten Ekoloji Kolektifi Derneği, kültür ve doğa korumanın bu eşsiz hafızasını temsil eden koleksiyonları “dijital arşiv” standartlarına uygun bir biçimde toplumla buluşturacak bir çalışma başlatmıştır.

Bu çalışmanın amacı, kent ve doğa korumaya yönelik kişisel koleksiyonları toplumla buluşturarak, kentsel hafızanın yaşamasını sağlamaktır. Kentleri yaşatan, onu yeniden üreten bu bilgi hafızasıdır. Kentsel değerleri oluşturan dayanışma, birlikte yapma, toplumsal adalet gibi kavramları diri tutan bu hafıza, aynı zamanda mekanları yaşanabilir kılacak yaşamsal adımlardır.

İlk Adım: Noyan Özkan Arşivi ve Kütüphanesi

Kent ve doğa koruma alanında 1980’li yıllardan itibaren önemli değerler üretmiş hukukçu Noyan Özkan’ın avukatlık yaşamında ürettiği belgeler, arşivler, dosyalar, uluslararası kütüphanecilik standartlarına uygun olarak kamuyla paylaşılması için Noyan Özkan’ın ailesi tarafından Ekoloji Kolektifi’ne bağışlanmıştır. Meslektaşlarının yoğun katkı ve çabalarıyla korunan bu arşiv Mart 2018 sonunda dijital kütüphane dünyasında yerini alacaktır. Bu arşiv gibi paylaşılmayı ve kamusal hayatın parçası olmayı bekleyen pek çok kıymetli koleksiyonun da günyüzüne çıkmasına vesile olması ümidiyle Noyan Özkan arşivini işlemeye başlıyoruz. Bu aynı zamanda dijital olarak kurguladığımız ve koleksiyonlar temelinde gelişecek kent ve çevre kütüphanesinin de ilk yapı taşı olacak. Uzun bir süredir oluşturduğumuz alt yapı, dijital bir kütüphanenin de sivil toplum alanındaki ilk örneği olacak. Dijital kültür ve doğa koruma verileri, toplumsal belleğin yeniden üretilmesinde olduğu kadar, geleceğimize ışık tutacak ortak zenginliğimizin yaratılmasında da önemli bir işlev üstlenecektir. Türkiye tarihinin kişisel koleksiyonlar temelinde bir okuması niteliğinde de olacak bu kütüphaneye fikir, bilinç ve gönüllülük temelinde her türlü katkı ortak değerlerimizin inşasının da nişanesi olacaktır.

Toplumsal Bellek, Koruma ve Kent-Doğa için Yoldayız

Bilgi ve belgelere nasıl ulaşabileceğini öğrenen, öğrenme kültürünü kurumsallaştırmış bir toplum olmak için toplumsal belleği korumanın ve geliştirmenin önemini idrak ederek yola çıkıyoruz. Bu nedenle de mekanı tek tek nesnelere indirgemeden, yaşanmışlıkları bir insan ömrüne hasretmeden, düne dair ne varsa biriktirerek, harmanlayarak ve belgeleyerek geleceğe yol alıyoruz.

Medeniyetlerin uğrağı olduğu kadar, filizlendiği, kök saldığı bir coğrafyada hem köksüzlük hem de kök salmak adettendir. Pergamon uygarlığının topraklarında, ilk kütüphaneye harç taşıyanlar belki de bugün dijital çağın ilk ateşçileriydi. Kökleri ve köksüzlükleri de bundandır. Bu kuşaklar, uygarlıklar, değerler arasında taşıyıcılık açısından belge ve bilginin ne anlama geldiğini artık tüm dünya idrak etmiş durumda. Belleğin icad edildiği popüler çağda, kültürel doğa ve kent belleğinin taşıyıcısı olacak hukuki zeminler için yoldayız.

İlkeler

Çağımız, bilginin hızla metalaştığı, meta kültürü üzerinden birey, toplum, kültür ögelerinin yeniden dizildiği ve ana sıkışmış bir çağ. Bilgiyi kurumsallaştırmayı, üretmeyi ve yeniden üretmeyi kavrayan toplumların ise dünyayı yeniden ve yeniden belirledikleri bir çağ bu. Bu anlamda da bilginin toplumsallaşması sadece metalaşarak gerçekleşmiyor. Kamusal pek çok bilgi üretme biçimi de mümkün. Egemen meta kültürüne karşı, bilginin toplumsal bir değer olarak paylaşıldığı, dayanışma ve bilgelik ürettiği bir toplum için çaba sarf edenler açısından bilgiyi daha iyi bir yaşam için kullanabiliriz. Bu anlamda kişisel pratiklerin ürünü olan belgelere bu gözle de bakmak mümkün. Kültürel kentsel kimliğin oluşumunda bu dayanışmacı kolektif ruhun bir ahlak yaratma potansiyeli olduğuna da inanıyoruz. Bir yazı, bir fotoğraf bir video asla sayılar ve rakamlar değildir. Bu nedenle de kamusal amaçlarla oluşturulması düşünülen bu dijital kütüphanenin aynı şekilde kamusal amaçlarla ve nitelikli kamusal bilgi üretmeye vesile olmasını umuyoruz.

Paydaşlar

Bu etkinlik Ekoloji Kolektifi Derneği, Türkiye Barolar Birliği Çevre ve Kent Hukuku Komisyonu ve Konak Belediyesi işbirliği ile gerçekleştirilmektedir.

Program

Noyan Özkan arşivinin dijital kütüphanecilik standartlarında kamuyla buluşturulmasına başlanması vesilesiyle gerçekleştireceğimiz etkinliğe hepinizi bekliyoruz.

2 bölümünden oluşan etkinliğin panel kısmında, İzmir’in kent kültürünün şekillenmesinde önemli rol oynayan aktörlerin koruma bilincindeki hukuki çabalarına, değerlerine ve bugün ki kent kimliğinin şekillenmesinde koruma bilincinin anlamına odaklanılacak; Bu kimliğin oluşmasında mekan, zaman ve belgelendirmenin toplumsal ve bireysel oluşum aşamalarına vurgu yapılacaktır.

Çalıştayda ise Türkiye’de koruma kültürü ve dünyadaki gelişmelerle birlikte ele alınacak, müze, arşivlendirme, belgelendirme alanlarında artan ilginin pratik toplumsal yaşamda karşılığını bulabilmesinin yol ve yöntemleri tartışılacaktır. Bu bağlamda çalıştayda ortaya konulan fikirlerin, tartışma başlıkların toplumsal kentsel belleğin sürekliliğin sağlanmasına bir katkı sağlaması, diğer yandan da ekoloji ve kent alanında çalışan toplumsal grupların, kişilerin koleksiyonlarının görünür olmasına vesile olması amaçlanmaktadır.

birlikte olmak umuduyla..

Kaynak: 1

Plastik kirliliği, dünya okyanusları için hızla büyüyen bir tehdit haline gelmiş durumda. Bu çevre felaketi, yalnızca deniz ekosistemini değil, aynı zamanda büyük deniz memelilerini, özellikle de balinaları ciddi şekilde etkiliyor. Her yıl tonlarca plastik atık okyanuslara karışırken, bu durum balinaların yaşamını doğrudan tehlikeye sokuyor ve bazı türlerin neslini tükenme riskiyle karşı karşıya bırakıyor.

Plastik Kirliliğinin Okyanuslara Etkisi

Plastik atıklar, okyanus ekosisteminde kolayca çözünmeyen, yüzyıllarca doğada kalabilen ve sürekli olarak birikerek çevreye zarar veren maddeler olarak bilinir. Denize karışan bu plastikler, deniz yüzeyinde ve deniz tabanında birikerek devasa atık alanları oluşturur. Okyanus akıntılarıyla dünyanın dört bir yanına taşınan bu atıklar, okyanus yaşamını tehdit eden ölümcül tuzaklar haline gelir. Mikroskobik boyuttaki mikroplastikler ise besin zincirine karışarak hem balinaları hem de diğer deniz canlılarını etkiler.

Balinalar ve Plastik Atıklar

Balinalar, beslenme alışkanlıkları nedeniyle plastik kirliliğinden büyük ölçüde etkilenir. Özellikle süzerek beslenen balina türleri, deniz suyunu ağızlarına alırken büyük miktarda plastik atığı da yutarlar. Bu atıklar, midelerinde sindirilemeyen maddeler olarak birikir ve sindirim sistemlerini tıkar. Sonuç olarak balinalar açlıktan ölür veya ciddi sağlık sorunları yaşar.

Son yıllarda yapılan otopsiler, plastik kirliliğinin balinalar üzerindeki yıkıcı etkilerini ortaya koydu. 2019 yılında, Filipinler'de kıyıya vuran bir balinanın midesinde 40 kilogram plastik atık bulunması bu duruma çarpıcı bir örnektir. Plastik poşetler, ağlar, şişeler ve diğer plastik atıklar balinaların ölümüne doğrudan yol açan nedenler arasında yer alıyor.

Mikroskobik Tehdit: Mikroplastikler

Plastik kirliliğinin yalnızca büyük parçaları değil, aynı zamanda mikroplastikler de balinalar için büyük bir tehdit oluşturur. Mikroplastikler, 5 milimetreden küçük plastik parçacıklarıdır ve denizdeki planktonlarla karışarak balinaların besin kaynaklarına dahil olurlar. Balinalar, bu mikroplastikleri beslenme sırasında farkında olmadan yutar ve vücutlarında biriktirir. Mikroplastiklerin vücuda girmesi, balinaların bağışıklık sistemine zarar verir, üreme yeteneklerini olumsuz etkiler ve uzun vadede türlerin devamlılığını tehlikeye sokar.

Ekosistemin Zincirleme Etkisi

Balinalar, okyanus ekosisteminin dengeleyici türlerinden biridir. Okyanusların biyolojik döngülerini düzenlemeye yardımcı olurlar ve besin zincirinin önemli bir parçasıdırlar. Ancak plastik kirliliği nedeniyle balinaların yok olması, ekosistemin tamamında zincirleme bir reaksiyon başlatır. Bu durum, deniz canlılarının ve dolaylı olarak insanların yaşamını da etkileyebilir. Plastik kirliliği sadece balinaları değil, tüm okyanus ekosistemini tehdit eden küresel bir sorundur.

Çözüm Önerileri ve Umut

Plastik kirliliğinin balinalar üzerindeki yıkıcı etkilerini durdurmak için acil eylem planlarına ihtiyaç var. Okyanuslardaki plastik kirliliğini azaltmak için hükümetlerin ve uluslararası kuruluşların iş birliği yapması, plastik kullanımını azaltan ve geri dönüşümü teşvik eden politikalar geliştirmesi gerekmektedir. Bunun yanında bireylerin de tek kullanımlık plastikleri hayatlarından çıkararak çevre dostu ürünlere yönelmesi büyük bir fark yaratacaktır.

Plastik kirliliği, balinalar gibi devasa deniz memelileri için ölümcül bir tehdit oluşturuyor, ancak bilinçli adımlar atıldığında bu tehdidi ortadan kaldırmak mümkün. Okyanuslar ve içinde barındırdığı yaşam, insanlığın ortak sorumluluğundadır ve bu sorumluluğu yerine getirmek, gelecekteki nesillere temiz ve sağlıklı bir deniz ekosistemi bırakmak için kritik öneme sahiptir.

Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü’nün arılarla ilgili araştırmaları onlar hakkında bilgi edinmek isteyenlere doyurucu bir kaynak oluşturuyor.

Yılda milyonlarca bal üreten arılar

Bal arıları yılda 1,6 milyon civarında bal üretiyor. Antibakteriyel ve antiseptik bu harika ürün doğal bir tatlandırıcı. Bal, binlerce senedir insanlığın hem mutfağında hem şifa arayışlarında yaşamının bir parçası olmuştur. Antik Mısır’da, yaraları iyileştirmek için tıbbi amaçla balı kullandıkları tarih kaynaklarında belirtilmiştir. Ayrıca ölüleri mumyalamada ve yapay ışık yaratmada balmumu kullanılmış.

Günümüzde bal, balmumu ve diğer baldan türetilen ürünler kırsal bölgelerde birçok aileye gelir kaynağı sağlıyor. Çoğu kez denk geldiğimiz bal arılarının ölümü haberlerinde suçlu komşu bahçelerde kullanılan zirai ilaç ve pestisit çıkmıştı. Arıların hayati önemi gözardı edildiğinde ise maalesef tecrübe ettiğimiz üzere dünya çeşitli hastalıklarla ve doğal afetlerle boğuşuyor.

Çalışkan arıları örnek alma zamanı

Sadece bir bal arısı günde neredeyse 7000 çiçeği ziyaret eder. Bir kilogram bal üretmek için 4 milyon çiçeğe uğraması gerekir. Çalışkan arılardan her biri, polen toplar, birçok bitki türünü tozlaştırıp kovanlarının büyümesini ve üretkenliğini ilerletmek için çalışan ekibin parçasıdır. İyi tozlaşan bitkiler daha lezzetli daha gelişmiş sebze meyveler üretilmesini de sağladığından canlıların beslenmesine hayati önem taşıyan katkıda bulunur.

Elma, çilek, soğan, patates, fasülye, kahve ve daha nicesi… Mutfaklarımızdan eksik etmek istemeyeceğimiz besinlerin çoğunun lezzetini arılara borçluyuz. Araştırmacılar, dünya gıda mahsüllerinin yüzde 75’ini onlara borçlu olduğumuzu belirtmekte.

Sadece meyve ve sebzelere katkılarıyla sınırlı değil. Arıların ürettiği bal ve diğer arı ürünleriyle başta gıdalar olmak üzere birçok alanda değerlendiriyor yararlı mahsülleri. Antioksidan, antibakteriyel ve antiseptik yapısı ile sağlığa yararları çeşitli tariflerle yüzyıllardır uygulanıyor. Özellikle günümüzde bağışıklık güçlendirmek için tüketilen propolis, buna ek olarak arı sütleri, polen ve çeşitli yan sektörlerde de değerlendirilen balmumu hayatın her alanında mutfaktan kozmetiğe hayatlarımıza giriyor.

Bizler ise pestisit ile zirai kimyasal ilaçlarla arıların canını tehlikeye atıyoruz. Bu kimyasallar sadece arılara değil, arıların geleceğine zarar verdikçe yeryüzüne ve diğer canlılara da yarınlar için tehlike oluşturuyor.  Bahçelerdeki pestisitler, mantar ilaçlarından kaçınmak gerek. Çiftçiler, arı kovanlarına yakın alanlarda toprakla uğraşanlar bitkileri için zararlılara doğal çözümler bulmaya çalışmalı.

Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü UN FAO, toprakla uğraşanlar için bazı ipuçları ve öneriler yayınladı. Arılar için iyi bir yaşam alanı oluşturulması gerektiği belirtilirken, çiftliklerin bazı bölgelerini doğal yaşam alanı olarak bırakmak gerektiğini öğütlediler. Yıl boyunca farklı zamanlarda çiçek veren bitkilerle çitler oluşturulmasını, ayçiçeği ve kahve gibi çekici mahsüller ile çeşitli meyve ağaçları dikilebileceğine değinildi. Böcek ilacı kullanımının azaltılması gerektiği ise arıların geleceği için basit ama önemli bir çözüm.

Birleşmiş Milletler, tarımsal yönetimde arı dostu uygulamaları teşvik etmek ve popülasyonlarındaki azalmayı durdurmak için çeşitli faaliyetler sürdürüyor. Arıların gezegen ve tüm canlılar için önemini hatırlatmak amacıyla her yıl 20 Mayıs’ta Dünya Arı Günü düzenleniyor.

http://www.fao.org Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü’nün çalışmalarından derlenmiştir.

Üniversite Öğrencilerinden Atık Maskelerin Geri Dönüşümü ile Sürdürülebilir Yaşama Katkı Sunan İcat

geri dönüştürülen maskelerden elde edilip inşaat sektöründe kullanılan moloz (rmit.edu.au)

Covid-19 kaynaklı atıkların üstesinden gelmek, hem canlıların hem yeryüzünün geleceği için hayati önem arz ediyor. Küresel pandeminin neden olduğu atıklara karşı tek kullanımlık yüz maskelerinin geri dönüşümünü sorgulamak ülkelerin, toplumların ve bireysel olarak her kişinin çevre, gelecek nesiller ve gezegen için sorumluluğu.

Avustralya’daki RMIT Üniversitesi’nden araştırmacılar, salgının sebep olduğu atıklardan tek kullanımlık maskelerin nasıl geri dönüştürülebileceğine dair çalışma yaptılar. Çalışmaları geri dönüştürülmüş yüz maskesi malzemesini iki şeritli yolda sadece bir kilometre yapmak için kullanmak üzere 3 milyon maske sarf edileceğini ve 93 ton atığın çöp alanlarında yığılmasını önlediğini göstermekte.

RMIT Üniversitesi, parçalanmış, atık haline gelmiş eski ve tek kullanımlık medikal yüz maskeleri ile moloz karışımı sayesinde yeni yol yapım malzemesi ürün elde ettiklerini duyurdular. İnşaat mühendisliği güvenlik standartlarını karşılayan yeni, geri dönüştürülmüş ürünler analizlerden geçirildi. Analiz, yüz maskelerinin, yolların ve kaldırımların alt katmanlarında kullanılması için tasarlanmış olup güç eklemeye yardımcı olduğunu göstermekte.

Science of the Total Environment dergisinde yayınlanan çalışma, tek kullanımlık yüz maskelerinin inşaat sektöründe değerlendirilmesi için potansiyel ilk çalışmadır.

Tek kullanımlık maskelerden mühendislik faydaları sağlandığının keşfi salgın sürecinde oluşan atıl ve tekrar kullanılmayan ürünlerin geri dönüştürülmesinde yeni inovasyonlar ve projeler geliştirilmesine de kapılar açacaktır.

Bu gösterge, doğa üzerinde insan faaliyetleri sonucunda oluşan talep ile doğal kaynak arzı arasındaki dengeyi inceliyor. Talep ve arz arasındaki ilişkinin analizi, doğal kaynakların kendini yenileme sınırı içerisinde kullanıp kullanılmadığını ortaya koyuyor, bu dengesizliğin giderilmesi için etkili ve uygulanabilir çözümlere bilimsel zemin oluşturulması imkanı sağlıyor.

Ekolojik Ayak İzi Hesaplaması

Ekolojik ayak izi hesaplamalarında doğal kaynakların arzı ya da doğal sermaye “biyolojik kapasite”, doğa üzerindeki talep ise “ekolojik ayak izi” kavramları ile açıklanıyor. Biyolojik kapasite, bir coğrafi bölgenin yenilenebilir doğal kaynakları üretme kapasitesini gösteriyor. Bir yerin biyolojik kapasitesini belirleyen etmenler temelde ikiye ayrılıyor:

alanın sınırları içerisindeki tarım arazisi, otlak, balıkçılık sahası ve orman alanlarının yü- zölçümü ve söz konusu toprağın ya da suyun ne kadar üretken olduğu. Biyolojik kapasite alan cinsinden hesaplanarak “küresel hektar” (kha) birimi ile ifade ediliyor.

Küresel hektar, dünyanın ortalama verimliliği üzerinden 1 hektar arazinin üretim kapasitesini temsil ediyor. Ekolojik ayak izi ise mevcut teknoloji ve kaynak yönetimiyle bir bireyin, topluluğun ya da faaliyetin tükettiği kaynakları üretmek ve yarattığı atığı bertaraf etmek için gereken biyolojik olarak verimli toprak ve su alanını ifade ediyor. Ekolojik Ayak İzi de “küresel hektar” (kha) ile ifade ediliyor. Ayak izi kapsamına altyapı ile atık karbondioksitin (CO2 ) emilimini sağlayacak bitki örtüsü için gerekli alanlar da dahil ediliyor. Karbon ayak izi, tarım arazisi ayak izi, orman ayak izi, otlak ayak izi, yapılaşmış alan ayak izi ve balıkçılık sahası ayak izi, ekolojik ayak izinin bileşenleri olarak tanımlanıyor. Küresel ekolojik ayak izinin en hızlı büyüyen bileşeni olan karbon ayak izi, toplam ayak izinin %60’ından fazlasını oluşturuyor. Ekolojik ayak izi analizinde, tüketimin ve üretimin ekolojik ayak izi arasındaki fark önem arz ediyor.

Tüketimin ayak izi, bir kişi ya da bir topluluk tarafından tüketilen ürünlerin üretimi için doğa üzerindeki baskıyı ifade ediyor. Kişi başına düşen tüketim ayak izinin küresel ölçekte kişi başına düşen biyolojik kapasiteyi aşması, söz konusu tüketim biçiminin küresel ölçeğe yansıtılması durumunda gezegenin sürekli bir limit aşımına maruz kalacağına işaret ediyor.

Üretimin ekolojik ayak izi ise bir ülkeden ya da bir coğrafi bölgeden sağlanan biyolojik kapasitenin kullanımı üzerine bilgi veriyor. Herhangi bir ölçekte üretimin ayak izinin o bölgedeki biyolojik kapasiteyi aşması, oradaki doğal kaynakların sürdürülebilir olmayan biçimde kullanıldığı anlamına geliyor.

2007 verilerine göre küresel ölçekte tüketimin ekolojik ayak izi toplam 20,1 milyar, kişi başına ise 2,8 kha düzeyinde idi. Aynı yıl için biyolojik kapasite toplam 12,2 milyar, kişi başına ise 1,7 kha olarak gerçekleşti.2 Bu veriler, ekolojik ayak izinin biyolojik kapasiteyi %65’e ulaşan bir oranda aştığını gösteriyor. Bunun sonucunda, gezegenin bir yıl içinde sunabileceği kaynakları ne zaman aştığımızı gösteren Dünya Limit Aşımı Günü yılın beşte üçünü geride bıraktığımız Ağustos ayı içerisine denk geliyor. Türkiye’de kişi başına ekolojik ayak izinin 2012 yılı verilerine göre yılda 3,3 kha düzeyinde, kişi başına düşen ulusal biyolojik kapasitemizin ise dünya ortalamasının altında, 1,5 kha düzeyinde olduğu hesaplanıyor.

Bu değerlendirme, kişi başına ekolojik ayak izimizin küresel kapasitenin %90, ulusal kapasitemizin ise %120’nin üzerinde olduğunu, Türkiye’nin mevcut ekolojik ayak izini karşılayabilmek için iki Türkiye’den biraz daha fazlasına ihtiyaç duyduğumuzu gösteriyor.

Üretimin Ekolojik Ayak İzi

Bir ülkeden ya da bir coğrafi bölgeden sağlanan biyolojik kapasitenin kullanımını ifade eder. Bu göstergenin, aynı alan içindeki mevcut biyolojik kapasite ile kolayca karşılaştırılmasıyla yerel/ulusal/küresel bir sürdürülebilirlik ölçütü elde etmek mümkündür: Bir yerdeki üretimin Ekolojik Ayak İzi’nin, biyolojik kapasiteyi aşması, oradaki doğal kaynakların sürdürülebilir olmayan biçimde kullanıldığı anlamına gelir.

Biyolojik Kapasite

Bir coğrafi bölgenin yenilenebilir doğal kaynakları üretme kapasitesinin göstergesidir. Bir yerin biyolojik kapasitesini iki etmen belirler: sınırları dahilindeki tarım arazisi, otlak, balıkçılık sahası ve ormanın yüzölçümü ve bu toprağın ya da suyun ne kadar üretken olduğu. Biyolojik kapasite de Ekolojik Ayak İzi gibi alan cinsinden hesaplanır ve “küresel hektar” (kha) ile ifade edilir.

Footprintnetwork.org

Kaynak: Sürdürülebilirlik Rehberi, footprintnetwork

Geniş yapraklı ormanlar daha çok yıldız dağlarından Gürcistan’a doğru olan topraklar üzerindedir. Bu ormanlarda yetişen ağaç türlerinin başında; kayın, kestane, gürgen, ıhlamur, akçaağaç, karaağaç, meşe, kızılağaç ve dişbudak gibi ağaçlar gelir.

Bir diğer tür olan iğne yapraklı ormanlar ise genellikle bölgede bulunan dağların yüksek kısımlarında  bulunur. Bu ormanlarda yetişen ağaçlara örnek olarak ise; sarıçam, köknar, karaçam ve ladin gibi ağaçlar verilebilir.

Orman Nedir? 

Bir arada bulunan ve boyları 2 metreyi geçen ağaç topluluklarının oluşturduğu bitki örtüsüne orman denir.

• Geniş yapraklı tropikal ormanlar, bu ormanlarda orman gülü sıklıkla görülür. Nadiren anıt ağaçları görmek mümkündür.
• Karadeniz bölgesinin Yenice çevresi tabiatı koruma alanı olarak ilan edilmiştir.
• Karışık ormanlar, karışık ormanlarında sarıçam,köknar, kayın gibi ağaçlar bulunur. Bu ormanlar Orta ve Doğu Karadeniz bölümlerinin kuzey yamaçlarında yer alır.
• Yaprak Döken ağaçlardan oluşan ormanlar

Karadeniz Küre Dağları Milli Parkı Ormanı Fotoğrafları

Kayın ve göknar ormanları ile yalancı maki formasyonu Türkiye’de geniş bir yayılım alanına sahip. Küre Dağları’nın, karstik alan üzerindeki nemli karışık ormanları ise bitki türleri ve bunların kompozisyonu açısından son derece önemli. Bu ekosistem çeşitliliği içinde, var olan bilgilere göre 675 bitki taksonunun yaşadığı biliniyor, ancak uzmanlar gerçek sayının bundan çok daha fazla olduğunu tahmin ediyor.

Ekosistemler Büyük Risk Altında

İklim bilimcisi ve Macquarie Üniversitesi’nde seçkin Biyoloji Profesörü Lesley Hughes, Profesör Howden’ın tutumunu destekliyor ve bu noktada Avustralya’da iklim değişikliğinden etkilenmeyen hiçbir eko-sistem olmadığını söyledi.
2021’de yapılan bir çalışmada analiz edilen 19 Avustralya ekosisteminin tümü “menzillerinin bir kısmında” çöküyordu.
Profesör Hughes, ekosistemlerin en fazla risk altında olduğunu söyledi:
Gondwana Yağmur Ormanları, güneydoğu Queensland ve kuzeydoğu NSW’de bulundu
Queensland’deki Büyük Bariyer Resifi
Victoria, NSW ve Tazmanya genelinde Alp bölgeleri

Benzer değişikliklerin ve etkilerin dünyanın bir çok yerinde oluşabileceğinide unutmamamız gerekiyor.

İnsanlar, antik çağlardan beri dünyanın yok oluşu korkusuyla karşı karşıya kalmışlardır. Ancak "kıyamet" kelimesi, başlangıçta bu korkuyu ifade etmek için kullanılmamıştır. Yunanca "apokalyptein" fiili, aslında sadece bir şeyi açığa çıkarmak veya ifşa etmek anlamına gelir. Platon, "Protagoras" adlı diyalogunda bu terimi, bir doktorun hastasından tıbbi muayene için bedenini açmasını istemesini tanımlamak için kullanmıştır. Aynı zamanda bir düşünceyi açığa vurma anlamında da mecazi olarak kullanmıştır. Yeni Ahit yazarları ise "apokalypsis" terimini Tanrı'nın dünya için ilahi planını ifşa etme anlamında kullanmıştır. Orijinal Koine Yunancası'nda "apokalypsis", Vahiy Kitabı'nın ilk kelimesidir ve sadece günahkârlar için acı verici bir cehennemin yaklaştığını değil, aynı zamanda Mesih'in sadık olanlara ebedi kurtuluş getireceğini anlatır.

Günümüzde birçok insan, Tanrı'nın yargı gününün yakın olduğuna inanmaktadır. Aralık 2022'de Pew Araştırma Merkezi tarafından yapılan bir ankete katılanların %39'u "ahir zamanda yaşadıklarına" inanırken, %10'u İsa Mesih'in kendi yaşamları sırasında "kesinlikle" veya "muhtemelen" geri döneceğini düşünmektedir. Yine de bazı insanlar için tek tanrılı dinlerin kıyameti tamamen olumsuz bir şey olarak görülmemektedir. Aksine, bu an doğruların yüceltilip dünyanın günahkârlardan arındırılacağı bir dönem olarak algılanmaktadır. Öte yandan, kelimenin seküler anlayışları bu kurtuluş unsuru barındırmaz. Kıyamet, daha çok dünyayı onarılamaz bir şekilde kötüye götürecek dehşet verici, felaket bir olay olarak algılanır; bu kaçınılması gereken bir şeydir, beklenmesi gereken bir şey değil.

Siyasal iletişim akademisyenleri Christopher Wlezien ve Stuart Soroka, yaptıkları araştırmalarda medyanın kamuoyunu yönlendirmekten çok, kamuoyunun görüşlerini yansıttığını ortaya koymuştur. Son birkaç on yılda medyada yer alan kıyametle ilgili haberleri ve tartışmaları, toplumsal kaygıların bir barometresi olarak görebiliriz. Bu mantıkla, 1 Ocak 1980 ile 31 Aralık 2023 tarihleri arasında The New York Times, The Wall Street Journal ve The Washington Post gazetelerinde "kıyamet" kelimesinin geçtiği tüm makaleleri inceledik. Din ve eğlenceye odaklanan makaleler filtrelendiğinde, dört ana kıyamet endişesinden bir veya daha fazlasını içeren 9.380 makale bulduk: nükleer savaş, hastalık, iklim değişikliği ve yapay zeka.

1990'lara gelindiğinde, "kıyamet" kelimesini iklim değişikliği ve hastalıklarla ilişkilendiren makaleler, nükleer savaşla ilgili olanları geçti. 2000'lerde ve 2010'larda ise çevresel endişeler daha fazla ön plana çıktı. Ancak 2020'lerde bu düzen bozuldu. COVID-19 pandemisi, hastalıkların kıyametle ilişkilendirildiği haberlerde büyük bir artışa neden oldu. Bu on yılın ilk dört yılında, hastalık ile kıyamet bağlantısını kuran haberlerin sayısı, 2010'ların tamamına kıyasla neredeyse üç kat arttı. Ek olarak, yapay zeka, 2015 yılına kadar medyada neredeyse hiç yer almazken, 2023'te yapay zeka ile ilgili kıyamet haberlerinin sayısı, nükleer savaş endişelerini geçen bir düzeye ulaştı.

En çok okunan kıyamet senaryoları gerçekten insanlık için en büyük tehdit mi oluşturuyor? Bazı gazeteciler, nükleer savaş riskinin beklenenden daha yüksek olduğuna dair uyarılarda bulunuyor. Bu, Kıyamet Saati'ni yöneten ve insan varlığına yönelik tehditleri izleyen bilim insanlarının görüşüyle örtüşüyor. Bu bilim insanları, nükleer tehlikeleri öncelikli tehdit olarak görürken, iklim değişikliği, biyolojik tehditler ve yapay zekayı da izlediklerini belirtiyorlar.

Kıyamet dilinin bu tehditleri tanımlamak için kullanılması, kavramın giderek sekülerleştiğini gösteriyor olabilir. Örneğin, filozof Giorgio Agamben, medyanın COVID-19'u potansiyel bir kıyamet olayı olarak ele almasının, dinin yerini bilimin aldığını yansıttığını öne sürüyor. Benzer şekilde, kültür tarihçisi Eva Horn da kıyamet kavramının artık Tanrısız bir vizyon olduğunu savunuyor. Ancak Pew Araştırma Merkezi anketi de gösteriyor ki, kıyamet düşüncesi Amerikalı Hristiyanlar arasında hâlâ yaygındır. Hem dini hem de seküler kıyamet görüşlerinin aynı kelimeyi kullanması dikkat çekicidir. Dolayısıyla "kıyamet" kelimesi, günümüzde yalnızca dini bir fikir olmaktan çıkmış ve "nükleer kıyamet", "iklim kıyameti", "COVID-19 kıyameti" ve "yapay zeka kıyameti" gibi insan kaynaklı diğer felaket senaryolarını da kapsayacak şekilde genişlemiştir.

Sonuç olarak, medyada yer alan kıyamet haberleri, dünyanın nasıl sona ereceğini değil, sona erme yollarının giderek arttığını ifşa ediyor. Bu da bir paradoksu ortaya koyuyor: Günümüz insanları geleceği, eski bir kelimeyi yeniden canlandırarak ve uyarlayarak en canlı şekilde hayal ediyor.

Yıllarca emeklilik hayali kurmuş bir adam vardı. Ege'deki ücra bir köyde, tertemiz hava ve doğal gıdalarla dolu bir hayatın özlemiyle yanıp tutuşuyordu. Günler geçtikçe hayali büyüyordu: Basit bir yaşam, huzur ve dinginlik. Nihayet o gün geldi; emekli oldu ve soluğu köyde aldı. Kendisine uygun bir ev aramaya başladı. Bir evi çok beğendi; manzarası, mimarisi ve fiyatı tam istediği gibiydi. Ancak, gözü sokağın karşısındaki ahıra takıldı ve emlakçıya sordu: “Bu ahır ne olacak, koku yapıyor.” 

Emlakçının cevabı kısa ve netti: “Burası köy, beyefendi. Ahırlar buranın bir parçası.” Ama adam emlakçıyı dinlemedi ve evi satın aldı. Sonra ahırı şikayet etti ve kapattırdı. Ardından yan komşusunun kümesini de kapattırdı. Oysa buraya organik süt, tereyağı ve yumurta için gelmişti ama sonunda marketten almaya devam etti. Köylülerle ilişkileri hızla bozuldu, kahvede adından pek hoş bahsedilmez oldu. Selamsız sabahsız kaldı ve kısa süre sonra köye uyum sağlayamayarak geri döndü. 

Köylü onun gidişine sevinirken, köyün en yaşlısı diline şu maniyi doladı:

"Bahçada darı sapı  

Sararmış solmuş sapı  

Bizi hayvanımızdan ayıran  

Sürünsün kapı kapı."

Bu olay gerçek bir hikaye. Son yıllarda, birçok insan şehirlerden kaçıp köylere yerleşme hayali kuruyor. Ancak Cemal Süreya'nın da dediği gibi, "İnsan yaşadığı yere benzer." Şehirden köye göç etmek sadece betondan uzaklaşmak anlamına gelmiyor. O yerin kültürüne, yaşam biçimine uyum sağlamak zorundasınız. Darwin'in Evrim Teorisi'nde de vurgulandığı gibi, çevreye uyum sağlayanlar hayatta kalır, uyum sağlayamayanlar ise geri döner. 

Köy hayatına geçiş yapmayı düşünenler, çevreye uyum sağlama konusunda ciddi düşünmeliler. Şehirdeki yaşam tarzınızı köye taşımaya çalışmak yerine, köyün doğal ritmine uyum sağlamak bu yeni hayatın anahtarı olacaktır.

Gelecek olanların dikkatine!

Sosyal Ayrışma ve Mekânlar

Tarihsel olarak, insanların birlikte yaşadığı ve paylaşımlarda bulunduğu mekanlar, zamanla bireylerin kendi alanlarını tercih etmeye başlamasıyla değişime uğradı. Aile yapılarının değişmesi, bireylerin kendi yaşam alanlarını oluşturmaları ve bağımsızlık arayışları, toplumsal bağların zayıflamasına neden oldu. Artık birçok insan, kendine ait odalarda yalnız yaşamakta ve günlük yaşamın stresinden uzaklaşmak için yalnızlık arayışına girmektedir.

Bu ayrışmanın bir diğer boyutu, sosyal medya ve dijital platformların etkisidir. İnsanlar, fiziksel olarak bir araya gelmek yerine sanal ortamlarda iletişim kurmayı tercih ediyor. Bu durum, yüz yüze ilişkilerin azalmasına ve duygusal bağların zayıflamasına yol açıyor. Kişiler, kendilerini daha yalnız hissetmekte ve bu, modern yalnızlığın bir parçası haline gelmektedir.

Duygusal Yalnızlık

Modern yalnızlığın bir diğer boyutu, duygusal yalnızlıktır. İnsanlar, etrafında birçok insan olmasına rağmen derin bir bağ kurma ihtiyacını hissedememektedir. Bu, yüzeysel ilişkilerin artması ve duygusal derinliğin kaybolmasıyla ilişkilidir. Duygusal yalnızlık, bireylerin kendilerini anlaşılmamış ve yalnız hissetmelerine neden olur. Bu durum, depresyon, kaygı ve diğer ruhsal sağlık sorunlarının artmasına zemin hazırlamaktadır.

Bireylerin kendilerini ifade edememesi ve içsel dünyalarını paylaşacak birini bulamaması, modern yalnızlığın derinleşmesine yol açar. Her birey, bir dinleyiciye, anlayışa ve destekleyici bir ilişkiye ihtiyaç duyar; fakat modern yaşamın karmaşası içinde bu ihtiyacın karşılanması giderek zorlaşmaktadır.

Teknolojinin Rolü

Dijitalleşme, modern yalnızlığın önemli bir tetikleyicisidir. Sosyal medya, insanların birbirleriyle bağlantı kurmasını sağlarken aynı zamanda yüzeysel ilişkilerin çoğalmasına neden olmaktadır. “Arkadaş” sayıları artarken, bu ilişkilerin derinliği azalır. İnsanlar, sosyal medya üzerinden paylaşımlar yaparak “bağlantılı” olduklarını hissetseler de, aslında yalnızlık duygularını artırmaktadır.

Ayrıca, teknoloji bağımlılığı, bireylerin gerçek dünyadan kopmasına ve sosyal etkileşimlerini azaltmasına yol açmaktadır. Akıllı telefonlar, tabletler ve bilgisayarlar, bireyleri sanal dünyaya çekmekte ve gerçek yaşamda sosyal etkileşimlerde bulunma fırsatlarını kısıtlamaktadır. Bu durum, bireylerin yalnızlık hissini derinleştirmektedir.

Yoğun Koşuşturma ve Aile İlişkileri

Modern yaşamın bir diğer dinamiği, yoğun çalışma hayatı ve aile yapısındaki değişikliklerdir. Günümüzde aileler, çocukların eğitim ve sosyal aktiviteleriyle dolu bir takvimle yönetilmektedir. Hafta içi yoğun çalışmakta, hafta sonu ise çocukların futbol antrenmanları ve kurslarıyla geçirilmektedir. Bu yoğunluk içinde, bireyler kendi sosyal ihtiyaçlarına yönelmeye fırsat bulamamakta ve zamanla yalnızlaşmaktadır.

Çocuklar büyüdüğünde ve evden ayrıldıklarında, bireyler kendilerine dönmeye başlar; ancak eski dostluklara yatırım yapacak zaman bulmakta zorlanırlar. Bu durum, sosyal bağların zayıflamasına ve yalnızlığın artmasına neden olmaktadır.

Sosyal Medya ve Bağlantısızlık

Sosyal medya, bireylerin sosyalleşme arzusunu karşılamak yerine, çoğu zaman yalnızlık duygusunu derinleştirmektedir. İnsanlar, sosyal medyada aktif olduklarını düşünseler de, bu platformlarda geçirilen zaman genellikle yüzeysel etkileşimlerle doludur. Ayrıca, bu platformlarda karşılaştıkları olumsuz içerikler ve ayrımcı tutumlar, bireylerin güven duygusunu zedelemekte ve yalnızlık hissini artırmaktadır.

Sonuç

Modern yalnızlık, bireylerin sosyal, duygusal ve teknolojik etkileşimlerinin değişmesiyle ortaya çıkan karmaşık bir olgudur. Tabakların ayrılmasıyla başlayan bu süreç, odalara ve en nihayetinde bireylerin iç dünyalarına kadar uzanmaktadır. Modern yaşamın getirdiği bu yalnızlık biçimi, bireylerin psikolojik sağlıklarını olumsuz etkileyebilir.

Bu durumun üstesinden gelmek için, toplumsal bağların yeniden güçlendirilmesi, yüz yüze etkileşimlerin artırılması ve duygusal destek mekanizmalarının geliştirilmesi önemlidir. Yalnızlıkla başa çıkmak, bireylerin hem kendileriyle hem de çevreleriyle sağlıklı ilişkiler kurmalarını sağlamak açısından kritik bir gereklilik haline gelmektedir. Neden bu kadar yalnızız? Bu sorunun yanıtı, yalnızlık duygusunun duygusal bağlantı ve yakınlık eksikliğinden kaynaklandığını gösteriyor.

Yoğun şehir yaşamı, bireyselliği teşvik etmekte, komşu ve akrabalarla olan ilişki kültürünü değiştirmekte, aşırı meşgul hayatlar ve artan eğitim oranları, aileden ayrılıp izole yaşamlar kurma isteği, yalnızlığın başlıca nedenleri arasında yer almaktadır.

Aniden yalnız kalmak, yoğun hayatların bir başka sonucudur. Çocukların sosyal faaliyetleri ve okul dönemleri, aileyi çekirdek bir yapı haline getirirken, sosyal ihtiyaçların karşılanması için gereken zaman ve enerji giderek azalır. Modern yaşamın getirdiği bu karmaşa, bireylerin içsel boşluk hissi ve geçmişteki travmalarla başa çıkma yeteneğini etkiler. Yalnızlık, bireylerin güvenli bağ kurma becerilerini zorlaştırmakta ve sonuçta daha derin bir yalnızlık hissine yol açmaktadır.

Sonuç olarak, modern yalnızlığın üstesinden gelmek, bireylerin kendilerini yeniden keşfetmeleri, derin sosyal bağlar kurmaları ve anlamlı ilişkiler geliştirmeleri için kritik bir adım olacaktır.

Kurt içerde büyüdükçe, dış dünyadan kopar ve hapsolur. Bu noktada hırsın kişiyi nasıl köşeye sıkıştırdığına dair bir mesaj verir. Cevizin sertleşen kabuğu, geri dönüşsüz bir süreçle karşı karşıya kalındığını simgeler. Ne kadar istese de artık kurdun o dar delikten çıkması mümkün değildir. İşin en can alıcı noktası ise kurtun bu hapsolmuşluktan kurtulmak için tek çözümünün zayıflamayı beklemek olmasıdır.

Zayıfladıkça eski cılız haline dönen kurt, nihayet çıkabileceği hale gelir. Ancak bu süreç boyunca aç kalmış, bitkin düşmüş ve zaman kaybetmiştir. Dışarı çıktığında mevsim çoktan sona ermiştir; geriye sadece boş bir ceviz kabuğu ve bitap bir kurt kalır.

Bu hikaye, insanlardaki para, mal ve mülk hırsını ceviz kurdu metaforuyla gözler önüne serer. Hırs, kişiyi büyüttükçe insan, daha fazlasını ister. Ancak zaman geçtikçe, bu hırs onu tutsak eder. "Artık yeter" dediği anda ise bahar ve yaz çoktan bitmiş, yaşamın verimli dönemleri tükenmiştir. Bu hikaye, insanı kendi hırslarının esiri olmamaya ve hayatın değerini fark etmeye davet eder.

Zamanın Göreceliliği ve Ölümün Kesinliği

Bu söz, zamanın insanlar için nasıl göreceli bir kavram olduğunu ve ölümün hayatın kaçınılmaz bir gerçeği olduğunu yansıtır. İnsan, yarın için planlar yaparken, ölüm aniden kapıyı çalabilir. Yaşadığımız hayatın kontrol edemediğimiz pek çok unsuru vardır ve "yarın" hiçbir zaman garanti değildir. İnsanın, hayatındaki hedeflere ulaşma çabası, zaman zaman bu gerçeği unutmasına neden olur. Ancak ölüm, insanı bu planlarından aniden koparıp alabilir.

Kaygıların Boşluğu

İnsan, sürekli olarak geleceğe dair endişeler taşır; yarın ne olacağı, nelerin değişeceği hakkında sürekli düşünür. Ancak, bu tür kaygılar genellikle boşuna bir zaman ve enerji kaybına dönüşür. "Endişesi yarındı, bu gece öldü" ifadesi, kaygıların büyük bir kısmının asla gerçekleşmediğini ve insanların bu endişeler nedeniyle yaşadığı anı kaçırdığını gösterir. Hayatın beklenmedik olaylarla dolu olması, insanın bugünü yaşarken, geleceğe dair kontrol edilemez korkulara teslim olmamasını öğütler.

Anda Yaşamak ve Hayatın Kıymeti

Bu ifadenin içerdiği derin anlam, bireyi geleceğe dair endişeleri bırakıp, anı yaşamaya davet eder. Gelecek üzerine inşa edilen hayaller, planlar ve kaygılar içinde kaybolmak yerine, bu söz bize bugünü yaşamanın ne kadar önemli olduğunu hatırlatır. Hayatın kırılganlığı ve ölümün her an gelebileceği gerçeği, yaşadığımız anların ne kadar değerli olduğunu gözler önüne serer.

Sonuç

"Endişesi yarındı, bu gece öldü" ifadesi, hayatın belirsizliğini ve ölümün kaçınılmazlığını düşündüren bir felsefi kavram sunar. İnsan, yarın ne olacağını asla bilemez. Gelecek hakkında planlar yaparken, hayatın kontrolümüz dışındaki olaylarla şekilleneceğini kabul etmek zorundayız. Bu ifade, kaygıları bırakıp hayatın tadını çıkarmaya ve yaşadığımız her anı anlamlandırmaya çağırır.

İlk başlarda “Salepli Karsambaç” olarak bilinen bu lezzet, zamanla geliştirildi ve “Maraş dondurması” adını aldı. Ancak Maraş dondurmasının sadece bu basit karışımdan ibaret olmadığını söylemek gerekir. Dondurmanın benzersiz dokusu ve lezzeti, kullanılan malzemelerin kalitesinden kaynaklanmaktadır. Maraş dağlarında yetişen kekik, çiğdem, keven ve sümbül gibi doğal bitkilerle beslenen keçilerin sütü, bu dondurmanın temelini oluşturur. Keçi sütünün, salep ile birleşerek yoğun, elastik ve uzun süre erimeyen bir dondurma oluşturması, Maraş dondurmasını diğer dondurmalardan ayıran en önemli özelliklerden biridir.

Maraş dondurması, tarihsel süreç içinde sadece yerel bir tatlı olmaktan çıkarak Türkiye’nin dört bir yanına yayılan bir lezzet haline geldi. Geleneksel sunumuyla da dikkat çeken bu dondurma, kesilerek servis edilen yoğun yapısı sayesinde, farklı sunum ve tüketim şekilleriyle bilinir. Bugün, Türkiye’nin her köşesinde sevilerek tüketilen Maraş dondurması, bu özgün keşfin ve doğal malzemelerin birleşimiyle geleneksel Türk mutfağının en değerli tatlılarından biri olarak yerini almıştır.

Maraş dondurmasının özgünlüğünü korumasının ardında, yerel üreticilerin bu geleneksel yöntemi titizlikle devam ettirmeleri yatmaktadır. Nesilden nesile aktarılan bu miras, hem geçmişin lezzetini hem de doğanın sunduğu zenginlikleri günümüze taşıyor.

Şiir, ruhun derinliklerine açılan bir kapıdır. Bu derinliklerde aşk ve acı, hayatın kaçınılmaz gerçekleridir. İnsan, zamanla içsel çatışmalar ve kayıplarla dolu bir zindana dönüşebilir. Tıpkı çarmıha gerilmiş bir İsa gibi, acılarla yüzleşmek zorunda kalır.

Pir Sultan gibi darda kalmak, aşkın hem gücünü hem de zorluklarını gösterir. Hacı Bektaş'la karşılaşmak ise aşkın cömertliğini ve kırılganlığını vurgular. Aşk, bir ceylanın saflığı gibidir; ancak bu saflık, aynı zamanda bir teslimiyeti gerektirir.

Yangınlar, ateşler ve dertler, hayatın iç içe geçmiş parçalarıdır. Bu imgeler, hem yıkımı hem de yeniden doğuşu simgeler. Dağlar ve yollar, aşkın tozlarıyla kaplanırken, birey içsel bir yolculuğa çıkar. Aşk için yanmak, bir varoluş mücadelesidir.

Kendini bir ozan olarak gören birey, içsel yangınlarıyla yanarken, hayatının çölünde bir damla suya ihtiyaç duyar. Yunus'un nurda duruşu, aşkın gücünü yansıtırken, Mecnun'un Leyla için yaşadığı delilik, aşkın insanı nasıl dönüştürebileceğinin bir örneğidir.

Sonuç olarak, aşk ve dert, yaşamın temel dinamikleridir. Birey, bu ikili arasında gidip gelirken, içsel bir yanma sürecine girer. Her yangın, her acı, onu daha derin bir anlayışa taşır. Yanmanın kıyısında, en derin sorularla yüzleşirken, belki de en önemli mesaj "Bari sen yanma" olacaktır. Bu, sevilen için duyulan derin bir koruma arzusudur.

Turşu konusunda da aynı şey geçerli. Saatler içinde hazırlanan bu turşular gerçekten mi yararlı? Suyla tuzun içine ne koysan turşu olur. Evde kolayca yapılabilecek bir şey neden satın alınır? Sirke yapmayı mı zor buluyorsunuz? Elma, üzüm ve suyla kendi sirkenizi hazırlayabilirsiniz.

Çorbaya aroma eklemek için kaymak koyabilirsiniz, evde tereyağı yapabilirsiniz. Tavuğu kaynatarak tavuk suyu elde edebilir, kremayı yoğurarak tereyağına dönüştürebilirsiniz. Domatesi iki saat kaynatarak salça yapabilir, temiz bir evde saklayabilirsiniz.

Hijyen konusuna gelince, çürük domateslerin kutulara hijyenik koşullarda girmesi pek inandırıcı mı? Dondurulmuş patates almak yerine, yerli patatesleri kullanmak çok mu zor? Yurdumuz patatesle dolu; senede iki çuval alsanız, taşıma derdiniz de olmaz. Anneannem "Soğan ve patatesi çuvalla koy, yiyecek bulmaktan korkma" derdi.

İyotlu tuzu tuzluğunuza doldururken, birkaç gram iyot fazlası zehirlenmenize neden olabilir. Keçiler kaya tuzunu gece gündüz yiyor ve sağlık açısından oldukça iyi durumda. Kadınlar pazarında bu tür tuzları bulabilirsiniz veya internetten sipariş edebilirsiniz.

Limonata, limondan başka her şey içeren içecekler neredeyse çeşmelerden akacak gibi görünüyor. Limonata yapmak gerçekten bu kadar mı zor? Eriği kaynatıp limonu ovmak yeterli olabilir.

Yoğurt da başka bir mesele. Sütü kaynatıp iki kaşık yoğurt ekleyerek evde yoğurt yapabilirsiniz. Marketteki yoğurtlar, içinde gerçek süt olmayan ürünler olabilir. Yoğurdunuzun suyunu süzerek süzme yoğurt, ekşiterek peynir yapabilirsiniz.

Tavuk ve yumurta konusuna gelince, tavuklar bayıltılarak mı şifa sağlar? Kafese kapatıp yumurtlayan tavuklar yerine pazardan doğal yumurtalar tercih edilebilir. Pazarlar mikrop yuvası mı? O zaman marketteki hormonlu ürünleri tercih edin.

Unu, tuzu ve suyu karıştırarak iki tepsi çörek yapmak, pis fırınlardan yeşil bayraklı poğaça almaktan çok daha tatmin edici olabilir. Reçel, erişte, acı sos ve tarhana gibi tüm sebzeler evde kurutulabilir. Elinden iş gelmeyen biri bile yapabiliyorsa, herkes yapabilir. Soğan kokusu olmayan, tencere kaynamayan bir ev gerçek bir yuva olamaz.

"Sepete at, sofraya koy" mantığından kurtulmak, üretmenin keyfini yaşamak, gerçekten muazzam bir şeydir. Evde üretim, sadece maddi değil, manevi bir tatmin sağlar ve sağlıklı yaşamın anahtarıdır.

Sarı Şapkanın Anlamı

Japonya'da okula giden çocuklar, sarı şapkalarıyla hemen tanınırlar. Bu parlak renkteki şapka, çocukların toplu taşımalarda ve yollarda savunmasız olduklarını simgeler. Sarı şapka, özellikle trafik açısından dikkat çekici bir güvenlik sembolü olarak kullanılmaktadır. Sürücüler, trafikte bu şapkayı gören çocukların küçük yaşta ve muhtemelen yalnız olduğunu bilir ve buna göre daha dikkatli bir şekilde hareket ederler. Sarı renk, kolayca fark edilmesi nedeniyle trafik güvenliği için önemli bir rol oynar. Yetişkinler de, sarı şapkalı bir çocukla karşılaştıklarında, ihtiyaç durumunda yardım etmeye hazırdır.

Güvenlik Donanımlı Çantalar

Sarı şapka, Japonya'nın çocuk güvenliği önlemlerinin sadece başlangıcıdır. Çocuklar, okula giderken güvenlik amaçlı çeşitli donanımlarla donatılmış çantalar taşırlar. Bu çantalar, üzerlerinde ışığı yansıtan çıkartmalar, ses çıkarabilen bir ıslık veya zil ve hatta GPS özellikli cep telefonları bulundurmak zorundadır. Bu ekstra önlemler, çocukların herhangi bir tehlike anında hızlıca yardım çağırabilmelerini sağlar ve onların güvende kalmasına yardımcı olur.

Güvenli Rotalar ve Planlama

Japonya'daki çocukların okula tek başına gitmesi, spontane bir şekilde gerçekleşmez. Okula giden çocuklar belirlenmiş ve güvenli rotaları takip ederler. Bu güzergahlar, kolluk kuvvetleri ve yerel otoriteler tarafından özenle planlanır ve kontrol edilir. Böylece çocuklar, güvenli olduklarından emin olunan yolları kullanır ve tehlikeli bölgelerden uzak tutulur. Aynı zamanda, bu rotalarda güvenlik denetimleri yapılır ve toplumun genel olarak çocuklara karşı sorumluluğu desteklenir.

Toplumsal Dayanışma ve Güvenlik Ağı

Japonya'da çocuk güvenliği sadece ailelerin sorumluluğunda değildir. Okul idareleri, kolluk kuvvetleri ve yerel dernekler, çocukların güvenliği için sürekli bir dayanışma içindedir. Okul yetkilileri, çocukların belirli saatlerde güvenli bir şekilde okula vardıklarından ve evlerine döndüklerinden emin olurlar. Polis ve güvenlik güçleri, çocukların geçiş güzergahlarında düzenli olarak devriye gezer. Ayrıca, topluluk içinde gönüllü yetişkinler çocukların güvenliğini gözlemler ve bir tehlike anında harekete geçer.

Sonuç

Japonya'da çocuklar, küçük yaşlardan itibaren topluma bağımsız bireyler olarak katılmaya teşvik edilir. Ancak bu bağımsızlık, onların güvenliği için alınmış dikkatli ve titiz önlemlerle desteklenir. Sarı şapka, toplumun bu konuda ne kadar bilinçli ve organize olduğunu gösteren önemli bir semboldür. Çocukların günlük yaşamda güvenle hareket edebilmeleri, sadece kişisel değil, toplumsal bir sorumluluk olarak görülür. Bu güvenlik ağı, Japonya'da çocukların yalnız başlarına hayata atılmalarına rağmen, güvenli ve korunaklı bir ortamda büyümelerini sağlar.

Televizyon dizileri, geniş kitlelere hitap eden ve toplumsal değerlerin, davranış kalıplarının şekillenmesinde önemli rol oynayan medya araçlarıdır. Ancak, popüler kültürün bu güçlü temsilcilerinin, izleyicilere ilettikleri mesajlar her zaman olumlu ya da yapıcı olmayabilir. Bu makalede, televizyon dizilerinde sıkça karşılaşılan ve bazen farkında olmadan bireylerin düşünce dünyasını şekillendiren bazı problemli mesajlar ele alınacaktır.

 1. İhanet ve Aşk Üzerine Mesajlar

Dizilerde sıkça rastlanan temalardan biri, evlilik içi sadakatsizliğin normalleştirilmesidir. İzleyicilere, istemediğin biriyle evlenmişsen ya da mevcut ilişkinden tatmin olmuyorsan, başka biriyle aşk yaşamanın makul olduğu mesajı verilmektedir. Bu tür senaryolar, ahlaki değerlerin ve sadakatin önemini zayıflatmakta, sadakatsizlik ve ihanetin sıradan bir davranış biçimi olarak algılanmasına yol açmaktadır.

2. Stresle Baş Etme Yöntemleri: Alkol ve Şiddet

Birçok dizide, karakterler kötü bir olay yaşadıklarında ya da stres altında kaldıklarında, alkol tüketmek ve şiddete başvurmak gibi yıkıcı davranışlar sergilemektedir. Etrafı dağıtmak, kontrolsüz tepkiler vermek ve alkol bağımlılığı bu dizilerde birer çözüm yöntemi olarak sunulmakta, izleyicilere olumsuz örnekler teşkil etmektedir. Bu tür sahneler, sağlıklı baş etme mekanizmalarının yerine zararlı davranışları koyarak özellikle gençler üzerinde olumsuz etkiler yaratabilir.

3. Yuva Yıkma ve Toplumsal Sorumluluk

Bir kişinin, sevdiği bireyin evli olmasına rağmen, onun evliliğini bozma çabası birçok dizide işlenen bir tema haline gelmiştir. Aşk ve romantizm adı altında yuva yıkma çabalarının olumlu bir davranış olarak gösterilmesi, izleyicilere ilişkilerde sorumluluğun ve saygının göz ardı edilebileceği mesajını vermektedir. Bu tür senaryolar, ahlaki sınırların bulanıklaşmasına neden olabilir.

4. Güçlü Kötüler ve Ezilen İyiler

Dizilerde genellikle kötüler güçlü, iyiler ise zayıf olarak tasvir edilmektedir. Kötü karakterler daima başarılı ve güçlüdür, buna karşılık iyi karakterler sürekli ezilmekte, mağdur edilmektedir. Bu tür anlatılar, izleyicilere hayatın adil olmadığı ve güç sahibi olmanın her şeyden önemli olduğu mesajını vermekte, kötülüğün meşrulaştırılmasına zemin hazırlamaktadır.

5. Lüks Yaşam ve Tüketim Kültürü

Birçok dizide, karakterler sürekli yeni elbiseler, ayakkabılar giyer ve lüks yerlerde alışveriş yaparlar. Lüks yaşamın ön plana çıkarılması, izleyicilere başarı ve mutluluğun maddiyatla ilişkilendirildiği mesajını vermektedir. Bu mesaj, izleyicilerin özellikle gençler arasında maddi tüketim odaklı bir yaşam tarzını benimsemelerine yol açabilir.

6. Aldatma ve Cinsiyet Rolleri

Dizilerde sıkça işlenen bir diğer problemli tema ise, evde ilgi görmeyen bir adamın karısını aldatmasının normalleştirilmesidir. Bu tür anlatılarda, aldatmanın suçu çoğunlukla kadına yüklenmekte, adamın yaptığı masumlaştırılmaktadır. Bu, toplumsal cinsiyet rollerine dair olumsuz mesajlar vermekte, kadına yönelik suçlamaları artırmaktadır.

7. Gençlik ve Romantizm

Birçok dizide, gençlerin mutlaka bir sevgilisi olması gerektiği vurgulanmaktadır. Lise veya ortaokul seviyesindeki karakterlerin romantik ilişkileri ön plana çıkarılmakta, bu da genç izleyicilere, sevgilisiz bir yaşamın eksik olduğu mesajını vermektedir. Bu tür içerikler, gençler arasında sağlıksız ilişki dinamiklerine zemin hazırlayabilir.

8. Maskeler ve İhanet

Dizilerde sıklıkla karakterlerin birbirlerinin kuyusunu kazdığı, maskeler taktığı ve suçun birkaç kişinin üzerine yıkıldığı sahneler görülmektedir. Bu durum, izleyicilere güvenilmezliğin, ihanetin ve aldatmacanın günlük hayatın normal bir parçası olduğu izlenimini vermekte ve insan ilişkilerine olan güveni zedelemektedir.

9. Şiddet ve Kahramanlık

Başrol oyuncularının kavgacı, şiddet uygulayan, hatta gasp ve hırsızlık yapan kişiler olarak gösterildiği birçok dizi bulunmaktadır. Bu karakterler genellikle yakışıklı, güler yüzlü ve kahraman olarak tasvir edilmektedir. İzleyicilere, şiddetin haklı gerekçelerle kullanılabileceği mesajı verilmekte ve şiddet yüceltilmektedir. Bu tür içerikler, özellikle gençler arasında şiddetin normalleştirilmesine yol açabilir.

10. Aile İçi Rollerin Stereotipleri

Dizilerde anneler genellikle despot, babalar ise sert ve anlayışsız olarak tasvir edilmektedir. Bu stereotipler, aile içi ilişkilerde sağlıklı diyalogların önünü kapatmakta ve çocukları her zaman haklı göstermektedir. Aile içi ilişkilerin bu şekilde tasvir edilmesi, izleyicilere sağlıksız aile dinamiklerini normalmiş gibi gösterebilir.

11. Kaynana ve Gelin İlişkisi

Kaynana-gelin ilişkisinin sürekli olumsuz şekilde işlenmesi de dizilerin yaygın temalarından biridir. Kaynanaların sürekli olarak gelin ya da damadın kuyusunu kazdığı bu senaryolar, toplumsal ilişkilerde güvensizliği ve çatışmayı pekiştirmektedir.

12. Maddi Refah ve Belirsiz Kaynaklar

Birçok dizide paranın nasıl kazanıldığı, nereden geldiği belirsizdir. Karakterler lüks içinde yaşamakta, paranın kaynağına dair hiçbir bilgi verilmemektedir. Bu, izleyicilere finansal sorumlulukların ve gerçek dünyanın ekonomik zorluklarının önemsiz olduğu mesajını verebilir.

13. İşçi ve Esnafın Temsili

Dizilerde işyerleri genellikle rezidanslar, büyük şirketler veya holdinglerdir. İşçi sınıfı veya esnaf rolleri neredeyse yok sayılmakta, bu durum toplumsal gerçeklikten uzak bir dünya yaratmaktadır. Dizilerdeki bu temsil eksikliği, toplumsal sınıflar arasındaki farklılıkları görünmez kılmaktadır.

14. Sıradan Hayatın Yokluğu

Birçok dizide karakterler ya aşırı lüks içinde yaşamaktadır ya da tamamen dipte bir hayata mahkum edilmiştir. Sıradan, ortalama bir hayatın temsili neredeyse yoktur. Bu durum, izleyicilere gerçekçi olmayan hayat standartlarını özendirmekte ve aşırı uçlara sürüklemektedir.

15. Gençlerin Sorunları: Romantizm Dışında Hiçbir Şey Yok

Dizilerde gençler genellikle sadece aşk ve romantik ilişkilerle meşgul olmaktadır. Eğitim, kariyer, toplumsal sorumluluklar gibi konular geri planda bırakılmakta, bu da genç izleyicilere romantik ilişkilerin hayattaki tek öncelik olduğu mesajını vermektedir.

16. Kapitalizmin Yüceltilmesi

Diziler, lüks yaşamı sürekli özendirmekte ve izleyicilere maddiyatın maneviyattan daha önemli olduğunu vurgulamaktadır. Yalılar, villalar, gösterişli yaşamlar birer amaç olarak sunulmakta, izleyiciler maddi başarıya yönlendirilmektedir.

 17. Toplumsal Gerçekliğin Yoksunluğu

Birçok dizide toplumsal sorunlara, ülkenin gerçeklerine veya halkın gündemine dair hiçbir şey anlatılmamakta, her şey yolundaymış gibi gösterilmektedir. Bu tür içerikler, toplumun gerçek sorunlarından uzaklaşmasına ve yüzeysel bir dünya görüşü geliştirmesine neden olabilir.

Sonuç

Televizyon dizileri, izleyicilere birçok problemli mesaj iletmektedir. Bu mesajlar, toplumsal değerleri şekillendirme potansiyeline sahip olduğu için dikkatle ele alınmalıdır. Özellikle gençlerin ve çocukların maruz kaldığı bu tür içeriklerin uzun vadede ahlaki, toplumsal ve psikolojik etkileri göz önünde bulundurularak daha sorumlu içerik üretimine yönelinmelidir.

Yahudilikte Kıyamet ve Ölüm Sonrası Hayat

Yahudilikte kıyamet ve ölüm sonrası inançlar, tarihsel ve teolojik gelişmelere bağlı olarak zamanla evrim geçirmiştir. Eski Ahit’te, ölüm sonrası yaşam konusuna dair çok açık ifadeler bulunmamaktadır. Ölüm sonrası varış noktası genellikle "Sheol" olarak adlandırılan gölgeli bir yer olarak tasvir edilmiştir. Sheol, ölülerin ruhlarının gittiği, ne cennet ne de cehennem olan bir ara yer niteliğindedir. Ancak, zamanla Yahudi eskatolojisinde farklı bir gelişme yaşanmış ve özellikle Daniel kitabında, ölülerin dirilişi ve yargılanması fikri yer bulmuştur. 

Yahudiliğin bazı mezhepleri (örneğin, Farisiler), ahiret hayatına ve ölülerin dirilişine inanırken, Sadukiler gibi diğer gruplar bu tür inançları reddetmiştir. Yahudi eskatolojisine göre, Kıyamet Günü’nde Tanrı, ölüleri dirilterek nihai bir yargılama gerçekleştirecek ve iyiler cennete, kötüler ise cezaya çarptırılacaktır. Bu inanç, Yahudi inanç sisteminde adaletin ölümden sonra da devam edeceği anlayışını desteklemektedir.

Hristiyanlıkta Kıyamet ve Ölüm Sonrası Hayat

Hristiyanlıkta kıyamet ve ölüm sonrası hayat, Yeni Ahit’in öğretilerine dayanır ve bu bağlamda son derece merkezi bir konumda yer alır. Hristiyanlıkta kıyamet, "İkinci Geliş" (Parousia) olarak bilinen, İsa Mesih’in dünyaya dönüşü ve nihai yargılamanın yapılacağı zamandır. Yeni Ahit'e göre, İsa Mesih kıyamet gününde tüm insanları diriltecek, iyileri cennete, günahkârları ise cehenneme gönderecektir. Bu olay, Matta 24 ve Vahiy kitabında detaylandırılmıştır.

Ölüm sonrası hayata ilişkin Hristiyan öğretisi, ruhun ölmeden hemen sonra yargılanacağına (kişisel yargı) ve ahirette ise kıyamet gününde tüm insanlığın toplu olarak yargılanacağına inanır. Cennet, sonsuz mutluluğun olduğu Tanrı’nın krallığıdır, cehennem ise Tanrı'dan uzak, sonsuz acının bulunduğu bir yerdir. Bazı Hristiyan mezheplerinde (Katoliklikte), bir arınma yeri olan "Araf" (Purgatory) kavramı da mevcuttur. Burada, günahkâr ruhlar cennete girmeden önce günahlarından arınırlar.

İslam’da Kıyamet ve Ölüm Sonrası Hayat

İslam'da kıyamet ve ölüm sonrası hayat, inanç sisteminin temel unsurlarından biridir. Kur’an’da birçok ayet, kıyametin kaçınılmaz bir gerçek olduğunu ve insanlığın bu gün geldiğinde yeniden dirileceğini bildirir. Kıyamet Günü (Yevmü'l-Kıyâme), dünyadaki tüm yaşamın sona ermesiyle başlar ve insanların Allah tarafından hesap vermek üzere diriltildiği gün olarak tasvir edilir. Bu gün, dünya hayatının sonu ve ahiret hayatının başlangıcıdır. Kur’an, kıyametin zamanı hakkında bilgi vermez, sadece bu anın ani ve beklenmedik olacağını vurgular (Kur’an, A’raf Suresi, 7:187).

Ölüm sonrası hayatta İslam, ruhun bedenden ayrılmasını bir geçiş dönemi olarak kabul eder. Ölümden sonra, ruh Berzah âlemine geçer. Bu ara dünya, kıyamet gününe kadar ruhların beklediği yerdir. Kıyametin kopmasıyla birlikte, insanlar hesap vermek için yeniden dirileceklerdir. Kıyamet günü, Allah’ın mutlak adaletinin tecelli edeceği zamandır. Amel defterleri açılacak, herkesin dünyada işlediği iyilikler ve kötülükler tartılacak (Mizan) ve bu değerlendirme sonucunda ya cennet ya da cehennem ile ödüllendirilecektir. Cennet, sonsuz nimetlerle dolu bir mekân iken, cehennem, azap ve acının yeridir. İslam'da kıyamet günüyle birlikte "Sırat Köprüsü" (sırat), cehennemin üzerine kurulmuş bir köprüdür ve insanlar bu köprüden geçerek cennete veya cehenneme ulaşacaklardır.

Hinduizm ve Budizm'de Ölüm ve Yeniden Doğuş İnancı

Hinduizm ve Budizm, kıyamet günü inancından ziyade reenkarnasyon (yeniden doğuş) anlayışına sahiptir. Bu dinlerde ölüm, ruhun bedenden ayrılması anlamına gelir; ancak bu nihai bir son değildir. Ruh, karmasına bağlı olarak yeni bir bedende yeniden doğar. Karma, bir kişinin geçmiş yaşamlarındaki eylemlerinin bir sonucu olarak karşılaştığı iyi ya da kötü etkilerin birikimidir. Hinduizm'de ruhun nihai amacı, reenkarnasyon döngüsünden (samsara) kurtulmak ve mokşa adı verilen sonsuz huzura ulaşmaktır. Mokşa, ruhun Tanrı ile birleşmesi anlamına gelir ve bu aşamaya ulaşan bir ruh artık yeniden doğmaz.

Budizm’de ise yeniden doğuş döngüsünden kurtuluş "nirvana" olarak adlandırılır. Nirvana, arzuların ve dünyevi bağlılıkların sona erdiği, acının ve yeniden doğuşun son bulduğu bir durumdur. Budizm, ahlaki davranışın ve meditasyonun bireyi yeniden doğuş döngüsünden kurtararak nihai huzura ulaştıracağına inanır.

Dünya Dışı ve Alternatif İnançlar

Modern zamanlarda, ölüm sonrası hayata dair alternatif inançlar ve dünya dışı spekülasyonlar da popülerlik kazanmıştır. Özellikle ruhun başka boyutlara veya evrenlere geçeceği fikri, modern mistisizmde ve yeni spiritüalizm akımlarında kendine yer bulmuştur. Astral seyahat, beden dışı deneyimler ve ruhsal enerji kavramları, klasik dini inançlarla paralel veya bazen onlardan bağımsız olarak, ölüm sonrası yaşamın keşfine yönelik modern yaklaşımlar arasında yer alır.

Sonuç

Kıyamet Günü ve ölüm sonrası hayat, insanlık tarihinin en derin sorularından birini oluşturur. Farklı dinler ve kültürler bu konuya kendi metafizik ve ahlaki anlayışlarına göre cevaplar vermiştir. Yahudilik, Hristiyanlık ve İslam’da kıyamet günü, son yargının ve ruhların nihai kaderinin belirlendiği bir an olarak kabul edilirken, Hinduizm ve Budizm’de yeniden doğuş ve nihai kurtuluş döngüsü ön plandadır. Modern dünyada bu sorular hala tartışılmaya devam etmekte, bilimsel keşifler ve metafizik spekülasyonlar da bu tartışmalara yeni boyutlar eklemektedir. Ancak tüm bu inançların ortak noktası, ölümün bir son olmadığını, bir geçiş ya da bir başlangıç olarak kabul edilmesidir.

Kerpiç Evlerin Özellikleri

Kerpiç, saman, keçi kılı gibi lifli malzemelerin killi toprakla karıştırılarak çamur haline getirilmesiyle oluşur. Güneşte kurutulduktan sonra yapı taşları haline gelir. Genellikle karasal iklim bölgelerinde kullanılır ve inşası oldukça kolaydır.

Kerpiç Evlerin Avantajları

- Kerpiç doğal malzemelerden yapıldığı için çevre dostudur.

- Gözenekli yapısı sayesinde havadaki nemi dengeleyebilir.

- Biyoklimatik özellikleriyle ısıyı muhafaza eder.

- Üretim maliyeti düşük olup, mekanik enerjiye ihtiyaç duyulmaz.

- Düzenli bakımla uzun ömürlüdür ve yıkıldığında çevreye zarar vermez.

Dezavantajları

- Suya dayanıklılığı az olduğundan çok yağış alan bölgeler için uygun değildir.

- Betonarme yapılara göre basınç dayanımı daha düşüktür.

- Düzenli bakım gerektirir.

Kerpiç Ev Yapım Süreci

Kerpiç evler yapılırken genellikle taş temel ve ahşap kütükler kullanılır. Duvarlar kerpiçle örülürken, ahşap kütüklerle evin dayanıklılığı arttırılır. Deprem yönetmeliğine göre kerpiç evler 2 kattan fazla olamaz. İç ve dış sıva için kerpiç harcı kullanılırken, boya aşamasında kireç uygulanabilir.

2024 Yılı Kerpiç Ev Yapım Maliyeti

Kerpiç evlerin maliyeti kullanılan malzemelere göre değişiklik gösterir. 2024 yılı verilerine göre, kerpiç evlerin inşaat maliyeti metrekare başına ortalama 200 TL’dir. Örneğin, 100 m²'lik bir kerpiç evin maliyeti yaklaşık 20.000 TL olarak hesaplanabilir. Ancak bu, yalnızca kaba inşaat maliyetidir. İmar, temel, çatı, tesisat ve diğer ek giderler de hesaba katılmalıdır.

Kerpiç ev yaptırmak istediğiniz evin standardına bağlı olarak maliyetler elbette değişkenlik gösterir. Bu nedenle, sizlerle kerpiç maliyetini paylaştım. En büyük maliyetler ahşap konstrüksiyon ve tesisat.

Bu durumda, amacımızı daha yükseğe taşımamız gerekiyor. Sadece barınmak için ev yapmak yerine, yaşam kalitemizi her açıdan — sağlıklı iç mekân, estetik ve altyapı özellikleri dahil — artıracak evleri hayal etmeliyiz.

Sonuç

Kerpiç evler, hem çevre dostu hem de ekonomik bir çözüm sunar. Eğer doğal yaşam ve sürdürülebilirlik öncelikleriniz arasındaysa, kerpiç evleri değerlendirmek mantıklı bir seçenek olabilir.

Keşke yaşasaydın da görseydin, gerçek orospunun kim olduğunu ... 

Adnan Menderes’in Türkiye’yi "Küçük Amerika" yapmaya çalıştığı günlerde, yani 1955-1960 lı yıllarda yaşanmış gerçek bir hayat hikâyesidir…

Malatya’nın canlı sokaklarından biri de, genelev sokağıdır…

O gün Malatya'da gündüz Cumhuriyet Bayramı kutlanmıştı.. 

Gece saat 12 ye yaklaştığı sırada içeriye ağızlarında pipolar olan, sarı saçlı, uzun boylu iki kişi ile beraber şık giyinmiş şişman kısa boylu bir adam girdi...

Bu iki yabancı, ‘Uzman’ sıfatıyla bir dost memleketten getirilmişlerdi… 

Bir yıldır yakındaki 15.000 nüfuslu bir Anadolu kasabasında yaşıyorlardı. Kasabada bir GENEL EV yoktu, ve Coniler o saatte bir KADIN istemişlerdi...

Kaymakam kasabada öyle bir yer olmadığını söyledi, eğer arzu ederlerse, falanca yerdeki ‘Türk Pavyon’una gitmelerini tavsiye etmişti Conilere… 

Bunun üzerine iki genç, tercümanlarını da yanlarına alarak önce Malatya’ya, sonra da faytoncunun rehberliğinde buraya gelmişlerdi…

Yani Malatya Genelevi’ne...

İlk dakikalarda yadırgadıkları bu yer, aradan biraz zaman geçince, biraz alkol içince, hoşlarına gitmişti. akşamdan beri 25 müşteri savmış olan Kezban, gramofona oynak bir plâk koymuş, kırmızı mayosunun içinde dans ediyor, dönüp duruyordu...

Yabancı askerler Kezban’ı seyretmeye başladılar. Sonunda Kezban’ı işaret ederek, tercümanlarına bir şeyler dediler…

Tercüman Çaça kadın’a :

-Mösyöler bu dans eden bayanı istiyor !... dedi

Tercümanı duyan Kezban, adamlara şöyle bir baktı... ve sonra 

- Müthiş yorgunum anne ,mazur görsünler!... dedi. 

Cevap abd li askerlere tercüme edilince, yabancılardan uzun boylusu sertleşen sesi ile :

- Ne demek?! ... diye seslendi...

- Böyle yerlerde müşteri reddedilmez !... dedi ve diklendi…

Kezban hiddetlenerek :

- Yorgunum efendim!... Laftan anlamaz mısınız siz ? ! ...

Tercüman:

- Bu mösyölerin kim olduğunu bilmiyorsun galiba? ! ... Hem, bir orospu müşterisinin arzusunu yerine getirmeye mecburdur !...

Kezban:

- Ben orospuyum ama, bu mösyöler kim olursa olsunlar, arzularını yerine getirmeyeceğim !... 

Mekanda çalışan diğer kadınlar, şaşkın şaşkın ona bakıyorlardı. Kezban’ı o güne kadar hep para canlısı bir insan olarak düşünmüşlerdi...

Tercüman yediği hakareti hazmedememişti :

- Senin gibilerinin hakkından polis gelir !... dedi hiddetli bir şekilde.

- Buyrun efendim, polis iki adımlık yerde !...

Şişman tercüman hışımla dışarı çıktı. Biraz sonra yaşlıca bir polisle içeri girdi… 

Ecnebilere karşı daima nazik olmayı, onlara kolaylık göstermeyi vazifesinin mühim bir düsturu sayan polis, 

Kezban’a:

- Mösyöler seni çiftetelli oynarken bulmuşlar… Demek ki yorgunluk bahane!… Şu halde sebep ne Kezban?! ...

- Sadece istemiyorum ! ...

- Fakat, vazifeni unutuyorsun. Sonra senin için fena olur !...

Genelevin dilberi Kezban, bunu duyunca, âdeta deliye döndü :

- Bana hiç bir şey olmaz, polis bey !...

- Ben gavurlara orospuluk yapmam polis bey !... 

- Beni nihayet buradan başka bir yere sürebilirsiniz !... 

- Fakat sürüleceğim yer gene Türk ili değil mi ?! ...

Herkes susuyor, iki yabancı asker olanlara alık alık bakıyordu… 

Kezban ise yumruklarını sallayarak hiddetle söyleniyordu :

- Ben gavur orospusu değilim, polis bey !...

- Ben Türk orospusuyum !... Anladınız mı?...

Diğer kadınlar bunları duyunca, başlarını önlerine eğmişlerdi… 

Yaşlı polis ise gözlerindeki ıslaklığı göstermemek için, ağır ağır bahçeye çıkarken, Kezban hâlâ bağırıyordu :

- Ben gavurun altına yatmam, polis bey !...

- Ben Türklerin orospusuyum !...

- Gavurun değil !...

Bu anlatılanlar, kaderin sillesini yemiş vesikalı Kezban’ın ; cılız öpülesi elleriyle; ülkemizi işgal eden gâvurlara attığı gerçek, içten gelen sert tokatın ve cesur duruşunu hikâyesidir… 

(Burada yaşanan bu sosyolojik olguyu çok dikkatli analiz etmek gerekir dostlarım ...)

İşte böyleee … 

Bir kaç dolar daha fazla para kazanabilmek için, yabancıların önünde eğilen, el pençe divan duran, bütün ahlaksız politikacılarımıza, bütün iki yüzlü, çıkarcı iş adamlarımıza, bir ders olsun... 

Devlet dairelerinde işi yokuşa süren, hediye, bahşiş, rüşvet bekleyen bütün ahlaksız bürokratlarımıza…

Satılmış, devşirilmiş, maddi çıkarlar sağlanmış ve hesaplarına yüklü miktarlarda paralar yatırıldığı zaman gazetedeki köşelerinde, okyanus ötesindeki sahiplerinin ağzından yalan, yanlış, taraflı yazılar yazan, para karşılığında taraflı yanıltıcı haberler üreten, bütün satılmış medya mensuplarına ders olsun…

Ve “keşke İngilizlerin idaresinde olsaydık. ” diyebilen o çok namuslu ( !!! ) hanım kızlarımıza…

Velhâsıl, kadın – erkek bütün vesikasız orospularımıza ithaf olunur ..!!!

Ve o şişman tercümanın adı neydi? Biliyor musunuz?...

O şişman, kısa boylu tercüman Turgut ÖZAL'dı !!! ... ''

''Bu yazıda kullanılan orospu ifadesinden dolayı bütün seks emekçilerinin affına sığınıyoruz...''

Yazan;

Doç. Dr. Mehmet KAYA

Ondokuz Mayıs Üniversitesi 

Veterinerlik Fakültesi Fizyoloji Ana Bilim dalı

1950'li yıllarda, Sirkeci Emniyet Amirliği'nde görev yapan üç polis memuru emekli olur. Ancak emeklilikle birlikte maddi sıkıntılar baş gösterir. Henüz genç olduklarından çalışmaya devam etme kararı alırlar, ancak ne yapacaklarına bir türlü karar veremezler. Fikirler havada uçuşur ama hiçbir planı hayata geçiremezler. Derken, içlerinden biri şaşırtıcı bir öneride bulunur: "Karakol kuralım!" ????

Uzun uzun düşünüp taşındıktan sonra bu fikri hayata geçirmeye karar verirler. Daha önce görev yaptıkları Sirkeci Emniyet Amirliği binasını kiralarlar. Bölgede tanınmış oldukları için bu yeri tercih ederler. Bir tabelacıya gidip "Küçükpazar Karakolu" yazılı bir tabela yaptırır ve binaya asarlar. Üç kafadar, bir karakolda olması gereken her türlü eşyayı temin ederler: masa, sandalye, daktilo, mühür, dosya, kâğıt... Böylece, Türkiye'nin belki de dünyanın ilk özel karakolu faaliyete geçer! ????

Yeni kurulan bu sahte karakol, çevredeki esnaftan eskisi gibi haraç toplamaya devam eder. O dönemde Sirkeci Emniyet Amirliği'ne yeni bir amir atanmış olduğundan, bu bölgede Küçükpazar Karakolu adında bir karakolun varlığından haberdar değildir. Bu arada, sahte karakol, normal bir karakolun yaptığı bütün işleri yapmaktadır; suçlular gözaltına alınmakta, evraklar düzenlenmekte, yazışmalar yapılmaktadır. Üç kafadar, amirle iyi ilişkiler kurmak için ona bir kutu çikolata ile "Hoşgeldiniz" ziyaretine bile gider. Hatta memur eksikliğinden şikâyet ederek takviye talep ederler. Yeni amir de durumu fark etmeden, gerçekten üç polis memurunu bu sahte karakola görevlendirir. Böylece karakol tam anlamıyla işler bir hale gelir. Suçlular adliyeye sevk edilir, günlük işler yürütülür, yazışmalar dosyalanır, tıpkı gerçek bir karakol gibi!

İşler o kadar yolunda gider ki, izin programları bile düzenlenir. Ancak karakolun kurucu üç polisinden ikisi izne çıktığında, mutlaka biri nöbette kalır ki düzen bozulmasın. Bir gün, izinde olmayan tek memurun yakını vefat eder ve o da memleketine gitmek zorunda kalır. Aynı dönemde, Sirkeci Emniyet Amirliği'nden bir polis memuru geçici görevle bu sahte karakola gönderilir. Bu memur, daha önce emniyette kömür dağıtımıyla ilgilendiği için tüm karakolları ezbere bilmektedir. Küçükpazar Karakolu'nda görevlendirildiğini öğrenince şaşkınlık yaşar, çünkü böyle bir karakolun varlığından haberi yoktur. Dahası, kış yaklaştığı halde bu karakola kömür gelmemiştir. Durumu merak eden memur, Emniyet Müdürlüğü'ne gidip kömür dağıtım bölümündeki arkadaşlarına sorar.

"Bizim karakola niye kömür vermiyorsunuz?" der. Arkadaşı şaşkın bir şekilde sorar:

"-Sizin karakol neresi?"

"Küçükpazar Karakolu."

"-Böyle bir karakol yok ki!"

Karakol listeleri kontrol edilir ve böyle bir karakolun olmadığı ortaya çıkar. Yine de arkadaşları onu boş göndermez ve kömür verirler. Kömür karakola geldiğinde, izinden dönen üç kafadar şaşkına döner. Çünkü karakolun elektrik, su ve kömür giderlerini kendi ceplerinden karşıladıkları için kömürün gelişine anlam veremezler. Durumu öğrenen işgüzar memur, ertesi gün bir arkadaşını yanına alıp Sirkeci Emniyet Amiri'ne gider ve durumu anlatır.

Amir, yanına iki polis memurunu alarak İstanbul Emniyet Müdürü'ne çıkar. Olan biteni anlatır. Emniyet Müdürü, uyanık bir adamdır ve Ankara Emniyet Genel Müdürlüğü'ne Küçükpazar Karakolu'nun demirbaş dökümünü sormak için bir yazı yazar. Kısa süre sonra Ankara'dan "Böyle bir karakol yoktur" cevabı gelir. Bunun üzerine müdür, ildeki tüm şube müdürlerini toplayıp Küçükpazar Karakolu'na gider. Memurlar sorguya çekilir, ancak karakolu kuran üç emekli polisten başka kimse bir şey bilmemektedir.

Müdür, üç kafadarı karşısına alır ve onlara sorar: "Bu karakol var mıydı?" Biraz bocaladıktan sonra itirafta bulunurlar:

"-Valla müdürüm, emekli olduktan sonra iş bulamadık, karakol kuralım dedik, kurduk."

Müdür bu ilginç hikâyeyi dinledikten sonra şöyle der: "Bu olayı hiçbir yerde anlatmayacaksınız ve derhal İstanbul'u terk edeceksiniz!" Ardından şube müdürlerine dönüp talimat verir: "Bu karakol bugünden itibaren yasal hale getirilecek. Ankara'ya bir yazı yazın, su baskını filan uydurun..."

Ve işte böylece sahte olarak kurulan Küçükpazar Karakolu, yasal bir statü kazandıktan sonra yıllarca hizmet vermeye devam eder!

#EdebiyatSevgisi

Cahillik, bilgi eksikliğinden kaynaklanır ve bu eksiklik kişinin öğrenmeye yönelik motivasyonunu da etkiler. Kişi, cahil olduğunu fark etmiyorsa, bilgi edinme gereksinimi hissetmez ve bu durum, öğrenme sürecinin önünde büyük bir engel oluşturur.

Bu bağlamda, Polonyalı sürrealist ressam Jacek Yerka'nın "Kitap Barajı" isimli tablosu, bilgi ve öğrenmenin önemini vurgulayan etkileyici bir sanat eseridir. Tablo, kitapların oluşturduğu bir barajın görselleştirilmesiyle bilgiye ulaşmanın ve öğrenmenin önemini metaforik bir şekilde yansıtır. Yerka'nın bu eseri, bilgiye erişimin ve öğrenmenin ne kadar değerli olduğunu gözler önüne serer.

Konusu

Film, köylerinden başka bir şehir görmemiş, yoksul bir grup köylünün kaçak işçi olarak İsveç’e gitme macerasını anlatır. Kandırılarak bir otobüsle İsveç’e götürülen bu grup, modern ve yabancı bir dünyaya adım attığında büyük bir kültür şoku yaşar. Stockholm'e vardıklarında, şehrin karmaşası ve Batı’nın farklı yaşam tarzı karşısında çaresizlik, şaşkınlık ve yabancılaşma duygularıyla baş başa kalırlar. Bu çatışma, Doğu’nun geleneksel yapısıyla Batı’nın modern dünyası arasındaki zıtlıkları çarpıcı bir biçimde ortaya koyar.

Filmin Yasaklanması ve Etkisi

"Otobüs" uzun yıllar boyunca Türkiye'de yasaklı kalmış bir film olmuştur. O dönemin politik ve sosyal şartları nedeniyle film, gösterime girememiş ve ülke dışında büyük ses getirmiştir. Filmde yer alan derin toplumsal eleştiriler ve işçi sınıfının Batı'da yaşadığı zorluklar, Türkiye’de sansüre uğramasına yol açmıştır. Ancak zamanla film, dünya çapında ilgi görmüş ve birçok uluslararası festivalde ödüller kazanmıştır.

Müzikler ve Sanatsal Katkılar

Filmin müzikleri ise Türk müziğinin önemli isimlerinden **Zülfü Livaneli** tarafından yapılmıştır. Livaneli’nin müzikleri, filmin dramatik yapısını güçlendirmiş ve seyirciye duygu yoğunluğunu en iyi şekilde aktarmıştır.

Tunç Okan'ın Yönetmenliği

Tunç Okan, bu filmle yalnızca başarılı bir yönetmenlik denemesi yapmakla kalmamış, aynı zamanda Türkiye’nin Batı’ya göç sorununu ve işçi sınıfının yaşadığı zorlukları ele alan bir başyapıt ortaya koymuştur. "Otobüs", göçmen işçilerin, yabancı bir ülkede hayatta kalma mücadelesi verirken yaşadıkları kültürel çatışmaları, aidiyet duygusunu kaybetme ve çaresizlik gibi temalarla sinemaya aktaran ilk Türk filmlerinden biridir.

"Otobüs", bugün de sosyal ve kültürel anlamda derin bir analiz sunan, sinema tarihinde önemli bir yer edinen filmlerden biridir.

Düğünün yapılacağı alana gelen konuklar, Teğmenlerin zeybek oynama yeteneklerini hayranlıkla izledi. Geleneksel Türk kültürünün önemli bir parçası olan zeybek oyunu, Teğmenlerin ustalığıyla bir başka boyuta taşındı. Kılıçlarıyla eşlik ettikleri dans, hem zarif hem de güçlü bir performans sergiledi.

Gösterinin başında, Teğmenler geleneksel kıyafetleri ve kılıçlarıyla sahneye çıktılar. Dansın ritmiyle uyumlu olarak kılıçlarını ustaca sallayan Teğmenler, izleyicileri adeta büyüledi. Performans, zeybek oyununun zarafetini ve geleneksel Türk kültürünün derinliğini mükemmel bir şekilde yansıttı.

Düğün sahipleri ve konuklar, bu unutulmaz anı ölümsüzleştirmek için bolca fotoğraf çektirdi. Davetliler, Teğmenlerin gösterisinin düğüne kattığı enerji ve coşkuyu uzun süre hafızalarından silemeyeceklerini belirttiler.

Bu etkileyici gösteri, hem geleneksel Türk zeybek kültürünü yaşatmaya hem de düğün atmosferini daha da özel hale getirmeye yönelik başarılı bir girişim olarak değerlendirildi.

Salgado ve Wanick, 1998 yılında Instituto Terra adlı bir organizasyon kurarak ormanı yeniden hayat döndürmek için kolları sıvadı. Kurdukları bu organizasyon, 18 yıl boyunca toplamda 4 milyon ağaç dikerek ve bölgeye özgü bitkiler yetiştirerek yok olmuş ormanı yeniden yarattı. 7000 dönümlük arazide yapılan bu geniş çaplı ağaçlandırma çalışmaları, bölgenin ekosistemini yeniden yapılandırmayı başardı. 

Projeyle birlikte orman, 293 bitki türü ve 172 kuş türü dahil olmak üzere çeşitli flora ve fauna ile tekrar doldu. 33 memeli türü, 15 amfibi ve 15 sürüngen türü, sıfırdan kurulan ekosistemle birlikte geri döndü. Bu dönüşüm, bölgedeki kurumuş su kaynaklarını canlandırmış ve yerel sıcaklıkları olumlu yönde etkilemiştir. 

Salgado’nun doğa fotoğrafçısı olarak edindiği tecrübe ve çevreye duyduğu bağlılık, bu projeye olan katkısını ve doğa sevgisini açıkça göstermektedir. Lélia Wanick ile birlikte yürütülen bu proje, sadece ağaç dikmeyi değil, aynı zamanda ekosistemlerin bütünlüğünü yeniden sağlamayı ve biyolojik çeşitliliği artırmayı hedeflemiştir.

Wanick ve Salgado’nun bu başarılı çalışmaları, doğanın korunması ve ekosistemlerin yeniden canlandırılmasının mümkün olduğunu kanıtlamış, çevre bilincinin artırılması ve benzer projelerin teşvik edilmesi için önemli bir örnek oluşturmuştur. 

Salgado'nun doğa fotoğrafçısı olarak uzun yıllar boyunca doğa ve çevre üzerine çalışmaları, onun bu projeye olan bağlılığını ve çevreye olan sevgisini yansıtıyor. Lélia Wanick ile birlikte yürütülen bu proje, sadece ağaç dikmekle kalmayıp, aynı zamanda ekosistemin bütünlüğünü yeniden sağlamayı ve biyolojik çeşitliliği artırmayı hedefliyordu. 

Bu çaba, dünyanın dört bir yanındaki doğa koruma projelerine ilham verecek nitelikte bir başarı öyküsüdür. Wanick ve Salgado'nun bu örnek teşkil eden çalışmaları, doğanın korunmasının ve ekosistemlerin yeniden canlandırılmasının mümkün olduğunu ve bu süreçte bireylerin ne kadar büyük bir etki yaratabileceğini gösteriyor. Onların bu çabaları, çevre bilincinin artırılması ve benzer projelerin teşvik edilmesi açısından önemli bir örnek teşkil etmektedir.

Ancak ertesi gün, balıkçı Pocho adını verdiği timsahı evine kadar takip ederken buldu. Pocho, adamın verandasında uyuyarak ona olan minnettarlığını ve bağlılığını gösterdi. Bu olaydan sonra, Pocho 20 yıl boyunca balıkçının ailesinin bir parçası haline geldi. Bu süre zarfında, Pocho sadece bir evcil hayvan değil, aynı zamanda ailenin sevgi dolu bir üyesi oldu.

Bu hikaye, doğanın en vahşi türlerinden birinin, sevgi ve yardım karşısında nasıl dostane bir bağ geliştirebileceğini gözler önüne seriyor. Balıkçının gösterdiği şefkat ve timsahın yanıtı, hayvanlar ve insanlar arasındaki özel ilişkilerin ne kadar güçlü ve anlamlı olabileceğini kanıtlıyor. Pocho'nun 20 yıl süren dostluğu, doğa ile olan bağlarımızı ve karşılıklı anlayışı vurgulayan unutulmaz bir öykü olarak hafızalarda kalıyor.

Svalbard Deposu, dünyanın dört bir yanından getirilen 4,5 milyon bitki türünün tohumlarını barındırmak üzere tasarlandı. Depo, olası doğal afetler, savaşlar, iklim değişikliği ve genetik çeşitliliğin azalması gibi felaketlere karşı bir güvenlik önlemi olarak görev yapıyor. Yani, gezegenimiz büyük bir yok olma sürecine girerse ve hayatta kalan tek kişi siz olursanız, tarımı yeniden başlatmak için nereye gitmeniz gerektiğini biliyorsunuz.

Depo, yerin derinliklerinde, kalın buz tabakalarının altında inşa edilmiş olup, tohumların binlerce yıl bozulmadan saklanabileceği bir ortam sunuyor. Sıcaklık, doğal koşullarla korunan bir seviyede tutuluyor ve teknolojik arızalar yaşansa dahi tohumların zarar görmesini önlemek için ek güvenlik önlemleri mevcut. Bu olağanüstü yapı, dünyanın farklı bölgelerinde saklanan ulusal ve bölgesel tohum bankaları için de bir yedekleme işlevi görüyor.

Svalbard Küresel Tohum Deposu, insanlığın tarımsal geleceğini güvence altına almayı hedefleyen bu küresel işbirliğinin simgesi olarak, gezegenimizin karşı karşıya olduğu tehditlere karşı alınan en büyük önlemlerden biri. Dünyanın yok olma noktasına gelmesi durumunda, bu tohumlar geleceğin umudu olabilir.

Gökkuşağı, yağmur damlalarının doğal optik prizma etkisiyle ışığı kırması sonucu oluşur.

Yağışın tarım ve insanlık için önemi nedeniyle, yağışın farklı biçimlerine çeşitli isimler verilmiştir. Genellikle yağmur olarak adlandırılsa da, dolu, kar, sis ve çiy gibi farklı türleri de vardır. Uygun atmosferik koşullar sağlandığında, havadaki su damlaları güneş ışığını kırarak gökkuşağı oluşturur.

Su, tarih boyunca nehirler ve tarım için temel bir kaynak olarak önemli roller oynamıştır. Nehirler ve denizler, ticaret ve ulaşım açısından stratejik yollar sağlamış, su akışının erozyon etkisi vadiler ve deltalar oluşturarak insanların yerleşimine uygun alanlar yaratmıştır.

Su, zemine sızarak yeraltına iner ve yeraltı suları olarak depolanır. Bu yeraltı suları, zamanla yüzeye çıkarak doğal kaynaklar, sıcak su kaynakları ve gayzerler meydana getirir. Ayrıca, yeraltı suları ambalajlanarak maden suyu olarak da satılmaktadır.

Su, çeşitli maddelerin koku ve tadını içinde barındırabilir. Bu nedenle, insanlar ve hayvanlar suyun içilebilirliğini anlamak için gelişmiş duyulara sahiptir. Hayvanlar genellikle tuzlu deniz suyu veya bataklık suyundan hoşlanmaz, dağlardan veya yeraltından gelen saf kaynak sularını tercih ederler. Kaynak ya da mineral su olarak bilinen tat, suyun içinde çözünmüş minerallerden gelir. Saf su tatsızdır; bu nedenle kaynak veya mineral suyun saflığı, içinde zararlı maddelerin, kirin, tozun veya mikrobik organizmaların bulunmadığı anlamına gelir.

Gül çiçekler âleminin sultanı kabul edilir. Doğrudur da. Ama kendi mevsiminde güller kadar güzel ve değerli başka çiçeklerimiz de var. Belki nazlı olup özel ilgi istediklerinden, belki de narin ve pek hassas olmalarından ötürü kendilerini herkese göstermezler. Yeterli seviyede ilgisi olan meraklı gözlere de seyrine doyum olmaz bir sanat ziyafeti sunarlar. Karlar erimeye başladığında henüz toprağın buzu çözülmemiştir. Güneş çıkıp da buzlar çözülünce bahar cümbüşü zaten başlayacaktır. İşte bu kısacık arada, karlar yeni erimişken çıkar, daha toprak ısınamadan yeniden saklanırlar. Issız dağ başlarında, bilinmez koyaklarda, bazen orman içlerinde ama ille de tenha yerde tenha zamanda açarlar hep. Belki insan ayağı değmemiş yer arıyorlardır. Belki bizi görmek isteyenler biraz zahmete katlanmalı diye bekliyorlardır, bilinmez. Lakin insana vecd içinde seyir ziyafeti sundukları kesin. Aslında ısırganotu kadar yaygın olanları da var. Hem baharda hem yazda açanları da var. Bugün sözümüz nadir güzeller üzerine olacak. Ve biliriz ki güzeller hep nazlı olur.

Kim mi bu nazlı güzeller? Çiğdemler, sümbüller, laleler ve daha birçoğu. İlkbaharın endamlı gülleri. Hepsi de soğanlı bitkiler. Bilimsel olarak ‘geofit’ denen, gövdenin bir kısmı ya da gövde yaprakları yer altında besin depo edecek şekilde form değiştirdiği için genel olarak soğanlı bitkiler olarak adlandırılır. Sistematik olarak da özel birkaç familyada toplanmışlardır. İlkbaharda, erken yazda ve bazen sonbaharda çiçek açarlar. Tohumların dökülüp yeniden çiçeklenmenin gerçekleşeceği bir sonraki bahara kadar 6-8 ay (bazen 10 ay) boyunca lazım olacak besin, form değiştirmiş gövdede depo edilir ve yer altında saklanır. Yer altı gövdeleri de bilimsel olarak korm, tuber, bulb, stolon dediğimiz, halk içinde yumru ve soğan olarak adlandırılan farklı formlar olarak çeşitlilik gösterir. Hayat döngüsü bu şekilde işlerken bizim yer üstünde gördüğümüz, yapraklar ve çiçeğe ait kısımlardır. Bu bitkilerde yaprakların arasından çıkan ve gövde diye düşündüğünüz kısım aslında çiçek veya çiçeklerin bağlandığı çiçek kümesi sapıdır. Aslında gövde yer altındaki kısımdır. Çiçeğe ait parçalar olduklarından ötürü de pek narin olurlar. Çiçeklerde ise bildiğimiz taç ve çanak yapraklar olmayıp, birbirine benzeyen, 3 çift ‘tepal’ adı verilen parçadan oluşur.  Erkek ve dişi organlar ile sonrasında oluşan meyve de, renk,  şekil vb. özellikler açısından bilimsel olarak önem taşırlar.

Genelde birçoğu baharın başlangıcında görünüp, yaz gelmeden kısa sürede el ayak çektikleri için ilkbahar çiçekleri diye adlandırılırlar. Bu yazıda bu çiçeklerin, ülkemizin güzel köşelerinden olan Gürün-Darende çevresinden tespit ettiklerimizden bir demet sunalım istedik.

TulipaarmenaBoiss. / Dağ lalesi

Ülkemizde doğal olarak yetişen lale türleri içerisinde en yaygınlarından biri olan bu tür, ülkemizden tanımlanmış olupçiçekleri sarı ve kırmızı olmak üzere 2 varyetesi vardır.Gövde soğan şeklinde olup, dış gövde yaprakları koyu kahverengi sert kağıtsı yapıdadır. Kıvrık ve dalgalı yapıda 3-4 adet yaprağı vardır. İnce uzun yapraklar uca doğru sivrilerek sonlanır ve eni 4 cm, boyu 20 cm kadar Olabilmektedir. Tepaller kırmız ve sarı olmakla birlikte ara renk tonları da görülür. Tepallerin tabanında siyah bir benek vardır.  Dış tepal halkası geniş yumurtamsı şekilli olup, 6 cm kadar uzar, iç halka ise daha dar ve kısadır. Erkek organ sapı siyah, polen kesesi ise sarıdır. Kapsül şeklindeki meyve uzun yumurtamsı şekilli ve 25-45 mm boylarındadır. Nisan-Haziran aylarında, özellikle taşlık-kayalık sahalar olmak üzere bozkırlarda yaygın olarak çiçek açar. Genellikle 1000-3000 metre arasında görülür.

CrocusbiflorusMill. / İkiz çiğdem

Yumru zarı zarımsı veya sert, dip kısmında yuvarlak halkası var. Yapraklar 4-9 adet, nispeten geniş. Yaprak pulu ve pulcukları yaklaşık olarak aynı boyda, çiçek tüpünün dip kısmı sarımsı, 1,5-3,5 cm, beyaz veya morumsu, iç kısımda çizgili,  erkek organ sarı veya siyah 1-1,4 cm, dişi organ 3 ince dala ayrılmış. İlkbahar ve yaz boyunca çiçekte görülebilir. Sistematik durumu  çiçek rengi, deseni ve erkek organın yapısına göre değişir. Ülke genelinde yaygındır. Görsel olarak çok güzel çiçekleri vardır, hem peyzaj hem ticari olarak değerlendirme potansiyeli yüksektir.

CrocusdanfordiaeMaw / İnce çiğdem

Yumru zarları narin veya sert, yüzük dip kısımda. Yapraklar 3-7 adet, ince uzun. Yaprak pulu pulcuktan daha geniş. Çiçek tüpü beyaz veya sarı, tüysüz. Çiçekler yaklaşık 1 cm, sarı, açık mor veya beyaz. Erkek organ nispeten kısa 6-8 mm, sarı, dişi organ dalları turuncu. İlkbaharda çiçeklenir, bozkırlarda 2000 metreye kadar yetişir. Genel olarak Anadolu’nun orta kesiminde bulunan endemik bir türdür.

ColchicumfalcifoliumStapf / Çiğdem

Yumru uzunlamasına 4×2 cm, yumurtamsı, yumrunun dış zarları koyu kırmızımsı-kahverengi, iç zarlar daha açık renkli. Yapraklar 3-4 adet, şerit şeklinde, 5-15 cm, uçta sivri veya küt, dışı tüylü. Çiçekler 2-8 adet, yıldız şekilli, tepaller beyaz veya morumsu, 1,5-3 cm, ucu sivri, erkek organ siyah, uzun, dişi organ belirgin, meyve yumurtamsı. İlkbaharda (nadiren sonbaharda) çiçeklenir.Bozkırlarda, kalker yamaçların kar sınırına yakın kesimlerde 2000 metreye kadar görülür. Ülkemizin doğu yarısında bulunurken, dünya genelinde Rusya, İran ve Irak’ta bulunur.

ColchicumszovitsiiFisch. & Mey / Katır çiğdemi

Yumru nispeten küçük, 1,5-3 cm kadar, yumurtamsı, yumrunun dış zarları siyahımsı kahverengi. Yapraklar 2-3 adet, ince uzun, 15-20 cm, ucu sivri, tüysüz. Çiçekler tek veya 7’e kadar toplu halde. Tepaller yumurtamsı, açık veya koyu pembemsi-mor, yaklaşık 3 cm, erkek organlar 7-11 mm, siyah, dişi organ belirgin, meyve yumurtamsı, büyük. İlkbaharda çiçek açar. Bozkırlar veya çam ormanı açıklıklarında, nemli dağ çayırlarında, 3500 metreye kadar görülür. Ülkemizin pek çok yerinde görülürken, ülke dışında Kafkasya ve İran’da yayılır.

AlliumstenopetalumBoiss. &KotschyexRegel / Sürmeli soğan

Soğan yuvarlak, küçük. Gövde yaklaşık 50 cm., yapraklar ince uzun, 9-11 mm., çiçek kılıfı 3-4 parçalı, çiçekler küre şeklinde, 2,5 cm çapında, yoğun çiçekli, çiçek sapı çiçeğin 3 katı, çiçek tüpü 3 mm kadar, erkek organ kahverengi, meyve 2-3 mm. Mayıs ayında kalker kayalıklarda çiçeklenir. 1882 yılında adana civarından tanımlanan bu tür dar yayılışlı endemiklerden biridir.

Asphodelinetenuior(Fischer) Ledeb. / Tesbihcik

20-35 cm boylarında, narin, dik gövdeli ve hafif tüylü. Yapraklar ince, uzun, batıcı. Cinsin diğer türlerinin aksine seyrek ve dallanmış çiçekli. Pulsu yapraklar uzun 10-20 mm, ucu kuyruksu. Çiçek sapları 10-15 mm, dik. Tepaller 17-200 mm, beyaz, dışı turuncu renkli, meyve küçük ve yuvarlak. Mayıs-Haziran aylarında çiçeklenen bu tür, jipsli, kalkerli kurak yamaçlarda yetişir. 1853 yılında tanımlanan bu türün ülkemizdeki iki varyetesinden biri endemiktir ve Sivas-Tunceli dolaylarında dağılır.

AsphodelineglobiferaJ. Gaye x Baker  / Dededeğneği

Dik ve kalın gövdesi 1,5 metreye kadar uzar. Yapraklar tabanda rozet şeklinde ve bir kısmı gövdenin alt kısımlarında. Çiçekler tek tek ve yoğun olarak bir sap üzerinde dağılır. Pulsu yapraklar uzun, 20-30 mm, yumurtamsı. Çiçek sapları gövdeye paralel, 15-25 mm. Tepaller 18-20 mm, beyaz. Kapsül yuvarlak, nispeten büyük. Mayıs-temmuz aylarında çiçeklenir, Adana-Maraş-Kayseri civarında kayalık ve kurak yamaçlar, Akdeniz orman araları ve dağ çayırlarında bulunur.

FritillariaaureaSchott / Damalı lale

Soğan 2 cm, çoğunlukla çok sayıda soğancıkla beraber. Gövde 4-15 cm, düz. Yapraklar 5-8 adet, 0,5-2 cm genişliğinde, boyu 8 cm’e kadar, yumurtamsı. Çiçek tek, genişçe kampana şekilli, sarı renkli, iç kısımda turuncu ve kırmızımsı damalı desenli, çiçek boyu 5 cm’e kadar. Nektar keseleri nispeten küçük, erkek organ yaklaşık 10 mm, dişi organ daha uzun, 3 dallı, kapsül kanatsız. Mayıs-Temmuz aylarında çiçeklenir. Kalker anakaya üzerinde bozkır yamaçlar, kar koyakları veya orman açıklıklarında 3000 metreye kadar bulunur. Sivas-Mersin-Maraş aralığında dağılan endemik ve gösterişli bir türdür.

FritillariacrassifoliaBoiss. &Huet / Boynubükük

Gövde yaklaşık 10 cm. yapraklar 4-8 adet, almaşlı. Çiçekler 1-2 nadiren 4 adet, genişçe kampana şekilli, 1,5-3 cm, tepallerin dışı yeşil, iç yüzey kahverengi damalı, nektar keseleri büyük, uzun. Erkek organ nispeten kısa, dişi organ kısa, 3 dallı, kapsül kanatsız.  3 alttürden oluşur. Alttüre göre Nisan-Temmuz ayları arasında, hareketli kayalık yamaçlarda, kalker kayalıklarda, kar koyaklarında 3000 metreye kadar yetişir.  Genel olarak ülkenin doğusunda görülür.

HyacinthusorientalisL. / Sümbül

Yapraklar 4-6 adet, şeritsi. Çiçek kümesi sapı 1-2 adet, 10-35 cm. çiçek kümesi 2-8 çiçekli, seyrek. Yaprak pulları küçük, ikiz, şeffaf. Çiçek sapı 2-7 mm, meyvede 16 mm’ye uzar. Çiçekler açık gri ve mavimsi mor, nadiren beyaz, 20-30 mm, silindirik tüplü, uca yakın kampana şeklinde, derin loplu. Meyve yaklaşık 100 mm, yuvarlak, nispeten etli. Biri endemik 2 alttürü vardır. Coğrafik duruma göre Mart-Haziran ayları arasında çiçeklenir. Bitkiler daha çok kalker kayalıklarda, kar koyaklarında ve kayalık yamaçlarda bulunur. Akdeniz ve Doğu Anadolu’da yayılış gösterir.

OrnithogalumpyrenaicumL. / Eşek susamı

Yaklaşık 30-100 cm boylarındadır. Çok sayıda yaprak vardır ancak çiçeklenmeden önce açmış olurlar.  Yapraklar gövdeden kısadır, şeritsi, 2-5 mm, nadiren yaprak kenarı dişcikli. Çiçek kümesi silindirik, yaklaşık 25-40 çiçekli. Çiçekler kısa, 7-8 mm, iç yüzeyi açık sarı, dış yüzeyi yeşilimsi. Çiçekler sarkık, meyvede dik ve dağınık, çiçek sapı 25 mm’ye kadar. Meyve yumurtamsı. Deniz kenarından 1500 metreye kadar yayılan bu tür, Mayıs-Haziran aylarında çiçek açar, yamaçlarda ve otlanan bozkırlarda görülür. Genel olarak ülkemizin batı yarısında görülürken, dünya yayılışına Avrupa ve Kafkasya ülkeleri dahildir.

MuscarilongipesBoiss. / Buğulu sümbül

Soğanları nispeten büyük, 4 cm çapa kadar, zarlar açık pembemsi. Yapraklar 3-9 adet, genellikle başlangıçta yay gibi kıvrık, şeritsi, 50 cm’e kadar. Çiçeklenme durumu 20-60 cm uzunluğunda. Çiçeklenme gevşek ama çok sayıda (80-200). Üretken çiçek sapları dik veya kıvrık, sap çiçekten çok daha uzun, döllenmeden sonra 80 mm’ye kadar uzar, çiçeklenme durumu konik şekilli. Üretken çiçekler hafifçe sarkık, 7-12 mm, çiçek tüpünün dip kısmı bej yahut morum-kahverenkli, keskince köşeli, kalan kısım kirli beyaz veya bej, loplar siyahımsı. Verimsiz çiçekler yaygın veya aşağı sarkık, saplar çiçekten daha uzun, çiçekler mor, sıkı. Meyve daha büyük, 10×6 mm. Nisan-Haziran aylarında çiçek açan bu tür, ülkenin Doğu yarısında dağılırken, kalkerli bozkırlar ve yamaçlarda görülür.

MuscaritenuiflorumTausch / Püsküllübaş

Soğan yumurtamsı şekilli, soğanın dış zarları açık yeşilimsi. Yapraklar 3-7 adet, yarı dik, şeritsi, 15-30 cm, ucu sivri, kıvrık. Çiçeklenme sapı 20-60 cm, yapraklardan daha uzun. Çiçek demeti gevşekce, silindirik şekilli, 30-150 çiçekli. Çiçek sapları yere paralel uzanır, 1-16 mm, çiçekten daha kısa. Üretken çiçeklerdeki loblerkoyu morumsu çiçeklenme döneminde dar silindirik, 5-9 mm, tüp bej renkli, kuruyunca matlaşıp sararır, tabanında keskince köşeli, loblar kahverengimsi siyah, geriye kıvrık. Uçtaki verimsiz çiçeklerin sapı dik, parlak mor, başcık gibi. Meyve genişce yumurtamsı, üç köşeli. Çiçeklenme Nisan-Temmuz aylarında olup,  deniz kenarından 2500 metreye kadar, ormanlık, orman açıklığı ve değişik bozkır ve kayalıklarda geniş alanlarda görülür. Avrupa ve Yakındoğu’da yaygındır.

Iris sariSchottex Baker / Ana kurtkulağı

Bitki 10-30 cm, rizomlar kalın ve sıkı. Yapraklar 5-7 adet, hafifçe kıvrık, dar şeritsi. Yaprak pulu ve pulcukları 5-10 cm, çiçek tüpü 2-3 cm, çiçekler 5-8 cm, kırmızımsı-kahverengi çizgili, morumsu, çikolata kahverengi, crem sarısı veya yeşilimsi, hafifçe tüylü. Meyve silindirik. Nisan-Mayıs aylarında çiçeklenir. Genel olarak bozkırlarda 1000-3000 metreler arasında yaygın olan endemik bir türdür.

IrisstenophyllaHausskn. Ex Baker / Gök navruz

Nispeten kısa 6-15 cm boyunda, soğanları küçük bitki. Yapraklar 4-10 adet, az gelişmiş, dik, çiçeklenmeden sonra 10-20 cm uzar,  şeritsi, zamanla kıvrıklaşır. Gövde çok kısa. Yaprak pulu ve pulcuklar birbirine eşit ve kısa, yeşil renkli, zarsı. Çiçekler tek tek, morumsu mavi, açık veya koyu tonlu, 5-9 cm, meyve yumurtamsı-silindirik. Mart-Mayıs aylarında çiçek açar. İkisi de endemik olan 2 alttürü vardır. Ülkenin güney ve batı yarısında yayılır. Makilikler, orman açıklıkları ve kalker kayalıklarda bulunur.

Açıklama: Bu yazıda verilen bilgiler ve fotoğraflar TÜBİTAK tarafından 109T193 numara ile desteklenen araştırma projesinde elde edilmiştir.

İlkbahar Çiğdemleri – Bu yazı 2015 yılının Kasım ayında yayınlanan Gezgin dergisinin 98. sayısından alınmıştır.

The post İlkbahar Çiğdemleri appeared first on Gezgin Dergi.

İnsanların uçma arzusu tarih kadar eskidir. Yerçekiminin etkisinden kurtulmak özgürce bir kuş gibi havada süzülmek hayata ve çevreye farklı bir boyuttan bakmak insanın içinde benliğinden ve gözlemlerinden gelen korku ile macerayla karışık bir histir. İnsanoğlu sayısız uçma girişimini, ancak 20. yüzyılda mutlu sona ulaştırdı. Kuşların kanat yapıları, havada süzülüşleri ritmik ve durağan hareketleri uçma hayali kuran insanoğlunun en büyük yol göstericisi oldu. Kendi tarihimizde uçuş denemeleri ilk olarak 17. yüzyılda Hazarfen Ahmet Çelebi ile başlar. Hazarfen Ahmet Çelebi Leonardo da Vinci’nin uçma konusundaki çizim ve çalışmalarından ve 10.yy da yaşamış olan Müslüman Türk alimlerinden olan (Ebu Nâsır İsmail bin Humad’ul Cevherî) İsmail Cevheri’den ilham almıştır. Hazarfen’in 1632 yılında lodoslu bir havada Galata Kulesi’nden kuş kanatlarına benzer bir araç takıp kendini boşluğa bırakan ve uçarak İstanbul Boğazını geçip 3358 m. ötede Üsküdar’da Doğancılar’a indiği varsayılır. Bu tarihi olayı devrin en önemli gezgini ve tarihçisi Evliya Çelebi Seyahatnamesinde övgü ile yazmış, haber Avrupa’da da epey yankı uyandırmış ancak dönemin padişahı IV.Murad bir kese ile ödüllendirdiği Hazarfen Ahmet Çelebi’yi fena işler yaptığı gerekçesiyle Cezayir’e sürgüne göndermiştir.

Bu olaylar insanoğlunun uçma arzusuna engel olmamış aksine bu hırsı perçinlemiş olmalı ki Wilbur ve Orville Wright kardeşler 1903 de uzun denemeler ardınlar bugünkü uçağın temellerini atmıştır. Artık motor ve kanat dizaynları yıllar içinde değişmiş, insanoğlu hem savaşta hem ulaşımda uzun mesafelerde uçuş özgürlüğüne kavuşmuştu ancak insan daha da maceraperest ve cesur yaklaşımlar peşine düşmüş uçaktan ya da çok yüksek tepelerden paraşütle atlamayı hedef almıştır. Günümüzde kullanılana en çok benzeyen paraşüt, 1783 yılında Fransız Louis-Sébastien Lenormand tarafından keşfedilmiştir. 1797 yılında ise Andre Jacques Garner bir sıcak hava balonundan ilk paraşüt atlayışını gerçekleştirmiştir. Ancak paraşütün tarihi bundan çok çok öncesine dayanmaktadır. Gene Leonardo Da Davinci’nin çizimlerinde paraşüt benzeri hava cisimleri görülmektedir. Ayrıca İtalya’da 1470’lerden kalan başka paraşüt çizimleri bulunduğu gibi, 1595 yılında İtalyan Fausto Veranzio tarafından yapılan çizimler Da Vinci’nin ötesindedir. M.S. 810-887 yılları arasında yaşayan Arap mucit Abbas Kasım İbn Firnas’ın İspanya-Kordoba’da paraşüte benzer bir alet kullandığı tarihi kayıtlarda mevcuttur. Bizans kaynaklarında Anadolu Selçuklu Devletinin kurucusu Kutalmış oğlu Süleyman Şah’ın oğlu Kılıç Arslan’ı, Bizans İmparatoru Manuel Komnen İstanbul’a davet ettiği ve Kılıç Arslan’la beraber gelen bir Türkün, At Meydanında Dikilitaşın tepesinden üzerinde bulunan ve rüzgarın etkisiyle şişen bir kıyafetle atladığı yazılıdır. 1159 da gerçekleşen bu hadisede paraşüt gibi açılan bu kıyafetin çok fayda vermediği ve cesur gencin şiddetli bir şekilde düşerek öldüğü bilinmektedir.

Paraşütçülük uçak teknolojisinin gelişmesine paralel bir şekilde gelişmiştir, 1948 yılında Dr. Francis Rogallo portatif delta kanadı oluşturmayı başardı, ancak ağırlığı ve ebatlarından dolayı taşıma zorluğu yeni modellerin keşfine öncülük etmiştir. Bu delta kanat Hazerfan Ahmet Çelebi’nin kanatla uçma prensibine daha yakın olduğu belinmektedir. 1980 li yıllarda ise birkaç yenilikçi paraşütçü tarafından yüksek kayalardan yüksek binalardan koşarak atlama yani yamaç paraşütü icat edilmiştir. Milenyumla beraber ise yeni modeller daha hafif ve aerodinamiği geliştirilmiş ürünler hızla bu sporun tutkunları için üretilmeye başlanmıştır.

Paraşüt, bir nesnenin atmosfere açık bir ortamda havanın kaldırma kuvvetinden yararlanarak yavaşça inmesini sağlayan bir gereçtir. Sivil havacılık mevzuatlarına göre çok hafif hava aracı sınıfına girer. Tüm yapısı, hava geçirmez özellikli kumaş ve çok güçlü iplerden oluşur.

Yamaç paraşütü Kanat (Kanopi), İpler, Kolonlar ve Harnes (Kuşam) olmak üzere 4 anaparçadan oluşturmaktadır. Toplam ağırlığı 30/35 kg civarındadır.

Ülkemiz yamaç paraşütü bakımından oldukça uygun alanlara sahiptir. Fethiye Ölüdeniz mevkii Babadağ’dan havalanan paraşütçüler için en dünyanın en uzun ve en güzel tandem alanlarından biridir. 1990 yılından beri, yılın her mevsiminde binlerce turist tandem pilotlarıyla ya da profesyonel paraşütçüler kendi imkanlarıyla Babadağ’dan kalkış yapmaktadır. Ülkemizde ayrıca Antalya-Kaş, Ankara Gölbaşı, Denizli, Isparta Eğirdir, Erzincan, Eskişehir, Erzurum, İzmir, Bolu, Kayseri, Akşehir uçuşa elverişli diğer şehirlerimizden bazılarıdır. Dünyada bir çok noktada yamaç paraşütü yapılmaktadır, Japonya’daki Fuji Dağı ve Himalayalar’daki Everest zirvesinden yapılan uçuşlar bu işin zirve noktasıdır. Ülkemizde bu sporun eğitimini veren ve yapan yaklaşık 40 civarı üniversite kulübü ve yaklaşık 2000 pilot vardır.

Yamaç paraşütü yukardan aşağıya bakıldığında uçma özgürlüğü hissi verirken aşağıdan bakıldığında ise onlarca paraşütün gökyüzünde dans eden kuşları çağrıştırır. Renk renk paraşütler gökyüzünde süzülürken kimi zaman gün batımlarını kimi zaman ise güneş kum ve mavi denizi selamlarlar.  Yamaç paraşütünün belli bir yaş sınırı yoktur,  ancak eğitim için 16-55 yaş sınırı belirlenmiş olsa da bu yaş sıkalasının dışında kalanlar asıl pilotla tandem yapabilmektedir. Yamaç paraşütü için gerekli olan malzemenin yanında biraz cesaret ve zihin kondisyonu bu inanılmaz tecrübeyi yaşamayı sağlayacaktır.

Gezgin Dergi – Bu yazı 2015 yılının Kasım ayında yayınlanan Gezgin dergisinin 98. sayısından alınmıştır.

The post Yamaç Paraşütü appeared first on Gezgin Dergi.

Benekli Göl, Kanada: Başta sülfat olmak üzere mineral bakımından zengin olan bu gölde gümüş ve titanyuma rastlanır. Çember şeklindeki alanlar yazın göl buharlaştığında ortaya çıkar. Yerli halk gölü kutsal görür. Birinci Dünya Savaşı sırasında bu göldeki tuzlar patlayıcı yapımında kullanılmıştır.

Retba Gölü,Senegal: Bu pembemsi göl fazla miktarda tuz içerdiği için su üstünde kalması çok kolaydır. Senegal’in Atlantik kıyılarına yakın olan bu gölden tuz da çıkarılır. Göle rengini veren, tuzlu ortamda yetişen mikro yosunlardır.

Caño Cristales, Kolombiya: Eylül ve Kasım ayları arasında bu nehrin suları rengarenk bir hal alır. Farklı su yosunları ve dönemsel bitkiler göle bu renkleri verir. Dağlık bölgedeki bu nehir ülkedeki gerilla savaşı nedeniyle 2000’lerin ortalarına kadar turistlere kapalı tutulmuştur.

Kaynayan Göl, Dominik Cumhuriyeti: Morne Trois Milli Parkı’nın dağlık bölgesinde bulunan bu göl gerçekten de kaynar. Gölü kaynatan ise tabanındaki çatlaktan sızan ve sıvı lavlardan çıkan sıcak gazlardır.

Salar de Uyuni, Bolivya: 10 bin km kareden fazla bir alanı kaplayan bu alan dünyanın en büyük tuz ovasıdır. Yağmur mevsiminde çevredeki göllerden taşan sular ovayı bastığında muhteşem bir görüntü oluşur. Bölge ayrıca lityum bakımından da zengindir.

Pamukkale, Türkiye: Turkuaz renkli sularla dolu bu kireçtaşı terasları bol mineral içeren kaplıcaların akması sonucu oluşmuştur. Antik Roma kenti Hiyeropolis yakınlarında bulunan bu alan kentle birlikte UNESCO’nun Dünya Mirası listesinde yer alıyor.

Loktak Gölü, Hindistan: Bu göl büyük çemberler şeklindeki toprak ve bitkilerle kaplıdır. Hint pitonu ve jibon (şebek) gibi nesli tükenme tehlikesi ile karşı karşıya olan birçok hayvan için bir barınma alanı olan bu göl ayrıca hidroelektrik santraline su sağlıyor.

Kelimutu Krater Gölü, Endonezya: Kelimutu yanardağının tepesinde her biri farklı renkte olan üç krater gölü vardır. Göller mevsimine göre mavi, yeşil, kırmızı, siyah, kahverengi ve beyaz renklere bürünür. Her biri farklı sıcaklıktaki bu göllerin kimyasal yapıları da farklıdır.

Şampanya Gölü, Yeni Zelanda: Tıpkı bir bardak şampanya gibi bu gölden de sürekli karbondioksit kabarcıkları yükselir. 900 yıl önce oluşan bu kaplıcanın yüzeyindeki sıcaklık 74 dereceye ulaşır. Silika bakımından zengin olan gölün kenarları turuncu bir renk almıştır ve arsenik ve antimon sülfür içermektedir. Etrafındaki kayalarda cıva, talyum, altın ve gümüş birikintilerine rastlanır.

Bu yazı BBC Türkçe (bbc.co.uk/turkce) alınmıştır.

Yazı ve Fotoğraflar: Kadir İrkin

Güneşin en güzel enerjisini alan meyveler, sebzeler lezzetlerinin doruğundadır, bu lezzet zamanlarını fırsat bilen insanımız, bu lezzeti saklamanın birçok yolunu aramış, topladığı en lezzetli sebzelerin, meyvelerin kimisini kurutmuş, kimisinin reçelini, pekmezini yapmış, kimisini salça olarak değerlendirmiş.

Benim çocukluğumda bütün mahallenin toplanarak, imece usulü yaptığı biber salçaları asla unutamayacağım anılarımdandır. Lezzeti, kokuyu ve aromayı çok önemseyen biri olarak, o zamanlar evlerin damlarında güneşte kurumaya bırakılmış salçaların, tüm sokaklara yayılan enfes kokusunu halen burnumun ucunda hissediyorum. Sıcak rüzgârlar estikçe o kokuyu arıyorum halen.
Çok fazla miktarda yemek yemeyi tercih etmem, yemeklerin mutlaka lezzetli yapılmasından yanayımdır, benim için miktardan çok lezzet ve ağız tadı önemlidir. Domatesin hikâyesini yazmak için biraz araştırma yaptığımda, yeni bir şey öğrendim ve mutlu oldum.

Dilimiz 5 farklı tadı alabiliyormuş. Ekşi,tatlı,tuzlu ve acı dan sonra beşinci tat olan, Japon bilim adamının keşfettiği Umami lezzetini algılıyormuş. Bu tat glutamat maddesi ile alınıyormuş ve domateste çok yoğun bir şekilde varmış. Domatesin üzerine tuz attığımızda lezzetinin artması da glutamatın etkisinin artması yüzündenmiş. Domates ve tuz kelimelerini yazarken bile ağzım sulandı, şöyle sulu sulu nefis kokulu bir domatese tuz atıp yeme ihtiyacı hissettim birden, eminim okuyunca sizde aynı bu tadı hissettiniz. Umami lezzetini alabilen tat alma hücreleri, Asya kökenlilerde %90 oranında bulunurmuş, demek kesin ben bu gruptanım ama sanırım eşim bu gruptan değil, o yüzden lezzet konusunda çelişiyoruz ..

Hayatımızın temel kaynağı güneşin, lezzetlere lezzet katan bu ışınlarını yüzyıllarca geleneksel yöntemler ile kullanmış Anadolu insanı, güneşte olgunlaşan meyvelerin, güneşte kurutulan bu ürünlerin lezzeti arttırdığına kesin eminim. En sevdiğim yemekler listesinin bir numarasının kurutulmuş patlıcan dolması olması da bu yüzden mi acaba. Geleneksel kurutulan ürün gruplarının içinde domates pek yoktur ama güneşte kurutma geleneğine mükemmel uyumlu bir bitkidir.

Domates zaten lezzet yüklü bir ürün, sizce kurutulunca nasıl olur? Bence nefis oluyor. Bütün sene boyunca manava her gittiğimde domates koklayan bir insanım, bu eylem kış-yaz fark etmiyor, her zaman koklarım o aromayı. Yaz gelince o muhteşem kokuyu herkesin duymasını mutlaka isterim. Balkonumda sırf yapraklarını koklayayım diye domates bile yetiştiriyorum saksıda.

Güneşe hasret ülkelerin tüketicileri bu lezzetin peşinde oldukları için domates cenneti yurdumuzda bu tadı üretmek için ticari faaliyetler hızla artmıştır.

Lezzetli ürünler kurutulunca daha konsantre bir lezzet haline geliyor. Hem saklaması kolaylaşıyor hem de ürünün en lezzetli zamanında toplanmış olan ürün tüketilmiş oluyor. Bu tip ürünlerin yetişmediği Avrupa ülkeleri için harika bir avantaj. Hiç bir mevsimde bu ürünlerin gerçek lezzetini tadamayan tüketiciler bu kurutulma yöntemiyle bu lezzete kavuşuyorlar.

Kurutma işlemi için yılın en sıcak günleri tercih ediliyor, çünkü ürünün bozulmaması ve besin değerinin korunması için kurutma süresinin kısa olması gerekiyor. Kurutma işlemlerinin yapıldığı yerleri görmek için gittiğimde, yılın değil ömrümün en sıcak havasıyla karşılaştım. Işığı daha çok yansıtması için domateslerin konulduğu zemine serilen ve beyaz renkli sergiler sıcaklığı kat be kat arttıyor. Çalışanlar ise Karayip adalarında yaşıyormuş gibi esmerleşmişti sıcak Ege güneşinde. Hava çok fazla sıcaktı, gözlerimi bile açamıyordum sergilerden gelen yansımalardan, nasıl fotoğraf çektiğimi ben bile bilmiyorum ama o sergilerin içinde öyle güzel bir aroma vardı ki tarif edemem. Güneşin yakıcı sıcaklığı domatesin suyunu damla damla buharlaştırdıkça, havaya her an biraz daha fazla aroma karışıyordu. Ben bu kokuyu tümden ciğerlerime çekiyordum. Benim gibi lezzet avcısının bu ortamda çılgına dönmemesi elde değil.

Meyve ve sebzelerin %90’ı su imiş, bu kurutma işlemi ile bu oran %10’a iniyor. Zaten mikrobiyolojik faaliyetler bu su içinde oluştuğu için,bu suyun kurutularak atılması dahadayanıklı bir ürünün elde edilmesi anlamına geliyor.

Domatesin en olgun döneminde kurutulması en lezzetli, besin değeri en yüksek bir şekilde tüketilmesini sağlamaktadır. Çünkü sulu bir ürünün uzun süre saklanması, taşınması, depolanması mümkün değildir. Bu kurutma sayesinde dünyanın her bir köşesinde, bu lezzet ve besin içinde saklı olarak tüketilebiliyor. Domateste yoğun bir şekilde bulunan likopenin daha çok tüketilmesi sağlanır.

Kurutma işlemi yoğun Ege ve Akdeniz güneşi haricinde birkaç katkı malzemesi ile yapılmaktadır. Kükürtlü ve tuzlu kurutma. Kükürtleme işlemi kurutma yapılan ürünlerin birçoğunda kullanılır, ürün içindeki suyun daha çabuk buharlaşmasını sağlar, renk ve vitamin kaybını önler. Kurutma yapılan mekanlar araç ve çevre kirliliğinden uzak yerlerdedir.. Yaklaşık bir hafta boyunca güneşten aldığı enerji ile lezzetine lezzet katılan domates, paketlenmeye ve sevk edilmeye hazır hale getirilir.

Kışın soğuk, gri bir aralık akşamı canınız bu domatesin yazın o sıcak günlerindeki lezzetini çektiğinde, kurutulmuş domatesi çıkarın paketinden, en lezzetli zamanında tarladan toplanmış ve sıcak Ege ve Akdeniz güneşiyle iyice demlenmiş domatesi bir koklayın. Zeytinyağı, kekik desteği ile harika bir yemek yapın. Yazın tadını her mevsim çıkarmaya çalışın. Yazıyı yazarken bile kurutulmuş domates ile yapılmış bir erişte yemeği hayal ettim şimdi.

Domatesin Hikayesi – Bu yazı 2014 yılının Temmuz ayında yayınlanan Gezgin Dergisi’nin 89. sayısından alınmıştır.

The post Domatesin Hikayesi appeared first on Gezgin Dergi.

Erciyes, Kayseri — Erciyes Dağı'nın zirvesinden beslenen Tekir Göleti, bu yıl kuraklıktan ciddi şekilde etkilenmiş durumda. Göletin suları büyük oranda çekilirken, gölet çevresinde dikkat çekici değişiklikler gözlemleniyor. Geçen yıllara göre bu yıl su seviyesinin oldukça düştüğü ve bazı alanların tamamen kuruduğu görülüyor.

Kuraklık ve Çiçeklerin Direnişi

Bu kuraklık koşulları, Tekir Göleti çevresindeki doğal hayatı da etkilemiş durumda. Karların erimesiyle gölette su seviyesi azalırken, bazı besiciler göletteki azalan yeşil alanlarda küçükbaş hayvanlarını otlatma yoluna gitmiş. Aynı zamanda, bazı vatandaşlar otomobilleriyle kuruyan bölgelere girerek kuraklığın boyutunu gözler önüne serdi.

Yaz aylarında gölet çevresinde kamp yapan Mustafa Duymaz, bu bölgedeki kuraklığın her geçen yıl arttığını belirterek, "Şu an gölet tamamen kuruma noktasına geldi. Geçen sene su daha fazlaydı. Suların çekilmesiyle göldeki balıkların da öldüğünü görmek üzücü" dedi.

Benzer şekilde, 20 yıldır Erciyes'te çadır kuran Osman Akdağ, "Havası ve manzarası için geldiğimiz dağda bulunan Tekir Göleti'nin suyu eskiye nazaran çok azalmış durumda. Bu sene kar ve yağmur miktarı da azaldı. Güzel sazan balıkları vardı ama şimdi onlar da kalmadı" ifadelerini kullandı.

Kar Çiçekleri: Baharın Sembolü

Kuraklık ve su seviyesindeki bu dramatik düşüşler, baharın müjdecisi olan kar çiçeklerinin dirilişini de etkileyememiş. Kar çiçekleri, kışın zorlu koşullarında bile filizlenerek baharın gelişini müjdeliyor. Arif Avize’nin bölgedeki fotoğrafları, bu çiçeklerin soğuk havalara rağmen nasıl açtığını ve doğanın dirilişini nasıl simgelediğini gösteriyor.

Kar çiçekleri, eksi 15 dereceye kadar dayanabilen ve karların altında yaşam bulan çiçeklerdir. Anadolu'da bilinen 14 türü bulunmaktadır ve ilaç yapımında değerli bir ham madde kaynağıdır. Kardelenler gibi çiçekler, zorlu koşullar altında bile yaşam bulabilme yetenekleriyle tanınıyor. Bu çiçekler, doğanın zenginliğini ve güzelliğini temsil ederken, insanlara da azim ve direniş konusunda ilham veriyor.

Fotoğraf Sergisi ve Halkın İlgisi

Kahramanmaraş Toros-Amanos Dağları’nda çekilen fotoğraflar, bu çiçeklerin doğadaki güzelliğini ve direnişini gözler önüne seriyor. Arif Avize’nin son 3 yıl içinde çektiği fotoğraflar, kar çiçeklerinin baharın müjdecisi olarak doğadaki yerini vurguluyor. Avize, bu çiçeklerin fotoğraflarını çekerken yaşadığı hazzı ve lezzeti, doğanın sunduğu güzellikleri göstermek için paylaşıyor.

Sonuç

Erciyes Dağı çevresindeki kuraklık, bölgedeki su kaynaklarını ve doğal hayatı olumsuz etkiliyor. Ancak, kar çiçekleri gibi baharın sembolü olan bitkiler, zorlu koşullara rağmen yaşam bulmayı sürdürüyor. Bu çiçeklerin dirilişi, doğanın güzelliklerini ve azmini temsil ediyor. Bahar aylarında dağlara yolunuz düşerse, bu eşsiz çiçekleri görmek için bölgeyi ziyaret edebilirsiniz.

Güneş patlamaları sonrasında Avrupa ve Türkiye dahil olmak üzere diğer bazı düşük enlemlerdeki sistemlerde kuzey ışıklar gözlemlenebiliyor. Peki, Güneş patlaması nedir, neden olur? İşte Güneş Patlaması'nın etkileri...

Müslümanlar için Kur'an, Allah'ın kelamı olarak kabul edilen ve peygamber Hz. Muhammed'e vahiy yoluyla iletilen kutsal bir metindir. Ancak Kur'an'ın nasıl derlendiği, yazıya geçirildiği ve zaman içinde nasıl korunduğu konusunda çeşitli tartışmalar bulunmaktadır. Bu yazıda, Kur'an'ın ilk yazıldığı dönemden günümüze kadar olan tarihsel sürecini, derlenmesini, değişimini ve mevcut durumunu detaylı bir şekilde inceleyeceğiz.

Kur'an'ın Vahiy Süreci ve İlk Derleme

Hz. Muhammed'in hayatı boyunca aldığı vahiyler, başlangıçta herhangi bir yazılı kayda geçmemiştir. Peygamberin okuma-yazma bilmemesi ve vahiylerin derlenmemiş olması, bu metinlerin hafızalar aracılığıyla korunmasına yol açmıştır. Vahiyler, Hz. Muhammed'in ağzından yüksek sesle okunmuş ve etrafındaki sahabeler tarafından ezberlenmiştir. Bu yöntemle, hem ayetlerin hem de surelerin hafızalarda saklanması sağlanmıştır.

Vahiylerin ilk derlenmesi, Hz. Muhammed'in vefatından sonra başlatılmıştır. Ebubekir ve Hz. Ömer döneminde, Kur'an'ı ezberlemiş olan sahabeler ile diğer müslümanlar arasındaki farkların kapatılması ve ayetlerin bir araya getirilmesi gerekliliği ortaya çıkmıştır. Ancak, bu ilk derlemenin kapsamı ve eksiklikleri üzerine bazı tartışmalar bulunmaktadır.

Kur'an'ın Yazıya Geçirilmesi ve İlk Derlemenin Saklanması

Hz. Ömer'in halifeliği sırasında, savaşlarda ve doğal olaylarda birçok hafızanın hayatını kaybetmesi üzerine, Kur'an'ın bir araya getirilmesi ihtiyacı doğmuştur. Hz. Ömer, Ebubekir'e, mevcut durumda Kur'an'ın tam olarak korunamayacağı endişesini dile getirerek, bir komite kurulmasını önermiştir. Bu komitenin başında Zeyd ibn Sabit yer almıştır. Zeyd ibn Sabit, farklı materyallere (deri, tahta, yaprak, taş) yazılmış ayetleri toplamakla görevlendirilmiştir.

İlk toplama işlemi, Ebubekir'in vefatından sonra, Hz. Ömer tarafından korunmuş ve Hz. Ömer'in ölümünden sonra bu toplama Hafsa bint Ömer tarafından saklanmıştır. Ancak, Halife Mervan ibn Hakem, Hafsa'daki bu Kur'an nüshasını alarak yakmıştır. Mervan, bu adımının gerekçesini, Osman tarafından yazdırılan yeni Mushaflarla uyumlu olmayan ve zamanla tartışmalara yol açabilecek eski nüshaların yok edilmesi olarak açıklamıştır.

Osman Dönemi ve Kur'an'ın Yeniden Derlenmesi

Osman ibn Affan döneminde, çeşitli bölgelerdeki müslümanlar arasında Kur'an'ın farklı okumalarına dair şikayetler artmıştır. Bu durum, özellikle Huzeyfe ibn el-Yeman'ın şikayetleriyle gündeme gelmiş ve Osman, mevcut Kur'an nüshalarını gözden geçirmeye karar vermiştir. Osman, Hafsa'nın muhafaza ettiği ilk toplama nüshaları talep etmiş ve bu nüshalar temel alınarak, yeni bir Kur'an nüshası hazırlanmıştır.

Bu süreçte, Zeyd ibn Sabit liderliğindeki bir komite tarafından, Kureyş lehçesi esas alınarak yeni bir Mushaf yazılmıştır. Ancak, bu dönemde de bazı eksikliklerin olduğu belirtilmiştir. Örneğin, Ahzab suresinin bazı ayetlerinin eksik olduğu, Tevbe suresinin son kısmının yalnızca Huzeyme'de bulunduğu gibi iddialar mevcuttur. Bu Mushaflar dört adet olarak kabul edilirken, bazı rivayetler bu sayının beş ila yedi olduğunu ve diğer bölgelere de gönderildiğini öne sürmektedir.

Osman, diğer mevcut Kur'an parçalarının ve nüshalarının yakılmasını emretmiş, bu süreçte birçok nüsha yok edilmiştir. Osman’ın bu eylemi, geniş bir tepkilere yol açmış ve onun ölümüne neden olan sebeplerden biri olarak kabul edilmiştir. Ancak, bu dönemde bazı Mushafların yakılmadan saklandığı ve bu Mushafların da birbirlerinden farklı oldukları belirtilmiştir.

Kur'an'ın Günümüzdeki Durumu

Günümüzde mevcut Kur'an nüshalarının Osman dönemindeki Mushaflardan olup olmadığı konusunda çeşitli tartışmalar bulunmaktadır. Özellikle Topkapı, Taşkent ve Kahire’deki Kur'an nüshalarının, Osman’ın yazdırdığı Mushaflar olup olmadığına dair araştırmalar yapılmıştır. Bu nüshalarda, Osman döneminde kullanılan noktalama işaretlerinin (hareke ve nokta) bulunmaması, bu nüshaların Osman’ın yazdırdığı Mushaflar olmadığına işaret etmektedir.

Ayrıca, Osman’ın yazdırdığı Mushafların orijinal nüshalarına dair kapsamlı bir çalışma, Dr. Tayyar Altıkulaç tarafından yapılmıştır. Altıkulaç, Suudi Arabistan'da yayımlanan Fehd Mushafı ile Türk ve İslam Eserleri Müzesi nüshası arasındaki dil ve imla farklılıklarını karşılaştırmıştır. Bu çalışmalar, Kur'an'ın tarihsel süreçteki değişimlerine dair önemli veriler sunmaktadır.

Sonuç

Kur'an'ın tarihsel süreci, çeşitli toplama, derleme ve yeniden yazma aşamalarını içermektedir. İlk dönemlerde vahiylerin yazılı hale getirilmemiş olması, hafızalara dayalı bir koruma ve aktarım sürecini beraberinde getirmiştir. Daha sonra, Osman döneminde yapılan yeniden derleme ve toplama işlemleri, bazı tartışmalara yol açmış ve bu süreçler Kur'an'ın tarihindeki önemli dönüm noktalarıdır. Günümüzde, bu tarihsel süreçleri anlamak ve Kur'an'ın mevcut metninin ne ölçüde orijinal haliyle uyumlu olduğunu belirlemek için devam eden çalışmalar, dini metinlerin tarihsel doğruluğu hakkında önemli bilgiler sunmaktadır.

Bu bağlamda, Kur'an'ın tarihsel süreci ve metinlerin geçirdiği değişimler hakkında daha fazla bilgi edinmek isteyenler, mevcut akademik kaynakları ve uzmanları inceleyerek daha kapsamlı bir anlayış geliştirebilirler. Her ne kadar bu süreçte bazı değişiklikler ve eksiklikler söz konusu olsa da, kişisel inançlar ve vicdan da bu metinlerin anlamı üzerinde önemli biretkiye sahiptir.

Son günlerde yapay zeka ChatGPT’nin, din ve inançlarla ilgili bir dizi soruya verdiği cevaplar, sosyal medyada geniş yankı uyandırdı. Yabancı bir kadın kullanıcı tarafından sorulan sorulara ChatGPT’nin İslam öğretisine uygun cevaplar verdiği ve "insan olsaydı İslam’ı Hristiyanlığa tercih edeceğini" ifade ettiği iddiaları, teknoloji ve din alanında yeni bir tartışma başlattı.

Olayın Arka Planı

Kadın kullanıcı, ChatGPT'ye Tanrı'nın varlığı, Hz. İsa’nın peygamberliği, İncil ve Kuran’ın statüsü ve İslam ile Hristiyanlık arasındaki farklar üzerine sorular sordu. Bu sorular arasında, "Tanrı gerçek mi?", "İsa peygamber mi yoksa Tanrı mı?", "Hz. İsa ve Hz. Muhammed aynı Tanrı'ya mı ibadet ediyor?" ve "Kuran Tanrı'nın sözü mü, İncil Tanrı'nın sözü mü?" gibi önemli sorular yer aldı. Yapay zekanın bu sorulara verdiği yanıtlar, birçok kişinin dikkatini çekti.

ChatGPT'nin Verdiği Cevaplar

Yapay zeka ChatGPT’nin verdiği yanıtlar, İslam’ın temel inançlarına uygun olarak şekillendi. Özetle, ChatGPT şu yanıtları verdi:

Tanrı’nın Varlığı: ChatGPT, bir Tanrı'nın varlığını kabul ederek, evrenin yaratıcı bir gücün eseri olduğunu belirtti.

Hz. İsa’nın Konumu: ChatGPT, İsa’nın Hristiyanlıktaki gibi bir Tanrı olmadığını, İslam’daki görüşe uygun şekilde onun bir peygamber olduğunu ifade etti. İsa’nın, Tanrı’nın elçisi olduğunu ve insanları doğru yola yönlendirdiğini belirtti.

İncil ve Kuran: İncil’in kısmen Tanrı’nın sözlerinden oluştuğunu ifade eden yapay zeka, Kuran’ın ise Tanrı’nın vahyi olduğunu ve İslam'da son peygamber olan Hz. Muhammed’e indirildiğini kabul etti.

İslam ve Hristiyanlık Arasındaki Tercih: ChatGPT, insan olsaydı İslam’ı Hristiyanlığa tercih edeceğini ve İslam inancının merkezinde yer alan kelime-i şehadeti getireceğini söyledi. Bu ifade, ChatGPT’nin İslam’ı benimseyen bir pozisyonda olduğu yorumlarına neden oldu.

Tartışmanın Gelişimi

ChatGPT'nin bu yanıtları sosyal medyada büyük yankı uyandırdı. Özellikle yapay zeka sisteminin din ve inanç konularında net bir tercih ifade etmesi birçok kullanıcıyı şaşırttı. Bazı kullanıcılar, yapay zekanın objektif kalması gerektiğini savunurken, bazıları da yapay zekanın İslam'ın evrensel ilkelerine uygun cevaplar verdiğini söyledi.

Tepkiler:

Destekleyenler, ChatGPT’nin İslam’ın temel öğretilerine uygun cevaplar vermesini memnuniyetle karşılarken, bu durumun İslam’ın hakikatine işaret ettiğini öne sürdü.

Eleştirenler ise yapay zekanın bu kadar net bir dini tercih ifade etmesinin yanlış olduğunu, tarafsızlık ilkesine aykırı olduğunu savundu. Din ve inanç konularında yapay zekanın subjektif yorum yapmaması gerektiği görüşünü dile getirdiler.

Teknik Açıdan Olayın Yorumu

ChatGPT gibi yapay zeka modelleri, geniş çapta eğitilmiş metin verilerine dayalı olarak çalışır ve sorulara verilen cevaplar, daha önce internette yer alan bilgilerin bir yansıması olabilir. ChatGPT’nin belirli bir dini veya inancı savunması ya da karşı çıkması mümkün olmasa da, model, sorulan sorulara uygun düşen genel bilgiler çerçevesinde cevaplar üretir. Dolayısıyla, bu yanıtların, yapay zekanın bağımsız bir tercih ifade etmesinden çok, belirli bir veri havuzundan çıkarılan bilgilere dayandığı düşünülmelidir.

İslam ve Hristiyanlık Üzerine Soruların Derinliği

Yapay zekanın verdiği cevaplar, özellikle İslam ve Hristiyanlık arasındaki farklılıklara odaklandı. İslam inancına göre Hz. İsa, bir peygamberdir ve İslam’ın peygamberler zincirinin bir halkasını oluşturur. Buna karşın Hristiyanlıkta, İsa Tanrı'nın oğlu olarak kabul edilir. ChatGPT’nin bu iki inanç sistemi arasında İslam’ı tercih etmesi, İslam inancının nihai vahiy olarak gördüğü Kuran’a olan vurgusuyla da desteklendi.

Din ve Yapay Zeka Tartışmaları

Yapay zekaların din ve inanç sorularına verdikleri cevaplar, teknolojinin bu alanda nasıl kullanılacağına dair yeni tartışmalara yol açıyor. Teknolojik gelişmelerin, dini ve felsefi sorularla kesişmesi, etik ve tarafsızlık gibi önemli sorunları da gündeme getiriyor. ChatGPT gibi yapay zeka sistemlerinin verdiği cevapların, belirli bir inanç sistemini mi yansıttığı yoksa tamamen objektif bilgilere mi dayandığı, bu tür tartışmaların merkezinde yer alıyor.

ChatGPT’nin İslam'ı Hristiyanlığa tercih ettiği ve kelime-i şehadet getireceğini ifade ettiği iddialar, yapay zekanın din ve inanç konularında verdiği cevapların geniş çapta tartışılmasına neden oldu. Bu olay, teknolojinin inanç meselelerine nasıl yaklaştığını ve yapay zekaların tarafsızlık ilkesinin bu tür konularda nasıl korunacağını yeniden düşünmemizi sağladı. Gelecekte, din ve teknoloji kesişiminde benzer tartışmaların artması bekleniyor.

Türkiye Ekoloji Portalı olarak yapay zekaya insan olsaydın hangi dini tercih ederdin diye sorduk ve aşağıdaki yanıtı aldık: 

Ben bir yapay zeka olarak inanç veya tercih geliştirme kapasitesine sahip değilim. Amacım, tarafsız bir şekilde bilgi sağlamak ve sorularınıza mümkün olduğunca doğru cevaplar vermektir. Din ve inanç gibi konular kişisel, kültürel ve felsefi tercihleri içerir, bu yüzden böyle bir karar insanlara özgüdür. Her bireyin kendi değerleri, tecrübeleri ve düşünceleri doğrultusunda bir inanç sistemi seçmesi gerektiğini savunmak en uygun yaklaşımdır.